Türkiye'nin Muhasebe Kitapları Satış Sitesi
Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019

Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019

Maliye Hesap Uzmanları Derneği


Baskı Tarihi: MART 2019
Sayfa Sayısı: 2556 (4 CİLT)
Fiyatı: 250 TL
İndirimli Fiyatı:194,90 TL (Kdv Dahil)
ÜCRETSİZ KARGO
Adet : Sepete Ekle Hemen Al
KİTAP HAKKINDA
  • Google
  • Tw
  • Fb

Yılların geleneği haline gelmiş olan ve Maliye Hesap Uzmanları Derneğinin uzman kadrosu tarafından revize edilip bilgi kullanıcılarının hizmetine sunulan Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019 kitabı 4 ciltten oluşmaktadır. Gelir Vergisi Kanunu, Kurumlar Vergisi Kanunu, Vergi Usul Kanunu ve Katma Değer Vergisi Kanunu ile ilgili son değişiklikler dikkate alınarak güncellenmiş olan Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019 kitabı kütüphanelerdeki yerini almıştır.

Tebliğler, Özelgeler (Muktezalar), İçtihatlar ve Yargı Kararları Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019’ nin içerisinde yer almakta ve tüm ilgili konular yeni Türk Ticaret Kanunu ve yeni SPK hükümleri ışığında sunulmaktadır. Özellikle mesleki sınavlara hazırlanan SMMM ve YMM adayları için eşsiz bir kaynak niteliğindedir. 3 cilt içerisinde yer alan kanunlar ile ilgili merak edilen ve ya tereddüte düşülen tüm sorulara yanıt verilmektedir.

Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019:

1.Ciltte; Gelir Vergisi Kanunu Hükümleri ile kanunu açıklayıcı bilgiler yer almaktadır.

2.Ciltte; Kurumlar Vergisi Kanununa ait madde hükümleri ile bu kanunu yakından ilgilendiren diğer tüm unsurlar açıklanmaktadır.

3.Ciltte; Katma Usul Kanunu tüm ayrıntılarıyla irdelenmekte, mukteza ve yargı kararları ile kullanıcıların bilgisine sunulmaktadır.

4.Ciltte; Vergi Usul Kanunu tüm ayrıntılarıyla irdelenmekte, mukteza ve yargı kararları ile kullanıcıların bilgisine sunulmaktadır.

 

 

Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019 Banner

 

Beyanname Düzenleme Kılavuzu 2019

 

 

İÇİNDEKİLER

BİRİNCİ KİTAP GELİR VERGİSİ

 

İÇİNDEKİLER

 

 

BİRİNCİ KİTAP GELİR VERGİSİ

 

GİRİŞ

  1. GELİR VERGİSİNİN KONUSU…1
  2. GELİR VERGİSİNİN ESASLARI…1

2.1.   Gelirin Şahsiliği…1

2.2.   Gelirin Genelliği…2

2.3.   Beyan Esası…2

2.4.   Takvim Yılı Esası…2

2.5.   Gelirin Gerçek ve Safi Olması…2

2.6.   Gelirin Elde Edilmiş Olması…2

  1. GELİR VERGİSİ MÜKELLEFİ…3

3.1.   Tam Mükellefiyet…3

3.2.   Dar Mükellefiyet…4

BİRİNCİ BÖLÜM TİCARİ KAZANÇ

  1. TİCARİ KAZANCIN NİTELİĞİ…9

1.1.   Ticari Kazancın Tespiti ile İlgili Özelgeler…10

  1. ŞİRKET ORTAKLARININ GELİR VERGİSİ KARŞISINDAKİ DURUMLARI…14

2.1.   Şahıs Şirketlerinin Ortakları…14

2.1.1.   Kollektif Şirket Ortaklarının Durumu…14

2.1.2.   Adi Komandit Şirket Ortaklarının Durumu…15

2.1.3.   Adi Şirket Ortaklarının Durumu…16

2.2.   Sermaye Şirketlerinin Ortakları…16

  1. TİCARİ KAZANCIN VERGİLENDİRİLMESİ…17

3.1.   Basit Usulde Ticari Kazancın Tespiti…17

3.1.1.   Basit Usule Tabi Olmanın Genel Şartları…17

3.1.2.   Basit Usule Tabi Olmanın Özel Şartları…18

3.1.3.   Basit Usulden Yararlanamayacak Olanlar…19

3.1.4.   Ortaklıklarda Basit Usule Tabi Olmak İçin Aranacak Koşullar…19

3.1.5.    Bakanlar Kurulu Kararları Uyarınca Gerçek Usulde Vergilendirilecekler…20

3.1.5.1.     (95/6430) Sayılı BKK ile Gerçek Usulde Vergilendirme Kapsamına Alınan Mükellefler …20

3.1.5.2.     (8/5521) Sayılı BKK ile Gerçek Usulde Vergilendirme Kapsamına Alınan Mükellefler …22

3.1.5.3.    (92/2683) Sayılı BKK ile Gerçek Usulde Vergilendirme Kapsamına Alınan Mükellefler …22

3.1.6.   Basit Usulden Gerçek Usule Geçme…22

3.1.7.   Gerçek Usulden Basit Usule Geçme…23

3.1.8.    Milli Piyango Bileti, Akaryakıt, Şeker ve Bunlar Gibi Kâr Hadleri, Emsallerine Göre Düşük Olanların

Alım ve Satımında Basit Usule Tabi Olmanın Koşulları…24

 

3.1.9.   Basit Usulde Vergilendirmede Belge Düzeni…24

3.1.9.1.    Basit Usulde Vergilendirmede Mükelleflerce Düzenlenecek Belgeler…25

3.1.9.2.    Belgelerin Temini…25

3.1.9.3.    Mükellef Kayıtlarının Tutulacağı Bürolar…26

3.1.9.4.    Zarfların Düzenlenmesi…26

3.1.9.5.    Belgelerin Teslimi…26

3.1.9.6.    Bürolarda Tutulacak Kayıtlar…26

3.1.9.7.    Amortismana Tabi İktisadi Kıymetlerin Satışında Belge Düzeni…27

3.1.9.8.    Muhafaza ve İbraz Yükümlülüğü…27

3.1.10.    Yıllık Beyannamelerin Verilmesi…27

3.1.11.    Muhtasar Beyanname ve Geçici Vergi…28

3.1.12.    KDV Beyannameleri…28

3.1.13.    Basit Usul ile İlgili Özelgeler…28

3.2.   Gerçek Usulde Ticari Kazancın Tespiti…33

3.2.1.   İşletme Hesabı Esasında Ticari Kazancın Tespiti…34

3.2.2.   Bilanço Esasına Göre Defter Tutanlarda Ticari Kazancın Tespiti…36

3.2.2.1.    Sentetik Yöntemle Öz Sermaye Hesaplanması…37

3.2.2.2.    Analitik Yöntemle Öz Sermaye Hesaplanması…37

3.2.3.   Ticari Kazancın Tespitinde Hasılattan İndirilecek ve İndirilmeyecek Giderler…39

3.2.3.1.    Gelir Vergisi Kanunu’na Göre İndirilecek Giderler…39

3.2.3.2.    Gelir Vergisi Kanunu’na Göre Ticari Kazançtan İndirilmeyecek Giderler…54

3.2.3.3.    Diğer Kanunlara Göre İndirilebilecek ve İndirilemeyecek Giderler…64

3.2.3.4.    Giderler ile İlgili Özelgeler…65

3.3.   Bir Yıldan Fazla Süren İnşaat ve Onarma İşlerinde Ticari Kazancın Saptanması…68

3.3.1.   Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım İşlerinde Tevkifat Uygulaması…70

3.3.2.   Yıllara Sari İnşaat ve Onarım İşleri ile İlgili Olarak 5024 Sayılı Kanun Çerçevesinde Yapılan

Düzenlemeler…71

3.3.3.   İnşaat ve Onarma İşlerinde İşin Bitim Zamanı…71

3.3.4.   İnşaat ve Onarma İşlerinde Ortak Genel Giderlerin Dağıtım Şekli…72

3.3.4.1.    Birden Fazla İnşaat ve Onarma İşinin Birlikte Yapılması Hali…72

3.3.4.2.    İnşaat ve Onarma İşinin Diğer İşlerle Birlikte Yapılması Hali…73

3.3.5.   Özel İnşaatların Durumu…74

3.3.5.1.    İnşaat Sürerken Satış Vaadinin Yapılması Hali…75

3.3.5.2.    Arsa Karşılığında Konut ve İşyeri Alınması Hali…75

  1. TİCARİ KAZANÇLARDA MUAFİYET VE İSTİSNALAR…77

4.1.   Esnaf Muaflığı…77

4.2.   PTT Acentalarında Kazanç İstisnası…80

4.3.   Sergi ve Panayır İstisnası…80

4.4.   Kreş ve Gündüz Bakımevleri ile Eğitim ve Öğretim İşletmelerinde Kazanç İstisnası…80

4.4.1.   Kapsam…80

4.4.2.   Yararlanma Koşulları…81

4.4.2.1.    Eğitim Öğretim İşletmelerinin Kazançlarına İlişkin İstisna…81

4.4.2.2.    Kreş ve Gündüz Bakımevlerinin İşletilmesinden Elde Edilen Kazançlarda İstisna…81

4.4.3.   İstisnanın Süresi…81

4.4.4.   İstisna Süresi İçinde Yeni Okul Yapılması…81

4.4.5.   İstisnadan Yararlanan İşletmenin Satılması veya Devredilmesi…82

4.5.   Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası…82

4.5.1.   Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnasından Faydalanma Şartları…83

4.5.2.   Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası Uygulamasında Özellikli Durumlar…83

 

4.5.3.   İstisna Uygulaması…84

4.5.4.   Yararlanılacak İstisna Tutarı…85

4.5.5.   İstisnaya Konu Kazançların Beyannameye Dahil Edilmesi, Kesilen Vergilerin Mahsubu ve İadesi…86

4.6.    Avrupa Birliği Organlarıyla Akdedilen ve Usulüne Göre Yürürlüğe Konulan Anlaşmalar Çerçevesinde

Proje Karşılığı Sağlanan Hibelerde İstisna…86

4.7.    Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Yürütülen Yazılım, Tasarım ve AR-GE Faaliyetinden Elde Edilen

Kazançlara İlişkin İstisna…88

4.8.    Sınai Mülkiyet Haklarından Elde Edilen Kazançlara İlişkin İstisna…90

4.9.    Serbest Bölgelerde Elde Edilen Kazançlara İlişkin İstisna…91

4.10.   Türk Uluslararası Gemi Siciline Kayıtlı Gemilerin İşletilmesinden ve Devrinden Elde Edilecek Kazançlara

İlişkin İstisna…92

4.11.   Türkiye Varlık Fonu ile İlgili Muafiyet…93

4.12.   Yatırım İndirimi İstisnası…93

4.12.1.    Yatırım İndirimi İstisnasının Tarihsel Gelişimi…93

4.12.2.    GVK’nın Mülga Ek 1-6’ıncı Maddelerinde Düzenlenen Yatırım İndirimi Uygulaması…95

4.12.3.    GVK’nın Mülga 19’uncu Maddelerinde Düzenlenen Yatırım İndirimi Uygulaması…96

4.12.4.    Yatırım İndiriminin Uygulanma Sırası…97

4.12.5.    2018 Yılında Yatırım İndirimi Uygulaması…98

4.13.   Muafiyet ve İstisnalar ile İlgili Özelgeler…98

İKİNCİ BÖLÜM ZiRAİ KAZANÇLAR

  1. ZİRAİ KAZANCIN NİTELİĞİ…111

1.1.   Tanımı ve Unsurları…111

1.2.   Çiftçi, Ürün ve Zirai İşletme Terimleri…112

1.3.   Zirai Faaliyetin Sınırları…113

1.3.1.   Zirai ve Sınai Faaliyet…113

1.3.2.   Zirai ve Ticari Faaliyet…113

  1. ZİRAİ KAZANÇLARIN GELİR VERGİSİ KARŞISINDAKİ DURUMU…114

2.1.   Genel Açıklama…114

2.2.   Zirai Kazançta Vergilemenin Genel Esasları…114

2.2.1.   Temel Vergilendirme Şekli…114

2.2.2.   İşletme Büyüklüğü Ölçüleri…114

2.2.2.1.    Arazi Üzerinde Yapılan Zirai Faaliyetlerde…115

2.2.2.2.    Arazi Üzerinde Yapılmayan Zirai Faaliyetler ile Kara ve Su Avcılığında…116

2.2.2.3.    Aile İşletmeleri ve Ortaklık Şeklinde İşletilen İşletmeler Bakımından İşletme

Büyüklüklerinin Belirlenmesi…116

  1. ZİRAİ KAZANCIN TESPİT ŞEKİLLERİ…119

3.1.   Gerçek Usulde Vergilendirme…119

3.1.1.   Zirai İşletme Hesabı Esasına Göre Kazancın Tespiti…119

3.1.2.   Bilanço Esasına Göre Zirai Kazancın Tespiti…120

3.1.3.   Gerçek Usulde Hasılat ve Zirai Kazancın Tespitinde İndirilecek Giderler…120

3.1.3.1.    Gerçek Usulde Hasılat…120

3.1.3.2.    Gerçek Usulde Hasılattan İndirilecek Giderler…121

3.1.3.3.    Gerçek Usulde Hasılattan İndirilemeyecek Giderler…123

3.2.   Tevkif Suretiyle Vergileme…123

 

3.3.   Tevkif Suretiyle Vergilendirme Usulünden Gerçek Kazanç Usulüne veya Gerçek Usulden Tevkif Suretiyle Vergilendirme Usulüne Geçiş…124

3.4.   Gerçek Usulde Kazancın Tespitinde Kesilen Vergilerin Mahsubu…124

  1. ZİRAİ KAZANÇLARA İLİŞKİN İSTİSNALAR…125

4.1.   Teşvik İkramiyesi…125

4.2.   Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası…125

  1. ÇİFTÇİLERİN ÇEŞİTLİ KAMU KURUM VE KURULUŞLARI TARAFINDAN VERİLEN AVANS, KREDİ, SÜBVANSİYON, PRİM GİBİ AVANTAJLARDAN YARARLANMA KOŞULU…125
  2. ZİRAİ KAZANÇLARIN BEYANI…125
  3. VERGİ ÖDEME ZAMANLARI…126
  4. ÖZELGELER…126

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM ÜCRETLER

  1. ÜCRETİN NİTELİĞİ…133
  2. ÜCRETİN TANIMI VE UNSURLARI…133

2.1.   Ücretin Tanımı…133

2.2.   Ücretin Unsurları…134

2.2.1.   İşverene Tabi Olma…134

2.2.2.   Belli Bir İşyerine Bağlı Olma…134

2.2.3.   Hizmetin Karşılığı Olarak Bir Ödemenin Yapılması…134

  1. ÜCRETLE DİĞER GELİR UNSURLARI ARASINDAKİ SINIR…134

3.1.   Ücret ile Serbest Meslek Faaliyeti Arasındaki Sınır…134

3.1.1.   Ücret ve Serbest Meslek Faaliyeti Arasındaki İlişki…134

3.1.2.   Ses ve Saz Sanatçılarının, Oyun Topluluklarının ve Gösteri Gruplarının Durumu…136

3.1.3.   Film Artistlerinin Durumu…136

3.1.4.   Mankenlerin Durumu…136

3.1.5.   İlk ve Orta Dereceli Okullarda Kurs Veren Öğretmenlerin Durumu…136

3.1.6.   Özel Öğretim Kurslarında Ders Veren Öğretmenlerin Durumu…136

3.1.7.   Konferans ve Seminer Veren Kişilerin Durumu…137

3.1.8.   Yazar, Muhabir vb. Kişilerin Durumu…137

3.2.   Ücret ile Ticari Kazanç Arasındaki İlişki…137

3.3.   Ücret ile Menkul Sermaye İradı Arasındaki İlişki…137

3.4.   Ücret ve Ücret ile Diğer Gelir Unsurları Arasındaki Farklarla İlgili Özelgeler…138

  1. ÜCRET SAYILAN ÖDEMELER…139

4.1.   İstisna Dışında Kalan Emeklilik, Maluliyet, Dul ve Yetim Aylıkları…139

4.2.   Evvelce Yapılmış veya Gelecekte Yapılacak Hizmetler Karşılığında Verilen Para ve Ayınlarla Sağlanan

Diğer Menfaatler…140

4.3.   Türkiye Büyük Millet Meclisi, İl Genel Meclisi ve Belediye Meclisi Üyeleri ile Özel Kanunlarına veya

İdari Kararlara Göre Kurulan Daimi veya Geçici Bütün Komisyonların Üyelerine ve Yukarıda Sayılanlara

Benzer Diğer Kişilere Bu Sıfatları Dolayı…140

4.4.   Yönetim ve Denetim Kurulları Başkanı ve Üyeleriyle Tasfiye Memurlarına Bu Sıfatları Dolayısıyla Ödenen

veya Sağlanan Para, Ayın ve Menfaatler…141

4.5.   Bilirkişilere, Resmi Arabuluculara, Eksperlere, Spor Hakemlerine ve Her Türlü Yarışma Jürisi Üyelerine

Ödenen veya Sağlanan Para, Ayın ve Menfaatler…141

4.6.   Sporculara Transfer Ücreti veya Sair Adlarla Yapılan Ödemeler ve Sağlanan Menfaatler…141

4.7.   Hizmet Sözleşmesi Sona Erdikten Sonra Yapılan Ödemeler Ve Yardımlar İle İstisnaları…142

 

4.7.1.    Hizmet Sözleşmesi Sona Erdikten Sonra Yapılan Ödemeler Ve Yardımlar…142

4.7.2.    Kıdem (İşten Çıkma) Tazminatlarının Hesaplanmasına İlişkin Usul Ve Esaslar…142

4.7.3.    Kıdem (İşten Çıkma) Tazminatlarında İstisna Uygulaması…144

4.7.4.    Hizmet Sözleşmesi Sona Erdikten Sonra Yapılan Ödemeler Ve Yardımlarda İstisna…146

4.7.5.     657 Sayılı Kanunun 4/B Ve Mülga 4/C Maddeleri Kapsamında Çalışan Personele Ödenen

İş Sonu Tazminatlarının Vergilendirilmesi…148

4.7.6.    Hizmet Sözleşmesi Sona Erdikten Sonra Ödenen Tazminatlara İlişkin Açılan Davalar Konusunda Düzenleme…148

4.8.   Ücret Sayılan Diğer Ödemeler…149

4.8.1.   Yemek ve Yatmak Giderleri Karşılığında Verilen Gündeliklerin Durumu…149

4.8.2.   Gemi Adamlarının Durumu…150

4.8.3.   İhbar ve İşe Başlatmama Tazminatlarının Durumu…150

4.8.4.   Tahsil ve Tatbikat Gider Karşılıklarının Durumu…151

4.8.5.   Yakacak Yardımlarının Durumu…152

4.8.6.   Devlet Memurları Kanunu Kapsamı Dışında Kalan Öğretmen ve İdarecilere Ödenen Tazminatların

Durumu…152

4.8.7.     Evlenme ve Doğum Münasebetiyle Hizmet Erbabına Yapılan Yardımlar…152

  1. İSTİSNA VE MUAFİYETLER…152

5.1.   Gelir Vergisi Kanununda Yer Alan İstisna ve Muafiyetler…152

5.1.1.   Genel Olarak Gelir Vergisi Kanununda Yer Alan İstisna ve Muafiyetler…152

5.1.2.   Kadın Hizmet Erbabına Sağlanan Kreş Ve Gündüz Bakımevi Yardımında Gelir Vergisi İstisnası…157

5.2.   Diğer Kanunlarda Yer Alan İstisna ve Muafiyetler…159

5.2.1.   5746 Sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun…159

5.2.2.   Serbest Bölgeler Kanunu…160

5.2.2.1.    Üretilen Ürünlerin FOB Bedeli…161

5.2.2.2.    Serbest Bölgede Üretilen Ürünlerin Aynı Yılda Satışı…161

5.2.2.3.    Serbest Bölgede Üretilen Ürünlerin Bir Kısmının veya Tamamının Sonraki Yıllarda Satılması ..161

5.2.2.4.    Vergi Dairesine Aylık ve Yıllık Olarak Üretim İle İstihdam Bildirimlerinin Yapılması…162

5.2.2.5.    Muhtasar Beyannamenin Verilmesi ve Tecil-Terkin Uygulaması…163

5.2.2.6.    İhraç Kaydıyla Mal Teslimi…163

5.2.2.7.    Yazılım Faaliyetleri…164

5.2.2.8.    Üretim ve Satış Tutarlarının YMM Raporu ile Tespit Edilmesi…164

5.2.3.   Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu…165

5.2.4.   Araştırma Altyapılarının Desteklenmesine Dair Kanun…166

5.2.5.   Devlet Memurları Kanunu…166

5.2.6.   Yükseköğretim Personel Kanunu ve Yüksek Öğretim Kanunu…166

5.2.7.   Özel Öğretim Kurumları Kanunu…167

5.3.   İstisna ve Muafiyetlerle İlgili Özelgeler…167

  1. ÜCRETİN TESPİT ŞEKLİ…175

6.1.   Gerçek Usule Göre Saptanan Ücretler…175

6.1.1.   Gerçek Usule Tabi Ücretler…175

6.1.2.   Ücretin Gayrisafi Tutarının Hesaplanması…176

6.1.2.1.    Para ile Ödenen Ücretler…176

6.1.2.2.    Ayın Olarak Verilen Ücretler…176

6.1.2.3.    Konut Sağlanması ve Diğer Yararlar Sağlanması Yoluyla Ödenen Ücretler…176

6.1.3.   Ücretin Safi Miktarının Tespiti…177

6.1.3.1.    Yapılacak İndirimler…177

6.1.3.2.    Asgari Geçim İndirimi…180

6.1.3.3.    Engellilik İndirimi…191

 

6.1.3.4.    İndirilemeyecek Vergiler…193

6.1.3.5.    Giderler ve İndirimlerle İlgili Özelgeler…193

6.2.   Diğer Ücretler…195

  1. ÜCRETLERİN VERGİLENDİRİLMESİ…196

7.1.   Gerçek Ücretlerin Vergilendirilmesi…196

7.1.1.   Tevkif (Kesinti) Esası ile Vergilendirme…196

7.1.2.   Ücret Bordroları…197

7.1.3.   Verginin Hesaplanması…197

7.1.4.   İşverenin Sorumluluğu ve Hizmet Erbabının Ödevi…200

7.1.5.   Kamu İdare ve Müesseselerinin Durumu…200

7.1.6.   Jokeylerin, Jokey Yamaklarının ve Antrenörlerin Durumu…200

7.2.   Diğer Ücretlerin Vergilendirilmesi…201

7.2.1.   Verginin Matrahı…201

7.2.2.   Vergi Karnesi…201

7.2.3.   Hizmet Erbabının Ödevleri…201

7.2.3.1.    Verginin Tarh Ettirilmesi…201

7.2.3.2.    Verginin Ödenmesi…201

7.2.3.3.    Verginin Ödenme Zamanı…201

7.2.3.4.    Diğer Ücret Vergisinin Mahsubu…201

7.2.3.5.    İşverenlerin Sorumluluğu…202

  1. ÜCRETLERİN YILLIK BEYANNAME İLE BİLDİRİLMESİ…202

8.1.   Yabancı Bir Ülkedeki İşveren Tarafından Doğrudan Doğruya Ödenen Ücretler (İstisna Kapsamında Olanlar

Hariç (GVK Md.23/14)) …202

8.2.   Yabancı Elçilik ve Konsolosluklarda Çalışan ve İstisnadan Faydalanmayan Memur ve Hizmetlilere Ödenen

Ücretler…203

8.3.   Maliye Bakanlığı’nca Yıllık Beyanname ile Bildirilmesinde Zorunluluk Görülen Ödemeler…203

8.4.   Birden Fazla İşverenden Alınan Ücretler…204

8.5.   Yıllık Beyan Esasında Beyannamenin Verilme Zamanı ve Yeri…205

8.6.   Hesaplanan Verginin Ödenme Zamanı ve Yeri…205

  1. 5746 ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA

KANUN KAPSAMINDA DÜZENLENEN GELİR VERGİSİ STOPAJI TEŞVİKİ UYGULAMASI…205

9.1.   Kapsamı…205

9.2.   Gelir Vergisi Stopajı Teşviki Uygulaması…207

9.2.1.   Uygulama Esasları…207

9.2.2.   Bildirim ve Beyan…210

9.2.3.   Uygulamanın Başlangıcı…211

9.3.   Teşvik Uygulaması Dışında Kalan Ödemeler ve Teşviki Sona Erdiren Haller…211

9.3.1.   Teşvik Uygulaması Dışında Kalan Ödemeler…211

9.3.2.   Teşvik Uygulamasının Sona Erdiği Haller…211

9.4.   Diğer Hususlar…212

  1. GVK’NIN GEÇİCİ 80’İNCİ MADDESİ ÇERÇEVESİNDE UYGULANAN GELİR VERGİSİ STOPAJI TEŞVİKİ…212

10.1.   Yasal Düzenleme…212

10.2.   Gelir Vergisi Stopajı Teşvikinin Amacı…213

10.3.   Gelir Vergisi Stopajı Teşvikinin Uygulanacağı İller…213

10.4.   Uygulamadan Yararlanacak Mükellefler…213

10.5.   Fiilen Çalışma Zorunluluğu…214

10.6.   Uygulamanın Esasları…214

10.7.   Uygulamanın Başlama ve Sona Erme Tarihleri…215

10.8.   Diğer Hususlar…215

 

  1. YURT DIŞINA HİZMET VEREN İŞLETMELERDE İNDİRİM…215

11.1.     Yurt Dışına Hizmet Veren İşletmelerin İstihdam Ettikleri Hizmet Erbabının Ücretlerine İlişkin İndirim

Uygulaması…216

11.2.   İndirimden Faydalanma Şartları…217

11.3.   İndirim Tutarı…217

11.4.   Bildirim ve Beyan…218

  1. İŞSİZLİK SİGORTASI KANUNUNUN GEÇİCİ 21’İNCİ MADDESİ ÇERÇEVESİNDE UYGULANAN

GELİR VERGİSİ STOPAJI TEŞVİKİ…220

12.1.   4447 sayılı Kanunun Geçici 19’uncu Maddesi Kapsamında İşe Alınan Ücretlilere İlişkin Gelir Vergisi Stopajı Teşviki Uygulaması…221

12.2.   4447 sayılı Kanunun Geçici 20’nci Maddesi Kapsamında İşe Alınan Ücretlilere İlişkin Gelir Vergisi Stopajı

Teşviki Uygulaması…223

12.3.   Gelir Stopaj Teşviki Uygulamasının Esasları…223

12.4.   Teşvikten Faydalanılamayacak Durumlar…224

12.5.   Teşvikle İlgili Diğer Hususlar…224

  1. KAPSAMLI BÖLÜM ÖRNEKLERİ…225

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM SERBEST MESLEK KAZANÇLARI

  1. SERBEST MESLEK FAALİYETİ…233

1.1.   Faaliyetin Sermayeden Ziyade Şahsi Çalışmaya, Bilimsel veya Mesleki Bilgiye veya İhtisasa Dayanması

(Serbest Meslek Kazancı-Ticari Kazanç Ayırımı)…233

1.2.   Faaliyetin, Bir İşverene Tabi Olmaksızın, Kişisel Sorumluluk Altında, Kendi Nam ve Hesabına Yapılması

(Serbest Meslek Kazancı-Ücret Ayırımı)…234

1.3.   Devamlılık Unsuru (Serbest Meslek Kazancı-Arızi Kazanç Ayırımı)…235

  1. SERBEST MESLEK ERBABI…235

2.1.   Gümrük Komisyoncuları, Borsa Ajan ve Acenteleri, Noterler, Noterlik Görevini İfa ile Mükellef Olanlar…235

2.2.   Serbest Meslek Kazancından Pay Alanların Durumu…236

2.3.   Kollektif, Adi Komandit ve Adi Şirketler Tarafından Yapılan Serbest Meslek Faaliyeti Sonucunda Doğan

Kazanç…236

2.4.   Dava Vekilleri, Müşavirler, Kurumlar ve Tüccarlarla Serbest Meslek Erbabının Ticari ve Mesleki İşlerini Takip Edenler ve Konser Veren Müzik Sanatçıları…236

2.5.    Ebe, Sünnetçi, Sağlık Memuru, Arzuhalci, Rehber Gibi Mesleki Faaliyette Bulunanlar…237

2.6.   Tahkim İşleri Dolayısıyla Hakemlerin Aldıkları Ücretler…237

2.7.   Harita ve Plân Çıkarılması İşini Yüklenenlerin Aldıkları Ücretler…237

2.8.   Eylemli ve Eylemsiz Rehberlerin Elde Ettikleri Gelirler…237

2.8.1.   Eylemli Rehberler…237

2.8.2.   Eylemsiz Rehberler…238

2.9.   Serbest Meslek Faaliyeti ve Erbabına İlişkin Özelgeler…238

  1. SERBEST MESLEK KAZANCININ TESPİTİ…242

3.1.   Serbest Meslek Kazançlarında İstisna…242

3.1.1.  Telif Hakkı ve İhtira Beratı Kazanç İstisnası…242

3.1.1.1.    İstisnanın Kapsamı…242

3.1.1.2.    İstisnadan Yararlanamayacak Olanlar…243

3.1.1.3.    İstisna Uygulaması İçin Başvurulacak Birim…244

3.1.2.   Sergi ve Panayır İstisnası…245

3.1.3.   Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası…245

 

3.1.4.   İstisnalarla İlgili Özelgeler…245

3.2.   Serbest Meslek Kazancında Hasılat…248

3.2.1.   Hasılatın Tahsiline İlişkin Esaslar…248

3.2.2.   Tahsil Sayılan Haller…248

3.2.3.   Asgari Ücret Tutarı Belirlenmiş Hasılat Tutarlarının Fiilen Tahsil Edilmemesi veya Düşük Tahsil

Edilmesi…249

3.2.4.   Tahsil Çeşitleri…249

3.2.4.1.    Nakden Tahsilat…249

3.2.4.2.    Aynen Tahsilat…249

3.2.4.3.    Menfaat Sağlanması Şeklinde Tahsilat…250

3.2.4.4.    Geçmiş ve Gelecek Yıllara Ait Tahsilat…250

3.2.5.   Tahsilatla İlgili Özelgeler…250

3.3.   Mesleki Kazancın Saptanmasında İndirilecek Giderler…251

3.3.1.   Mesleki Kazancın Elde Edilmesi ve İdamesi ile İlgili Genel Giderler…251

3.3.1.1.    İşyerinin Kira ile Tutulması Durumu…251

3.3.1.2.    İkametgahın veya İşyerinin Serbest Meslek Erbabının Mülkü Olması Durumu…252

3.3.1.3.    Diğer Durumlar…252

3.3.2.   Hizmetli ve İşçilerin Giderleri…252

3.3.3.   Mesleki Faaliyetle İlgili Seyahat ve İkamet Giderleri…252

3.3.4.   Mesleki Faaliyette Kullanılan Tesisat, Demirbaş Eşya ve Taşıtlar İçin Vergi Usul Kanunu’na Göre

Ayrılan Amortismanlar…253

3.3.5.   Kiralanan ya da Envantere Dahil Taşıtların Giderleri…254

3.3.6.   Alınan Mesleki Yayınlar İçin Ödenen Bedeller…254

3.3.7.   Mesleki Faaliyetin İfası İçin Ödenen Mal ve Hizmet Alım Bedelleri…254

3.3.8.   Emekli Sandıklarına Ödenen Giriş ve Emeklilik Aidatları ile Mesleki Teşekküllere Ödenen Aidatlar…254

3.3.9.   Ödenen Meslek, İlan ve Reklam Vergileri ile İşyerleriyle İlgili Ayni Vergi, Resim ve Harçlar…255

3.3.10.    Kanun, İlam ve Mukavelenameye Göre Ödenen Tazminatlar…255

3.4.   Mesleki Kazancın Tespitinde İndirilemeyecek Giderler…255

3.5.   Biletle Girilen Yerlerde Faaliyet Gösteren Dar Mükellefiyete Tabi Serbest Meslek Erbabında Kazanç Tespiti…255

3.6.   İndirilecek Giderlerle İlgili Özelgeler…256

  1. SERBEST MESLEK KAZANÇLARINDA VERGİ TEVKİFATI…259
  2. SERBEST MESLEK KAZANÇLARININ BEYANI VE BEYANNAME ÜZERİNDEN YAPILACAK İNDİRİMLER…260

5.1.   Tam Mükellefiyette…260

5.2.   Dar Mükellefiyette…260

5.3.   Beyanname Üzerinden Yapılacak İndirimler…261

  1. ZARAR MAHSUBU…261
  2. SERBEST MESLEK ERBABININ TUTACAĞI DEFTER…261
  3. SERBEST MESLEK ERBABININ KULLANACAĞI BELGELER…262
  4. SERBEST MESLEK KAZANÇLARINA İLİŞKİN VERGİNİN ÖDENMESİ…262
    1. KAPSAMLI BÖLÜM ÖRNEKLERİ…262

BEŞİNCİ BÖLÜM GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARI

  1. GAYRİMENKUL SERMAYE İRADI ELDE EDEN MÜKELLEFLER…275
  2. GAYRİMENKUL SERMAYE İRADINA KONU MAL VE HAKLAR…275

2.1.    Arazi, Bina, Maden Suları, Menba (Kaynak) Suları, Madenler, Taş Ocakları, Kum ve Çakıl Üretim Yerleri,

Tuğla ve Kiremit Harmanları, Tuzlalar ve Bunların Mütemmim Cüz’leri ve Teferruatı…275

 

2.2.   Voli Mahalleri ve Dalyanlar…276

2.3.   Gayrimenkullerin Ayrı Olarak Kiraya Verilen Mütemmim Cüz’leri ve Teferruatı ile Bilumum Tesisatı,

Demirbaş Eşyası ve Döşemeleri…276

2.4.   Gayrimenkul Olarak Tescil Edilen Haklar…276

2.5.   Haklar, Ruhsatlar, Markalar vb…276

2.6.   Telif Hakları…277

2.7.   Gemi ve Gemi Payları ile Bilumum Motorlu Yükleme ve Boşaltma Araçları…277

2.8.   Motorlu Nakil ve Cer Vasıtaları ile Her Türlü Motorlu Araç, Makine ve Tesisat ile Bunların Eklentileri…277

2.9.   Kiraya Verilen Mal ve Hakların İktisadi İşletmeye Dahil Olması…277

2.10.   Vakfın Gelirinden Hizmet Karşılığı Olmadan Alınan Hisseler ile Arazi Sahiplerince Tarımsal Faaliyete Bilfiil

İştirak Etmeksizin Sadece Üründen Alınan Paylar…278

  1. GAYRİMENKUL SERMAYE İRADINDA VERGİLENDİRİLECEK KAZANCIN TESPİTİ…278

3.1.   Gayrimenkul Sermaye İradında İstisna…279

3.2.   Gayrisafi Hasılat…281

3.2.1.   Nakden Tahsilat…281

3.2.2.   Ayni Olarak Yapılan Tahsilat…282

3.2.3.   Tahsilata İlişkin Diğer Hususlar…283

3.2.3.1.    Binaların Dış Yüzeylerine Reklam Almak veya Apartmana Ait Diğer Ortak Alanların

Kiralanması Suretiyle Elde Edilen Hasılat…283

3.2.3.2.    Kiracı Tarafından Kira Süresinin Sonunda Bedelsiz Olarak veya Düşük Bedelle Mal

Sahibine Devredilen Kıymetler…283

3.2.3.3.    Tahsil Sayılan Haller…284

3.2.3.4.    İşyeri ve Konut Kiralama İşlemlerine İlişkin Yapılacak Tahsilat ve Ödemelerin Banka veya

Posta İdarelerince Düzenlenen Belgelerle Tevsiki…284

3.2.4.   Emsal Kira Bedeli Esası…285

3.2.4.1.    Emsal Kira Bedeli Uygulama Esasları…285

3.2.4.2.    Emsal Kira Bedeli Uygulanmayacak Durumlar…286

3.3.   Gayrimenkul Sermaye İradının Tespitinde İndirilecek Giderler…287

3.3.1.   Giderlerin Gerçek Usulde Tespit Edilmesi…287

3.3.1.1.    Kiraya Verenler Tarafından Ödenen Aydınlatma, Isıtma, Su ve Asansör Giderleri…287

3.3.1.2.    Kiraya Verilen Malların İdaresi İçin Yapılan ve Gayrimenkulün Önemi ile Orantılı Olan

İdare Giderleri…287

3.3.1.3.    Kiraya Verilen Mal ve Haklara Ait Sigorta Giderleri…288

3.3.1.4.    Kiraya Verilen Mal ve Haklar Dolayısıyla Yapılan ve Bunlara Harcanan Borçların Faizleri

ve Gayrimenkullerin İktisap Bedelinin % 5′i…288

3.3.1.5.    Vergi, Resim, Harç ve Şerefiyelerle, Belediyelere Ödenen Harcamalara İştirak Payları…289

3.3.1.6.    Kiraya Verilen Mal ve Haklar için Vergi Usul Kanunu Hükümlerine Göre Ayrılan

Amortismanlar ile Isı Yalıtımı ve Enerji Tasarrufu Sağlamaya Yönelik Harcamalar…289

3.3.1.7.    Mal Sahibi Tarafından Yapılan Onarım Giderleri…290

3.3.1.8.    Bakım ve İdame Giderleri…290

3.3.1.9.    Kira ile Tuttukları Mal ve Hakları Kiraya Verenlerin Ödedikleri Kiralar ve Diğer Giderler…290

3.3.1.10.    Sahibi Bulundukları Konutları Kiraya Verenlerin Kira ile Oturdukları Konutların Kira Bedeli…291

3.3.1.11.    Zarar, Ziyan ve Tazminatlar…291

3.3.1.12.    Kısmen Kiraya Verilen Mal ve Haklarda Giderlerin Dağıtımı…292

3.3.2.   Giderlerin Götürü Gider Usulünde Tespit Edilmesi…292

3.3.2.1.    Götürü Gider Usulünün Seçimi…292

3.3.2.2.    Gider Usulünün Seçiminde Bütünlük…292

3.3.3.   İstisnadan Yararlanılması Durumunda Gider Uygulaması…293

3.3.3.1.    Gerçek Gider Usulünde İstisnadan Yararlanılması Durumunda İndirilebilecek Giderin Tespiti ..293

 

3.3.3.2.   Götürü Gider Usulünde İstisnadan Yararlanılması Durumunda İndirilebilecek …………………. Giderin Tespiti…293

3.4.   Gayrisafi Hasılattan İndirilemeyecek Giderler…294

3.4.1.    Para Cezaları ve Vergi Cezaları…294

3.4.2.    Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na (MTVK) Bağlı (I) ve (IV) Sayılı Tarifelerde Yer Alan Taşıtlar İçin Ödenen Motorlu Taşıtlar Vergisi…294

3.4.3.    Çevre Temizlik Vergisi…294

3.4.4.    Kiralanmayan Mal ve Haklarla İlgili Giderler…294

  1. GAYRİMENKUL SERMAYE İRADINDA VERGİ TEVKİFATI…294
  2. GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARINDA DEFTER, KAYIT VE BELGELERİN SAKLANMASI…294
  3. GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARINDA ZARAR…295
  4. GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARININ BEYANI…295

7.1.   Tam Mükellefiyette Beyan…295

7.1.1.   Beyanname Verilmeyecek Gayrimenkul Sermaye İratları…295

7.1.2.   Beyan Edilecek Gayrimenkul Sermaye İratları…295

7.2.   Dar Mükellefiyette (Yurt Dışında Çalışan Türk Vatandaşları Dahil) Beyan …296

7.3.   Beyannamede Yapılacak İndirimler…296

  1. GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARINA İLİŞKİN VERGİNİN ÖDENMESİ…296
  2. ÖZELGELER…297

9.1.   Gayrisafi İrata İlişkin…297

9.2.   Emsal Kira Bedeline İlişkin…298

9.3.   Giderlere İlişkin…298

9.4.   İstisnalara İlişkin…301

  1. KAPSAMLI BÖLÜM ÖRNEKLERİ…301

ALTINCI BÖLÜM MENKUL SERMAYE İRATLARI

  1. GİRİŞ…315

1.1.   Genel Tanım ve Menkul Sermaye İratlarının Niteliği…315

1.2.   GVK’nın Geçici 67’nci Maddesi Kapsamında Menkul Sermaye İratları…316

  1. KAYNAĞINA BAKILMAKSIZIN MENKUL SERMAYE İRADI SAYILAN GELİRLER…319

2.1.  Her Nevi Hisse Senetlerinin Kâr Payları…319

2.1.1.   Yatırım Fonları Katılma Belgeleri ile Yatırım Ortaklıkları Hisse Senetlerine Ödenen Kâr Paylarının Vergilendirilmesi…320

2.1.1.1.     01.01.2006 Tarihinden Önce İktisap Edilen Yatırım Fonları Katılma Belgelerine Ödenen

Kâr Paylarının Vergilendirilmesi…322

2.1.1.2.     01.01.2006 Tarihinden Sonra İktisap Edilen Yatırım Fonları Katılma Belgelerine Ödenen

Kâr Paylarının Vergilendirilmesi…322

2.1.2.    Konut Finansmanı Fonlarını Temsilen İhraç Edilen İpoteğe Dayalı Menkul Kıymetlere ve Varlık Finansmanı Fonlarını Temsilen İhraç Edilen Varlığa Dayalı Menkul Kıymetlere Ait Gelirlerinin Vergilendirilmesi…323

2.2.  İştirak Hisselerinden Doğan Kazançlar…323

2.3.  Kurumların İdare Meclisi Başkan ve Üyelerine Verilen Kâr Payları…324

2.4.  Kurumlar Vergisi Kanunu Uyarınca Yıllık veya Özel Beyanname Veren Dar Mükellef Kurumların İndirim ve İstisnalar Düşülmeden Önceki Kurum Kazancından Hesaplanan Kurumlar Vergisi Düşüldükten Sonraki Karı…324

 

2.5.  Tahvil ve Hazine Bonosu Faizleri ile Toplu Konut İdaresi, Kamu Ortaklığı İdaresi ve Özelleştirme İdaresi’nce Çıkarılan Menkul Kıymetlerden Sağlanan Gelirler…324

2.5.1.   Tahvil Faizlerinin Vergilendirilmesi…325

2.5.1.1.    Özel Kesim Tahvil Faizlerinin Vergilendirilmesi

(01.01.2006 Tarihinden Önce İhraç Edilenler)…325

2.5.1.2.    Özel Kesim Tahvil Faizlerinin Vergilendirilmesi

(01.01.2006 Tarihinden Sonra İhraç Edilenler)…325

2.5.1.3.    Devlet Tahvili Faizlerinin Vergilendirilmesi

(01.01.2006 Tarihinden Önce İhraç Edilenler)…326

2.5.1.4.    Devlet Tahvili ve Hazine Bonosu Faizlerinin Vergilendirilmesi

(01.01.2006 Tarihinden Sonra İhraç Edilenler)…327

2.5.1.5.     Eurobond Faizlerinin Vergilendirilmesi…327

2.5.2.   Kira Sertifikalarının Vergilendirilmesi…328

2.5.3.   Teminatlı Menkul Kıymetler…328

2.6.   Her Nevi Alacak Faizleri…329

2.7.   Mevduat Faizleri…330

2.7.1.   Yurt Dışındaki Bankalardan Elde Edilen Mevduat Faizleri…331

2.7.2.   Kıyı Bankacılığı (Off Shore) Kapsamında Elde Edilen Mevduat Faizleri…331

2.8.   Hisse Senetleri ve Tahvillerin Vadesi Gelmemiş Kuponlarının Satışından Elde Edilen Bedeller…331

2.9.   İştirak Hisselerinin Kâr Payının Devir ve Temliki Karşılığında Alınan Para ve Ayınlar…331

2.10.   Senetlerin İskonto Bedelleri…332

2.11.   Faizsiz Olarak Kredi Verenlere Ödenen Kâr Payları ile Kâr ve Zarar Ortaklığı Belgesi Karşılığı Ödenen

Kâr Payları ve Katılım Bankalarınca Kâr ve Zarara Katılma Hesabı Karşılığında Ödenen Kâr Payları…332

2.12.   Repo ve Ters Repo İşlemleri Sonucu Elde Edilen Menfaatler…333

2.13.   Tüzel Kişiliği Haiz Emekli Sandıkları, Yardım Sandıkları ile Emeklilik ve Sigorta Şirketleri Tarafından

Katılımcılara Yapılan Ödemeler…333

2.14.   Bireysel Emeklilik Sisteminden Ayrılanlara Yapılan Ödemeler…334

2.15.   Sermaye Piyasası Kanunu Hükümlerine Göre İhraç Edilen Her Türlü Sermaye Piyasası Araçlarından

Elde Edilen Gelirler…336

  1. KÂR PAYLARININ BEYANI VE VERGİLENDİRİLMESİ…336

3.1.  Tam Mükellef Kurumlardan Elde Edilen Kâr Paylarında İstisna…336

3.2.  GVK’nın Geçici 62′nci Maddesi Düzenlemesi…337

3.3.  Kurumların 31.12.1998 ve Daha Önceki Tarihlerde Sona Eren Hesap Dönemlerinde Elde Ettikleri

Kazançların Dağıtımı Sonucu Elde Edilen Kâr Payları…337

3.4.  Kurumların 01.01.1999 ile 31.12.2002 Tarihleri Arasında Sona Eren Hesap Dönemlerinde Elde Ettikleri Kurumlar Vergisinden İstisna Edilmiş Kazançlarının Dağıtımı Sonucu Elde Edilen Kâr Payları…338

3.5.   Kurumların GVK’nın Geçici 61′inci Maddesi Kapsamında Yatırım İndirimi İstisnasına Tabi Tutulmuş

Kazançlarının Dağıtımından Elde Edilen Kâr Payları…339

3.6.   Doğrudan veya İştirakleri Aracılığıyla GVK’nın Geçici 62′nci Maddesinin Bir Numaralı Fıkrasında Belirtilen Nitelikte Kâr Payı Elde Eden Kurumların Söz Konusu Kâr Paylarını Dağıtmaları Sonucu Gerçek Kişilerce

Elde Edilen Kâr Payları…340

3.7.   Kâr Paylarının Beyanı Konusunda Getirilmiş Olan Genel Sistem…340

3.8.   Dar Mükellef Kurumlardan Elde Edilen Kâr Payları…341

3.9.   Gerçek Kişilerce Kontrol Edilen Yabancı Kurum/İştirak Kazancı…342

3.9.1.   Yabancı Kurum / İştirak Kontrol Oranının Tespiti…342

3.9.2.   Kontrol Edilen Yabancı İştirak Kazancının Gelir Vergisine Tabi Tutulma Şartları…343

3.9.3.   Kontrol Edilen Yabancı İştirak Kazancının Vergilendirilmesi…343

 

  1. MENKUL SERMAYE İRADI SAYILMAYAN HALLER…344
  2. MENKUL SERMAYE İRATLARIYLA İLGİLİ DİĞER HUSUSLAR…345

5.1.   Elde Etme…345

5.2.   Yabancı Para Cinsinden Elde Edilen Menkul Sermaye İratları…346

5.3.   Safi İradın Saptanması…346

  1. İSTİSNALAR VE BEYANNAME VERİLMEYECEK HALLER…347

6.1.   İndirim Oranı Uygulaması…347

6.2.   Geçici 55′inci Madde Uygulaması…348

6.3.   Tüzel Kişiliği Haiz Emekli Sandıkları, Yardım Sandıkları ile Emeklilik ve Sigorta Şirketleri Tarafından

Sağlanan Menkul Sermaye İratları…348

6.4.   Tek Primli Yıllık Gelir Sigortalarından Elde Edilen Gelirler…349

6.4.1.   Tek Primli Yıllık Gelir Sigortalarından Yapılan Ödemelere İlişkin İstisna Uygulaması…349

6.4.2.   Tek Primli Yıllık Gelir Sigortalarına Yapılan Aktarımlarda İstisna Uygulaması…350

6.4.3.   Geçiş Dönemi Uygulaması…351

  1. MENKUL SERMAYE İRATLARINDAN KESİLEN VERGİLERİN MAHSUBU…351
  2. MENKUL SERMAYE İRATLARININ BEYANI VE YILLIK BEYANNAMEDE TOPLANMASI…352

8.1.   Tam Mükellefiyette…352

8.2.   Dar Mükellefiyette…352

8.3.   Özelgeler…352

8.4.   Menkul Sermaye İratlarının Beyanına İlişkin Örnekler…353

YEDİNCİ BÖLÜM DİĞER KAZANÇ VE İRATLAR

  1. DEĞER ARTIŞI KAZANÇLARI…365

1.1.  Menkul Kıymetlerin ve Diğer Sermaye Piyasası Araçlarının Elden Çıkarılmasından Sağlanan Kazançlar…365

1.1.1.   Hisse Senetlerinin (Pay Senetleri) Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar…366

1.1.1.1.    01.01.2006 Tarihinden Sonra İktisap Edilen Hisse Senetleri Alım Satım Kazançları…367

1.1.1.2.    01.01.2006 Tarihinden Önce İktisap Edilen Hisse Senetleri Alım Satım Kazançları…371

1.1.1.3.    Alım Satım Faaliyetinin Ticari Bir Mahiyet Taşımaması…371

1.1.2.   Diğer Menkul Kıymetlerin Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar…371

1.1.2.1.    Hisse Senetleri Dışındaki Menkul Kıymetlerin Elden Çıkarılmasında Süre…371

1.1.2.2.    Hisse Senetleri Dışındaki Menkul Kıymetlerin Elden Çıkarılmasında Diğer Şartlar…372

1.1.2.3.    Yatırım Fonlarının Katılma Belgelerinin Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar…372

1.1.2.4.    Devlet Tahvili ve Hazine Bonolarının Elden Çıkartılmasından Doğan Kazançlar…373

1.1.2.5.    Eurobondların Elden Çıkartılmasından Doğan Kazançlar…374

1.2.   GVK’nın 70/5’inci Maddesinde Sayılan Hakların Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar

(GVK Mükerrer Md. 80/2) …375

1.3.  Telif Haklarının ve İhtira Beratlarının Müellifleri, Mucitleri ve Bunların Kanuni Mirasçıları Dışında Kalan

Kimseler Tarafından Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar (GVK Mükerrer Md. 80/3) …375

1.4.  Ortaklık Haklarının veya Hisselerinin Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar (GVK Mükerrer Md. 80/4) …376

1.5.  Faaliyeti Durdurulan Bir İşletmenin Kısmen veya Tamamen Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar

(GVK Mükerrer Md. 80/5) …376

1.5.1.   Ticari Kazanç Sayılan Haller…376

1.6.  GVK’nın 70′inci Maddesinin 1, 2, 4 ve 7 Numaralı Bentlerinde Yazılı Mal ve Hakların Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar (GVK Mükerrer Md. 80/6) …377

 

1.6.1.    Elden Çıkarılması Bent Kapsamında Giren Mal ve Haklar…377

1.6.2.    GVK’nın Mükerrer 80/6′ıncı Maddesinde Belirtilen Mal ve Hakların İktisap Şekli…377

1.6.3.    Mal ve Hakların Elden Çıkarılma Süresi…377

1.6.4.    Gayrimenkullerde İktisap Tarihinin Belirlenmesi…377

1.6.5.    Cins Tashihi Yapılan Gayrimenkuller ile Kat Karşılığı Olarak Müteahhit veya Konut Yapı Kooperatiflerinden Alınan Gayrimenkullerin Satılması Halinde İktisap Tarihinin Belirlenmesi…379

1.6.6.   Arsa Karşılığı İnşaat İşlerinde Değer Artış Kazancı…380

1.7.   Değer Artış Kazancının Tespiti…382

1.7.1.   Hisse Senedi ve Diğer Menkul Kıymetlerde Kazancın Tespiti…384

1.7.1.1.    Hisse Senesi ve Diğer Menkul Kıymetlerin İktisap Bedeli…384

1.7.1.2.    Birden Fazla Alım Satım Olması Halinde Kazancın Tespiti…385

1.7.1.3.    Rüçhan Haklarının Elden Çıkarılmasından Sağlanan Kazançlar…385

1.7.1.4.     Zarar Mahsubu…386

1.8.   Değer Artışı Kazançlarını Enflasyondan Arındırma Yöntemleri…386

1.8.1.   Endeksleme Uygulaması…386

1.8.2.   Kur Farklarının Arındırma Uygulaması…388

1.9.   Değer Artış Kazançlarında İstisna…389

1.10.   Vergilendirilmeyecek Değer Artış Kazançları…390

1.10.1.    Ferdi İşletme Sahibinin Ölümü Halinde Kanuni Mirasçılarca İşletmenin Devralınması ve

Faaliyetine Devam Etmesi…390

1.10.2.    Bilanço Esasına Göre Kazancını Tespit Eden Ferdi Bir İşletmenin Sermaye Şirketine Devrolunması …390

1.10.3.    Kollektif ve Adi Komandit Şirketlerin Sermaye Şirketine Dönüşmesi…390

1.11.   Değer Artış Kazançlarının Beyanı ile İlgili Örnekler…391

  1. ARIZİ KAZANÇLAR…395

2.1.  Arızi Olarak Ticari Muamelelerin İcrasından veya Bu Nitelikte Muamelelere Tavassuttan Elde Edilen Kazançlar ..395

2.2.  Ticari veya Zirai Bir İşletmenin Faaliyetiyle Serbest Meslek Faaliyetinin Durdurulması veya Terk Edilmesi, Henüz Başlanmamış Olan Böyle Bir Faaliyete Hiç Girişilmemesi, İhale, Artırma ve Eksiltmelere İştirak

Edilmemesi Karşılığında Elde Edil…396

2.3.  Gayrimenkullerin Tahliyesi veya Kiracılık Hakkının Devri Karşılığında Alınan Tazminatlar ile Peştemallıklar

(GVK Md. 82/3) …397

2.4.   Arızi Olarak Yapılan Serbest Meslek Faaliyetleri Dolayısıyla Tahsil Edilen Hasılat (GVK Md. 82/4) …398

2.5.   Gerçek Usulde Vergiye Tabi Mükelleflerin Terkettikleri İşleriyle İlgili Olarak Sonradan Elde Ettikleri Kazançlar

(GVK Md. 82/5) …398

2.6.   Dar Mükellefiyete Tabi Olanların Türkiye ile Yabancı Ülkeler Arasında Arızi Olarak Yaptıkları Ulaştırma

İşlerinden Elde Ettikleri Kazançlar (GVK Md. 82/6) …399

2.7.   Arızi Kazançlarda İstisna…399

  1. DİĞER KAZANÇ VE İRATLARIN BEYANI…400

3.1.   Tam Mükellefiyette Diğer Kazanç ve İratların Beyanı…400

3.1.1.   Beyanname Verilmeyecek Haller…400

3.1.2.   Yıllık Beyanname ile Beyan Edilecek Diğer Kazanç ve İratlar…401

3.2.   Dar Mükellefiyette…401

  1. ÖZELGELER…402

4.1.   Değer Artış Kazançları İçin Verilen…402

4.2.   Arızi Kazançlar İçin Verilen…409

 

SEKİZİNCİ BÖLÜM

GELİR UNSURLARININ TOPLANMASI VE YILLIK BEYANNAME İLE BEYANI

  1. GELİRİN TOPLANMASI…415

1.1.   Yurt İçinde ve Yurt Dışında Elde Edilen Gelir Unsurlarının Toplanması…415

1.1.1.   Yurt İçinde Elde Edilen Gelir Unsurları…416

1.1.2.   Yurt Dışında Elde Edilen Gelir Unsurları…416

1.2.   Gelirin Toplanmayacağı Haller…417

1.2.1.   Tam Mükellefiyette…417

1.2.2.   Dar Mükellefiyette…418

  1. ZARAR MAHSUBU…418

2.1.   Mahsup Edilebilecek Zararlar…418

2.2.   Mahsup Edilemeyecek Zararlar…418

2.2.1.   Diğer Kazanç ve İratlardan Doğan Zararların Mahsubu…418

2.2.2.   Sermayede Meydana Gelen Eksilmelerden Kaynaklanan Zararların Mahsubu…419

2.2.2.1.    Gayrimenkul ve Menkul Sermaye İratlarında Zararların Mahsubu…419

2.2.2.2.    Faaliyeti Sonra Eren Ticari veya Zirai İşletmelerde Zarar Mahsubu…419

2.2.2.3.    Kollektif ve Komandit Şirketlerin Tasfiye Döneminde Doğan Zararların Mahsubu…420

2.2.2.4.    Komanditer Ortakta Zarar Mahsubu…420

2.3.   Zarar Mahsubunda Sıra…420

2.4.   Yurt Dışı Faaliyetlerden Doğan Zararların Mahsubu…421

2.5.   Zarar Devri Halinde, Zararlı Yılla İlgili Defter ve Belgelerin Muhafaza ve İbraz Zamanaşımı…422

  1. GELİRDEN YAPILACAK İNDİRİMLER…422

3.1.   Sigorta Primleri…423

3.1.1.   Şahıs Sigorta Primlerindeki İndirim Esasları…423

3.1.2.   Hayat Sigortası’nda İndirim Sınırı…424

3.1.3.   5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Kapsamında Ödenen Primler…425

3.2.   Eğitim ve Sağlık Harcamaları İndirimi…426

3.3.   Engellilik İndirimi…426

3.3.1.    Hizmet Erbabı Açısından Engellilik İndirimi Uygulama Esasları…426

3.3.2.    Basit Usulde Vergilendirilen Engelli Mükellefler, Engelli Serbest Meslek Erbabı ile Bakmakla Yükümlü Olduğu Engelli Kişi Bulunan Serbest Meslek Erbabında Uygulama…427

3.4.   Bağış ve Yardım İndirimi…428

3.4.1.    Genel ve Özel Bütçeli Kamu İdarelerine, İl Özel İdarelerine, Belediyelere, Köylere, Kamu Yararına Çalışan Derneklere ve Bakanlar Kurulunca Vergi Muafiyeti Tanınan Vakıflara Yapılan Bağış ve

Yardımlar…428

3.4.1.1.    Bağış ve Yardımın Yapılacağı Kurum ve Kuruluşlar…428

3.4.1.2 Bağış ve Yardım Makbuz Karşılığında Yapılmalıdır…429

3.4.1.3. Bağış ve Yardım İndiriminde Tutar Sınırlaması…429

3.4.2.    Eğitim ve Sağlık Tesisleri, İbadethane ve Yaygın Din Eğitimi Verilen Tesislerin İnşası Dolayısıyla Yapılan Harcamalar İle Mevcut Tesislerin Faaliyetlerini Devam Ettirebilmeleri İçin Yapılan Bağış

ve Yardımlar…429

3.4.3.   Gıda Bankacılığı Faaliyetinde Bulunan Dernek ve Vakıflara Yapılan Gıda, Temizlik, Giyecek ve

Yakacak Maddeleri Bağışı…430

3.4.3.1.    Bağışın Yapılacağı Dernek veya Vakıflar…430

3.4.3.2.    Bağışa Konu Olacak Mallar ve Bağışın Niteliği…430

3.4.3.3.    Bağışı Yapanlar ve Alanlarca Düzenlenecek Belge…430

3.4.3.4.    Kayıt Düzeni ve Beyannamelerde Gösterim…431

 

3.4.4.   Sanat ve Kültür Faaliyetlerine İlişkin Bağış ve Yardımlar…431

3.4.5.   Sponsorluk Harcamaları…431

3.4.6.   Araştırma Geliştirme Harcamaları İndirimi…432

3.4.6.1.    Ar-Ge ve Tasarım İndirimi…433

3.4.6.2.    Teknogirişim Sermayesi Desteği…434

3.4.6.3.    Siparişe Dayalı Ar-Ge, Yenilik ve Tasarım Faaliyetleri…435

3.4.7.   Başbakanlıkça veya Bakanlar Kurulu’nca Başlatılan Yardım Kampanyalarına Yapılan Bağışlar…435

3.4.8.   Kızılay Derneği’ne ve Yeşilay Cemiyetine Makbuz Karşılığı Yapılan Nakdi Bağış ve Yardımlar…435

3.4.9.   Girişim Sermayesi Fonu Olarak Ayrılan Tutarların İndirimi…435

3.4.10.   Bazı Hizmet İşletmeleri Tarafından Türkiye’de Yerleşmiş Olmayan Kişilerle, İşyeri, Kanuni ve İş Merkezi Yurt Dışında Bulunanlara Türkiye’de Verilen, Münhasıran Yurt Dışında Yararlanılan

Hizmetler Karşılığında Elde Edilen Kazanç…436

3.4.11.    Korumalı İşyeri İndirimi…438

3.4.12.    Basit Usulde Tespit Edilen Kazançlarda İndirim…439

3.4.13.    Bireysel Katılım Yatırımcısı Tam Mükellef Gerçek Kişiler Tarafından İktisap Edilen Tam Mükellef

Anonim Şirketlere Ait İştirak Hisselerinin Vergi Usul Kanunu’na Göre Hesaplanan Değerleri…439

3.4.14.    EXPO Antalya Ajansına Yapılacak Nakdi ve Ayni Bağış ve Yardımlar İle Sponsorluk Harcamaları…442

3.4.15.    Bağış ve Yardımın Nakden Yapılmaması Halinde İndirilecek Tutarın Tespiti…442

3.4.16.    Zarar Beyan Edilmesi Halinde Bağış ve Yardım İndirimi…443

3.4.17.    Bağış ve Yardımın İndirilebileceği Gelir Unsurları…443

3.4.18.    Ortaklıklarda Bağış ve Yardım İndirimi…443

3.4.19.     Özel Kanunlarda Yer Alan Bağış ve Yardım İndirimine İlişkin Düzenlemeler…444

3.4.19.1.    Afetlerden Zarar Görenlere Yapılacak Bağış ve Yardımlar…444

3.4.19.2.    222 Sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu’na Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar…445

3.4.19.3.    2547 Sayılı Yüksek Öğretim Kanunu Uyarınca Yapılan Bağış ve Yardımlar…445

3.4.19.4.    278 Sayılı Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Kurulması Hakkında Kanun

Uyarınca Yapılan Bağış ve Yardımlar…445

3.4.19.5.    2828 Sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu’na Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar…445

3.4.19.6.    2876 Sayılı Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Kanunu’na Göre

Yapılan Bağış ve Yardımlar…445

3.4.19.7.    4122 Sayılı Kanun Uyarınca Yapılan Bağışlar…445

3.4.19.8.    3294 Sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu Uyarınca

Yapılan Bağışlar…446

3.4.19.9.    Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı Kanunu’na Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.10.     5434 Sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’na Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar … 446

3.4.19.11.     Terörle Mücadele Kanunu’na Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.12.     6546 Sayılı Kanun’a Göre Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.13.     6569 Sayılı Kanun’a Göre TÜSEB’e Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.14.     Türkiye Maarif Vakfına Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.15.     Türk-Japon Bilim ve Teknoloji Üniversitesine Yapılan Bağış ve Yardımlar…446

3.4.19.16.     Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kapsamında Yapılan Bağış ve Yardımlar…447

3.4.19.17.     Türkiye Şehit Yakınları ve Gazileri Dayanışma Vakfına Yapılan Bağış ve Yardımlar…447

3.4.20.    Diğer İndirimlerle İlgili Özelgeler…447

  1. MATRAHTAN VE GELİR UNSURLARINDAN İNDİRİLEMEYECEK GİDERLER…452
  2. VERGİLENDİRME DÖNEMİ…452

5.1.   Mükellefiyetin Takvim Yılının Bir Bölümünü Kapsaması…452

5.2.   Özel Hesap Dönemi…453

  1. VERGİNİN HESAPLANMASI…453
  2. GELİR VERGİSİ TARİFESİ…453

 

7.1.   Genel Tarife…453

7.2.   İndirimli Gelir Vergisi…455

  1. BEYANNAMENİN VERİLMESİ…456

8.1.   Normal Süre…456

8.2.   Özel Haller…456

8.3.   Zor Durum-Mücbir Sebep…456

  1. YILLIK BEYANNAMENİN VERİLECEĞİ VERGİ DAİRESİ…457

9.1.   Tam Mükellefiyette…457

9.2.   Dar Mükellefiyette…457

9.3.   Beyannamelerin Elektronik Ortamda Hazırlanması ve Gönderilmesi…457

  1. TARH MUAMELESİ…458

10.1.   Tarh Yeri…458

10.2.   Tarhiyatın Muhatabı…458

10.3.   Vergilendirme Dönemi…458

10.4.   Tarh Zamanı…458

  1. VERGİNİN ÖDENMESİ…459

11.1.   Yıllık Beyana Tabi Gelirler Üzerinden Tahakkuk Eden Vergilerde Ödeme…459

11.2.   Zirai Kazançlarda Özel Ödeme Zamanı…459

  1. ÖDEME ŞEKİLLERİ…459

12.1.   Vergi Dairesine Ödeme…459

12.2.   Diğer Ödeme Şekilleri…459

  1. GELİR VERGİSİNDEN YAPILACAK MAHSUPLAR…459

13.1.   Yurt İçinde Ödenen Vergilerin Mahsubu…459

13.1.1.    Kesinti Yoluyla Ödenmiş Olan Vergilerin Mahsubu…459

13.1.2.    Kollektif ve Komandit Şirketlerde Kesilen Vergilerin Mahsubu…460

13.1.3.    Geçici Verginin Mahsubu…460

13.1.4.    Vergiye Uyumlu Mükelleflerde Vergi İndirimi…461

13.1.4.1.    Vergi İndirimi Şartları…461

13.1.4.2.    Vergi İndirimi Uygulaması…463

13.1.4.3.    Şartların İhlali Halinde Yapılacak İşlemler…464

13.1.5.    Diğer Ücret Üzerinden Kesilen Verginin Mahsubu…465

13.2.   Yabancı Memleketlerde Ödenen Vergilerin Mahsubu…465

13.3.   Geçici Vergi ile Kesinti Suretiyle Ödenen ve Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsup Sırası…466

  1. GELİR VERGİSİNDE NAKDEN VEYA MAHSUBEN İADE…467

14.1.   Genel Esaslar…467

14.2.   Kesinti Yoluyla Ödenmiş Vergilerin Diğer Vergi Borçlarına Mahsuben veya Nakden İadesi…467

14.2.1.    Mahsup Yoluyla İade…467

14.2.2.    Nakden İade…468

14.3.   Yıllık Beyanname Üzerinden Hesaplanan Vergiden Mahsup Edilecek Geçici Vergi Tutarı ile Mahsuplar

Sonunda Kalan Geçici Vergi Tutarının İadesi…469

14.4.   Mahsuben İadelerde Mahsup İşleminin Yapılacağı Tarih…470

14.5.   İade ile İlgili Diğer Hususlar…470

14.5.1.    İade Talebinin Gerçeğe Aykırı Belgelere Dayanması…470

14.5.2.    Tevkif Yoluyla Kesilen Verginin Vergi Sorumlusunca Tahakkuk Ettirilmemesi veya Ödenmemesi…470

14.5.3.    Adına Vergi Kesintisi Yapılan ile Gelir Sahibinin Farklı Gerçek veya Tüzel Kişi Olması…470

14.5.4.    Yeminli Mali Müşavirlerin Sorumluluğu…471

  1. YILLIK BEYANNAMENİN DOLDURULMASINA İLİŞKİN ÖRNEKLER…471

 

DOKUZUNCU BÖLÜM

GELİR UNSURLARININ TOPLANMASI VE BEYANINA İLİŞKİN ÖRNEKLER

Gelir Unsurlarının Toplanması ve Beyanına İlişkin Örnekler…483

ONUNCU BÖLÜM MUHTASAR BEYANNAME

  1. VERGİ KESİNTİSİNİN NİTELİĞİ…601

1.1.   Genel Olarak…601

  1. VERGİ KESİNTİSİNDE UYULMASI GEREKEN İLKELER…602

2.1.   Vergi Kesintisi Yapmak Zorunda Olanlar…602

2.1.1.   Vergi Kesintisi Yapacaklar ile İlgili Özelgeler…603

2.2.   Vergi Kesintisi Oranları…605

2.2.1.   Genel Oran…605

2.2.2.   Cumhurbaşkanının Oran Belirleme Yetkisi…605

  1. KAZANÇ VE İRATLARDA VERGİ KESİNTİSİ…605

3.1.   Kazançlarda Vergi Kesintisi…605

3.1.1.   Serbest Meslek Kazançlarında Vergi Kesintisi…606

3.1.1.1.    Serbest Meslek Kazançlarında Vergi Kesintisi ile İlgili Özelgeler…606

3.1.2.   Ticari Kazançlarda Vergi Kesintisi…608

3.1.2.1.   Yıllara Sari İnşaat ve Onarma İşlerinde Vergi Kesintisi…608

3.1.2.2.   Şans Oyunlarına İlişkin Olarak; Bilet, Kupon ve Benzerlerini Satanlara ve Bu Oyunların Oynatılmasına Aracılık Edenlere Yapılan Ödemelerden Yapılacak Vergi Kesintisi…608

3.1.2.3.   4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a Göre Gerçek ve Tüzel

Kişilerin Mallarını İş Akdi ile Bağlı Olmaksızın Satanlara Yapılan Ödemeler…608

3.1.2.4.   PTT Acentelerine Yapılan Ödemelerde Vergi Kesintisi…608

3.1.2.5.    Esnaf Muaflığından Yararlananlara Yapılan Ödemelerde Vergi Kesintisi…608

3.1.2.6.    Ticari Kazançlarda Vergi Kesintisi ile İlgili Özelgeler…609

3.1.3.   Zirai Kazançlarda Vergi Kesintisi…610

3.1.3.1.    Zirai Kazançlarda Vergi Kesintisi ile İlgili Özelgeler…611

3.2.    Ücretlerde Vergi Kesintisi…613

3.2.1.     Genel Olarak…613

3.2.2.     Kültür Yatırımları ve Girişimlerini Teşvik Kanunu Kapsamında Ücret Stopaj Teşviği…614

3.2.3.     Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu Kapsamında Ücret Gelirlerine Uygulanacak Gelir Vergisi

Stopaj Teşviği…615

3.2.4.     Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkındaki Kanun Kapsamında

Ücret Gelirlerine Uygulanacak Stopaj Teşviği…615

3.2.5.     Araştırma Altyapılarının Desteklenmesine Dair Kanun Kapsamında Ücret İstisnası…616

3.2.6.     GVK’nın Geçici 80’inci Maddesi Kapsamında Ücret Stopaj Teşviği…616

3.2.7.     Jokey ve Sporcu Ücretleri Üzerinden Yapılacak Stopaj…616

3.2.8.     Ücretlerde Vergi Kesintisi ile İlgili Özelgeler…617

3.3.   Gayrimenkul Sermaye İratlarında Vergi Kesintisi…619

3.3.1.   Gayrimenkul Sermaye İratlarında Vergi Kesintisi ile İlgili Özelgeler…620

3.4.   Menkul Sermaye İratlarında Vergi Kesintisi…621

3.4.1.   Faiz Ödemelerinde Vergi Kesintisi…621

3.4.1.1.    Menkul Kıymetler Dolayısıyla Yapılan Faiz Ödemelerinde Vergi Kesintisi…621

 

3.4.1.2.    Mevduat Faizlerinde Vergi Kesintisi…623

3.4.1.3.    Mevduat Faizi Niteliğindeki Kâr Paylarında Vergi Kesintisi…624

3.4.2.     Yatırım Fon ve Ortaklıklarının Porföy Kazançları Üzerinden Fon/Ortaklık Bünyesinde Yapılacak

Tevkifat…625

3.4.3.   Kâr Paylarında Vergi Kesintisi…625

3.4.4.   Repo Gelirlerinde Vergi Kesintisi…626

3.4.5.   Tüzel Kişiliği Haiz Emekli Sandıkları, Yardım Sandıkları ile Emeklilik ve Sigorta ……………………………

3.4.6.   Bireysel Emeklilik Sisteminden Emeklilik Hakkı Kazananlar ile Ayrılanlara Yapılan Ödemelerde

Vergi Kesintisi…627

3.4.7.   Vergi Cennetlerine Nakden ve Hesaben Yapılan ve Tahakkuk Ettirilen Ödemeler Üzerinden

Yapılacak Tevkifat…629

3.4.8.     VUK’un 11/7’nci Maddesi Kapsamına Giren Ödemeler Üzerinden Yapılacak Tevkifat…629

  1. VERGİ KESENLERİN SORUMLULUĞU VE KESİNTİNİN BEYANI…630

4.1.   Vergi Kesenlerin Sorumluluğu…630

4.2.   Vergi Kesintisinin Beyanı ve Ödenmesi…630

4.3.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi…631

4.3.1.   Üçer Aylık Verilen Muhtasar Beyannamelerin Aylık Olarak Verilmesi…632

4.3.2.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesinin Verileceği Vergi Dairesi…633

4.3.3.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamelerinin Elektronik Ortamda Bizzat Mükelleflerce/

İşverenlerce Gönderilmesi…633

4.3.4.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesini Elektronik Ortamda Göndermek Üzere Aracılık Yetkisi

Verilen Gerçek ve Tüzel Kişiler…634

4.3.5.   Aracılık Yetkisi Verilen Gerçek ve Tüzel Kişilere Kullanıcı Kodu, Parola ve Şifre Verilmesi ile İlgili

İşlemler…634

4.3.6.   Aracılık Sözleşmesinin Düzenlenmesi ve Bilgi Girişi…634

4.3.7.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesinin Onaylanması ve Tahakkuk Fişlerinin Düzenlenmesi…635

4.3.8.   Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesine İlişkin Düzeltme Beyannamesi…636

4.3.9.   Ceza Uygulaması…636

4.3.10.    Diğer Hususlar…636

4.3.11.    Tebliğin Geçici 4’üncü Maddesi Düzenlemesi…637

  1. MUHTASAR BEYANNAMENİN DOLDURULMASINA İLİŞKİN ÖRNEK…637

ONBİRİNCİ BÖLÜM

GVK’NIN GEÇİCİ 67’NCİ MADDESİNE İLİŞKİN UYGULAMA ESASLARI

  1. GVK’NIN GEÇİCİ 67′NCİ MADDE DÜZENLEMESİ…647

1.1.   Verginin Konusu…647

1.1.1.   Geçici 67’nci Madde Kapsamında Vergilendirilecek Kazanç Unsurları…647

1.1.1.1.   Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Araçlarından Elde Edilen Gelirler

(GVK Geçici Md.67/1) …647

1.1.1.2.   GVK’nın 75/5′inci Maddesi Kapsamındaki Gelirin Banka veya Aracı Kurum Vasıtası

Olmaksızın Elde Edilmesi (GVK Geçici Md.67/2) …649

1.1.1.3.   Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Araçlarının Banka veya Aracı Kurumlar Tarafından Başka Bir Banka veya Aracı Kurum Aracı Olmaksızın Satın Alınması

(GVK Geçici Md.67/3) …650

1.1.1.4.     Mevduat Faizi, Katılım Bankaları Tarafından Açılan Katılım Hesapları Kâr Payları ve

Repo Kazançları (GVK Geçici Md.67/4) …651

 

1.1.2.   Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Aracı Tanımı…651

1.1.3.   Menkul Kıymet veya Diğer Sermaye Piyasası Araçlarının 01.01.2006 Tarihi…654

1.1.4.   Uygulanacak Tevkifat Oranı…655

1.1.5.   Sermaye Piyasası Aracı Türleri İtibarıyla Vergilendirme Esasları…656

1.1.5.1.    Pay Senetleri (Hisse Senetleri) …657

1.1.5.2.    Depo Sertifikaları (GDR, ADR ve DR)…658

1.1.5.3.    Katılma İntifa Senetleri…658

1.1.5.4.    Yatırım Fonları ve Ortaklıkları ile Bunların Katılma Payı ve Pay Senetleri…659

1.1.5.5.    Aracı Kuruluş Varantları…662

1.1.5.6.    Vadeli İşlem ve Opsiyon Sözleşmeleri…662

1.1.5.7.    Sertifikalar…664

1.1.5.8.    Borçlanma Araçları…664

1.1.5.9.    Kâr/Zarar Ortaklığı Belgesi…669

1.1.6.   Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Aracı Üzerinden Sağlanan Gelirin Banka veya

Aracı Kurum Vasıtasıyla Elde Edilmesi…669

1.1.7.   Menkul Kıymet Kuponlarının Vadesinden Önce Elden Çıkarılması…670

1.1.8.   Teminattaki Menkul Kıymetlerin Nakde Çevrilmesi Hali…670

1.2.   Vergiyi Doğuran Olay…670

1.2.1.   Alım Satım İşlemlerinde Tevkifat, İşlem Tarihinde Değil Takas Tarihi İtibarıyla Yapılacaktır…670

1.2.2.     Başka Kişi ve Kuruma Yapılan Virman İşlemleri Elden Çıkarma Addedilerek Vergiyi Doğuran

Olay Olarak Kabul Edilmiştir…670

1.2.3.   GDR, ADR ve DR Şeklinde Depo Sertifikası Olarak Çıkarılan Kıymetlerde Tevkifata İlişkin Vergiyi Doğuran Olay…671

1.2.4.   Mevduat Faizi, Kâr ve Zarara Katılma Hesabı Kâr Payı ve Repo Kazançlarında Vergiyi Doğuran Olay..671 1.3. Verginin Mükellefi…671

1.4.   Verginin Sorumlusu…672

1.4.1.   Banka, Aracı Kurumlar ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası…672

1.4.2.   Saklamacı Kuruluşlar…672

1.4.3.  Takasbank’ın Tahsiline Aracılık Edilen Gelirlerdeki Sorumluluğu…673

1.5.   Banka, Aracı Kurum, Saklamacı Kurumlar ve Diğer Sorumluluk Yüklenen Kurumlar Tarafından Yerine

Getirilmesi Gereken Diğer Mükellefiyetler…674

1.5.1.   Maliye Bakanlığı’na Yapılacak Bildirimler…674

1.5.1.1.   Menkul Kıymet veya Diğer Sermaye Piyasası Aracının Başka Kişi veya Kurum Hesabına Nakledilmesi…674

1.5.1.2.   Menkul Kıymet veya Diğer Sermaye Piyasası Aracının Sahibi Tarafından Fiziken

Teslim Alınması…674

1.5.1.3.   Menkul Kıymet veya Diğer Sermaye Piyasası Aracının Sahibi Tarafından ………………………. Fiziken Teslim Edilmesi…674

1.5.1.4.   Bildirim İşlemlerinin Nasıl Yapılacağı…675

1.5.2.   Banka ve Aracı Kurumların Birbirlerine Yapacağı Bildirimler…675

1.6.   Banka ve Aracı Kurumların Sorumluluğunun Sınırı…675

1.7.   Matrahın Tespiti…676

1.7.1.   Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Araçları Üzerinden Elde Edilen Gelirlerde Matrah…676

1.7.1.1.    Alım Satım İşlemlerinde Matrah…676

1.7.1.2.    Menkul Kıymet veya Diğer Sermaye Piyasası Aracının İtfası Halinde Matrah…687

 

1.7.1.3.    Dönemsel Getirilerde Matrah…687

1.7.1.4.    Ödünç İşlemlerinde Matrah…687

1.7.2.   Müşterek Hesap ve Aynı Mükellefin Birden Fazla Hesabı Olması Halinde Matrah…687

1.7.3.   Birden Fazla Banka veya Aracı Kurumla Çalışılması…688

1.7.4.   Mevduat Faizi, Kâr Payı ve Repo Kazançlarında Matrah…688

1.8.   Vergilendirme Dönemi…688

1.8.1.   Aylık Dönemler (Geçici 67/2 ve 67/4′e Göre Elde Edilen Gelirler)…688

1.8.2.   Üçer Aylık Dönemler (Geçici 67/1 ve 67/3 Kapsamında Elde Edilen Gelirler)…688

1.9.   Tevkifata Tabi Tutulan Gelirlerin Beyan ve Mahsubu…689

1.9.1.    Tevkif Suretiyle Geçici 67′nci Madde Kapsamında Vergilendirilen Gelirler Nedeniyle Gerçek Kişiler

ve Dar Mükellef Kurumlar Tarafından Yıllık veya Özel veya Münferit Beyanname Verilmeyecektir…689

1.9.2.    Gelirin Ticari Kazancın Bir Unsuru Olması Durumunda Gerçek Kişilerde ve Tam Mükellef

Kurumlarda Beyan ve Mahsup…689

1.9.3.   Geçici 67′nci Maddenin 2 ve 3 No.lu Fıkralarında Elde Edilen Gelirlerin Mahsubunda Sınır…690

1.10.   Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları…690

1.10.1.    DİBS’lerin Borsa İstanbul’a Kotasyonu…690

1.10.2.    ÇVÖA Hükümlerinden Faydalananların Gerçek Hak Sahibi (Beneficial Owner) Olduklarının

Tevsik Yükümlülüğü…691

1.10.3.    Dar Mükellefler Türkiye’de Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Araçlarına Yatırım

Yapabilmek İçin Vergi Kimlik Numarasına Sahip Olmalıdır…691

1.10.4.    Dar Mükelleflerin Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarındaki Hükümlerden

Yararlanma Koşulları…691

1.11.   Türev Ürünler İle Diğer Bazı Sermaye Piyasası Faaliyetlerinden Elde Edilen Gelirlerin Vergilendirilmesi…692

1.11.1.    Forward Sözleşmeleri…692

1.11.2.    Swap İşlemleri…693

1.11.2.1.    Para Swapı…693

1.11.2.2.    Faiz Swapı…693

1.11.3.    Opsiyon Sözleşmeleri…696

1.11.4.    Diğer Hususlar…697

1.12.   TÜFE’ye Endeksli Anüite Devlet Tahvillerinde Vergileme…699

  1. GEÇİCİ 67′NCİ MADDE KAPSAMINDA VERİLECEK İHTİYARİ BEYANNAME…703

2.1.   Genel Esaslar…703

2.1.1.   İhtiyari Yıllık Beyanname Farklı Aracı Kurum veya Banka Vasıtasıyla Kıymet Alım Satımlarındaki

Zararın Mahsubunu Gerçekleştirmek İçin Kullanılır…703

2.1.2.     İhtiyari Yıllık Beyanname ile Beyan Edilen Gelire Uygulanacak Vergi Oranı…703

2.1.3 Mahsup Edilemeyen Zararın Kalması Halinde Zararın Diğer Gelirlerden İndirilmesi veya Ertesi Yıl Kazançlarından Mahsup Edilmesi Mümkün Değildir…703

2.1.4. Beyannamenin Verilmesi…704

2.2.   Aynı Tür Menkul Kıymet ve Diğer Sermaye Piyasası Araçlarının Sınıflandırması…704

2.3.   İhtiyari Beyanda Bulunacak Mükellefler İçin Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi…705

  1. ÖZELGELER…706
  2. GEÇİCİ 67′NCİ MADDE SONRASINDA MENKUL KIYMET VE DİĞER SERMAYE PİYASASI ARAÇLARININ VERGİLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN TABLO…709

4.1.   Tam Mükellef Gerçek Kişilerin Vergilendirilmesine İlişkin Açıklamalar…709

4.2.   Dar Mükellef Gerçek Kişilerin Elde Ettikleri Gelirler İçin Açıklamalar…730

 

ONİKİNCİ BÖLÜM MÜNFERİT BEYANNAME

  1. MÜNFERİT BEYANNAMEYLE BEYAN OLUNACAK KAZANÇ VE İRATLAR…755

1.1.   Münferit Beyanname Verecek Olanlar…755

1.2.   Münferit Beyanname ile Bildirilecek Kazanç ve İratlar ile Beyannamenin Verileceği Yerler…755

1.2.1.    Gayrimenkulün Bulunduğu Yerin Vergi Dairesine Verilecek Beyanname ile Bildirilecek Kazançlar…755

1.2.2.    Mal ve Hakların Türkiye’de Elden Çıkarıldıkları Yerin Vergi Dairesine Verilecek Beyanname ile

Bildirilecek Kazançlar…756

1.2.3.     İşletmenin Bulunduğu Yerin Vergi Dairesine Verilecek Beyanname ile Bildirilecek Kazançlar…757

1.2.4.    Faaliyetin Yapıldığı Yer ya da Yolcu veya Yükün Taşıta Alındığı Yerin Vergi Dairesine Verilecek Beyanname ile Bildirilecek Kazançlar…757

1.2.5.    Ödemenin Türkiye’de Yapıldığı Yerin Vergi Dairesine Verilecek Beyanname ile Bildirilecek Kazançlar..757 1.2.6. Diğer Haller…758

  1. MÜNFERİT BEYANNAMENİN VERİLMESİ…758

2.1. Beyannamenin İçeriği…758

2.2.   Beyanname Verme Süresi…758

2.3.   Verginin Ödenmesi…758

  1. MÜNFERİT BEYANNAMENİN DOLDURULMASINA İLİŞKİN ÖRNEK…758

ONÜÇÜNCÜ BÖLÜM GEÇİCİ VERGİ

  1. GENEL AÇIKLAMA…765
  2. GEÇİCİ VERGİNİN ESASLARI…765

2.1.   Geçici Vergi Ödemek Zorunda Olanlar…765

2.2.   Dar Mükelleflerin Geçici Vergi Karşısındaki Durumu…766

2.3.   Geçici Vergi Ödemeyecek Olanlar…766

2.4.   Geçici Vergi Dönemleri…766

2.4.1.   Hesap Dönemi Takvim Yılı Olanlar…767

2.4.2.   Kendilerine Özel Hesap Dönemi Tayin Edilenler…767

2.4.3.   İşe Başlama, İşi Bırakma veya Hesap Döneminin Değişmesi…767

2.5.   Geçici Vergiye Esas Kazancın Tespiti…767

2.5.1.   Hazır Değerler…768

2.5.2.   Menkul Kıymetler…768

2.5.3.   Alacaklar…768

2.5.3.1.    Şüpheli Alacak Karşılığı Ayrılması…769

2.5.3.2.    Değersiz Alacaklar…769

2.5.3.3.    Reeskont Uygulaması…769

2.5.4.   Stoklar…769

2.5.5.   Borçlar…770

2.5.6.   Aktif ve Pasif Geçici Hesap Kıymetleri…770

2.5.7.     Amortisman Uygulaması…770

2.6.   Geçici Vergi Uygulamasında Özellik Gösteren Durumlar…770

2.6.1.   İndirim ve İstisnaların Dikkate Alınması…770

2.6.2.   Geçmiş Yıl Zararları…771

2.6.3.   Yatırım İndirimi Uygulaması…771

 

2.6.4.   Bağış, Yardım ve Sigorta Primi İndirimi…771

2.6.5.   Gayri Maddi Hak Bedeli ve Ciro Primi Gibi Ödemeler…771

2.6.6.   Yenileme Fonu Uygulaması…771

2.6.7.   Dar Mükellefiyete Tabi Olanların Ulaştırma İşlerinde Matrah…771

2.6.8.   Yeni İşe Başlayan Mükellefler…771

2.6.9.   İşi Bırakan Mükellefler…772

  1. GEÇİCİ VERGİNİN HESAPLANMASI, BEYANI VE ÖDENMESİ…772

3.1.   Geçici Verginin Hesaplanması…772

3.2.   Geçici Verginin Beyanı…772

3.3.   Geçici Verginin Ödenmesi…772

3.4.   Geçici Verginin Hesaplanmasıyla İlgili Örnekler…773

  1. GEÇİCİ VERGİNİN MAHSUP VE İADESİ…777
  2. RE’SEN VEYA İKMALEN TARHİYAT VE CEZA UYGULAMASI…777
  3. YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN SORUMLULUĞU…783

EKLER

GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARINDA İSTİSNA TUTARLARI…788

ÜCRETLERDE MÜTEFERRİK İSTİSNA TUTARLARI…788

ENGELLİLİK İNDİRİMİ TUTARLARI…788

BASİT USULE TABİ OLMANIN ŞARTLARINI BELİRLEYEN HAD VE TUTARLAR…788

MENKUL SERMAYE İRATLARINDA İNDİRİM ORANI…788

DEĞER ARTIŞ KAZANÇLARI İSTİSNA TUTARI…788

ARIZİ KAZANÇLARA İLİŞKİN İSTİSNA TUTARI…788

TEVKİFATA TABİ GAYRİMENKUL VE MENKUL SERMAYE İRATLARINDA BEYANNAME VERME SINIRI…789

TEVKİFATA VE İSTİSNAYA KONU OLMAYAN MENKUL VE GAYRİMENKUL SERMAYE İRATLARINA

İLİŞKİN BEYANNAME VERME SINIRI…789

GELİR VERGİSİ TEVKİFAT ORANLARI…789

GELİR VERGİSİ KANUNU’NUN GEÇİCİ 61, 67, 68 VE 72′NCİ MADDELERİNDE YER ALAN ÖDEMELERE

İLİŞKİN TEVKİFAT ORANLARI…791

GELİR VERGİSİ TARİFELERİ…793

GELİR VERGİSİ MÜKELLEFLERİ İÇİN GEÇİCİ VERGİ ORANLARI…793

AİLE DURUMU BİLDİRİMİ…794

ASGARİ GEÇİM İNDİRİMİNE AİT BORDRO…795

İKİNCİ KİTAP KURUMLAR VERGİSİ

 

BİRİNCİ BÖLÜM

KURUMLAR VERGİSİNDE KONU VE MÜKELLEFLER

  1. KURUMLAR VERGİSİNİN KONUSU……3
  2. KURUMLAR VERGİSİ MÜKELLEFLERİ…3

2.1.   Sermaye Şirketleri…3

2.1.1.   Anonim Şirketler…4

2.1.2.   Sermayesi Paylara Bölünmüş (Eshamlı) Komandit Şirketler…4

2.1.3.   Limited Şirketler…5

2.1.4.   Sermaye Piyasası Kurulu’nun Düzenleme ve Denetimine Tabi Fonlar…5

2.1.5.   Yabancı Şirketlerle İlgili Özel Kanunlar…6

2.1.5.1.    4875 Sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu…6

2.1.5.2.    Yabancı Banka Şubeleri…6

2.2.   Kooperatifler…6

2.3.   İktisadi Kamu Kuruluşları…7

2.3.1.   Nitelikleri…7

2.3.2.   Vergiye Tabi Olma Şartları…7

2.3.2.1.    Bağlılık…7

2.3.2.2.    İşletme Özelliği…7

2.3.2.3.    Devamlılık…7

2.3.2.4.    Sermaye Şirketi ya da Kooperatif Olmama…8

2.3.3.   Kurumlar Vergisi Uygulamasında İktisadi Devlet Teşekkülü ve Kamu İktisadi Kuruluşlarının Durumu…8

2.4.   Dernek ve Vakıflara Ait İktisadi İşletmeler…9

2.4.1.   Nitelikleri…9

2.4.2.   Vergiye Tabi Olma Şartları…10

2.4.3.   Türkiye Kızılay Derneği’ne İlişkin Düzenleme…14

2.4.4.   Yabancı Dernek ve Vakıflara Ait İşletmeler…14

2.5.   İş Ortaklıkları…14

2.5.1.   Tanımı…14

2.5.2.   Unsurları…14

2.5.3.   İşin Bitiminde Ortaya Çıkan Kâr ve Zararların Durumu…15

2.6.   Döner Sermayeli İşletmeler…16

  1. KURUMLAR VERGİSİNDE MÜKELLEFİYET…16

3.1.   Tam Mükellefiyet…16

3.1.1.   Tanımı…16

3.1.2.   Kanuni Merkez…16

3.1.3.   İş Merkezi…17

3.2.   Dar Mükellefiyet…17

3.2.1.   Tanımı…17

 

3.2.2.   Dar Mükellefiyette Konu…17

3.2.2.1.    Türkiye’de Elde Edilen Ticari Kazançlar…17

3.2.2.2.    Türkiye’de Elde Edilen Zirai Kazançlar…19

3.2.2.3.    Türkiye’de Elde Edilen Serbest Meslek Kazançları…20

3.2.2.4.    Taşınır ve Taşınmazlar ile Hakların Türkiye’de Kiralanmasından Elde Edilen İratlar…20

3.2.2.5.    Türkiye’de Elde Edilen Menkul Sermaye İratları…21

3.2.2.6.    Türkiye’de Elde Edilen Diğer Kazanç ve İratlar…21

  1. ÖZELGELER…21

4.1.   Sermaye Şirketleri…21

4.2.   Kooperatifler…21

4.3.   İktisadi Kamu Kuruluşları…22

4.4.   Dernek ve Vakıflara Ait İktisadi İşletmeler…23

4.5.   İş Ortaklıkları…25

4.6.   Döner Sermayeli İşletmeler…25

İKİNCİ BÖLÜM

KURUMLAR VERGİSİNDE MUAFLIKLAR VE İSTİSNALAR

  1. MUAFLIKLAR…31

1.1.    Kurumlar Vergisi Kanunu’nda Yer Alan Muafiyetler…31

1.1.1.   Kamu İdare ve Kuruluşları Tarafından Tarım ve Hayvancılığı, Bilimi, Fenni ve Güzel Sanatları Öğretmek, Yaymak, Geliştirmek ve Teşvik Etmek Amacıyla İşletilen Kuruluşlar…31

1.1.1.1.    Okul Atölyeleri…32

1.1.1.2.    Otelcilik ve Turizm Meslek Liseleri Uygulama Otelleri…32

1.1.2.   İnsan ve Hayvan Sağlığının Korunması Amaçlı Muafiyetler…32

1.1.2.1.  Vakıf Üniversiteleri Bünyesinde Faaliyet Gösteren Sağlık Kurumları…33

1.1.2.2.    Sağlık Bakanlığı’na Bağlı Kurum ve Kuruluşlar Tarafından Kiralama İşlemleri…33

1.1.3.   Kamu İdare ve Kuruluşları Tarafından Sosyal Amaçlarla İşletilen Kuruluşlar…33

1.1.4.   Sergi, Fuar ve Panayır Muaflığı…34

1.1.5.   Kreş, Konukevleri ve Askeri Kışlalardaki Kantinlere İlişkin Muafiyetler…34

1.1.6.   Kanunla Kurulan Emekli ve Yardım Sandıkları ile Sosyal Güvenlik Kurumları…35

1.1.7.   Yaptıkları İş veya Hizmet Karşılığında Resim ve Harç Alan Kamu Kuruluşları…35

1.1.8.   Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, Özelleştirme Fonu, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ve 5602 Sayılı

Kanun’un 3’üncü Maddesinde Tanımlanan İlgili Kurum ve Kuruluşlar…35

1.1.9.   Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü ile Askeri Fabrika ve Atölyeler…36

1.1.10.    İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Köyler Tarafından İşletilen İktisadi İşletmeler…36

1.1.11.    Köyler veya Köy Birlikleri Tarafından İşletilen İktisadi İşletmeler…36

1.1.12.    Spor Kulüplerinin İdman ve Spor Faaliyetlerinde Bulunan İktisadi İşletmeleri ile Sadece İdman ve

Spor Faaliyetinde Bulunan Anonim Şirketler…37

1.1.13.    Kooperatifler…37

1.1.13.1.    Muafiyet Şartları…37

1.1.13.2.    Ortak Dışı İşlemler…38

1.1.13.3.    Yapı Kooperatiflerinin Muafiyetinde Özel Şartlar…41

1.1.13.4.    Kurumlar Vergisinden Muaf Olan Kooperatiflerde Ortak Dışı İşlemlerin Vergilendirilmesi…41

1.1.14.    Kredi Teminatı Veren Kuruluşlar…42

1.1.15.    Bilimsel Araştırma ve Geliştirme Faaliyetinde Bulunan Kurum ve Kuruluşlar…43

1.1.16.    Organize Sanayi Bölgeleri ile Küçük Sanayi Sitelerine Ait İktisadi İşletmeler…43

1.1.17.    Hazine Müsteşarlığına Ait Olan Varlık Kiralama Şirketleri…43

1.1.18.    Ekonomi Bakanlığından Alınan İzne İstinaden Kurulan Bölgesel Yönetim Merkezleri…43

1.1.19.    UEFA ve Katılımcılara Tanınan Geçici Muafiyet…44

1.1.20.    Şarta Bağlı Muafiyetlerin Kaybı ve Kazanılması…44

 

1.2.   Diğer Kanunlarda Yer Alan Muafiyetler…45

1.2.1.   Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na Tanınan Muafiyet…45

1.2.2.   Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na Tanınan Muafiyet…45

1.2.3.   Organize Sanayi Bölgelerine Tanınan Muafiyet…45

1.2.4.   Yatırımcıları Koruma Fonu Muafiyeti…45

1.2.5.   Doğal Afetler Sigortaları Kurumu’nun Muafiyeti…45

1.2.6.   İşsizlik Sigortası Fonu’nun Muafiyeti…45

1.2.7.   Rekabet Kurumu’nun Muafiyeti…46

1.2.8.   Türkiye Futbol Federasyonu’nun Muafiyeti…46

1.2.9.   Siyasi Partilerin Muafiyeti…46

1.2.10.    Türk Standartları Enstitüsü’nün Muafiyeti…46

1.2.11.    İlköğretime Tanınan Muafiyet…46

1.2.12.    Tarımsal Üretici Birlikleri’ne Tanınan Muafiyet…46

1.2.13.    Cumhurbaşkanınca Vergi Muafiyeti Tanınan Vakıflar…46

1.2.14.    Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı’nın Muafiyeti…47

1.2.15.  Islah Amaçlı Yetiştirici Birliklerinin Muafiyeti…47

1.2.16.    Türkiye Maarif Vakfı’nın Muafiyeti…47

1.2.17.    Türkiye Varlık Fonu, Fona Bağlı Şirket ve Alt Fonlara Tanınan Muafiyet…48

1.2.18.    Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfının Muafiyeti…48

1.2.19.    Türk-Japon Bilim ve Teknoloji Üniversitesinin Muafiyeti…48

1.2.20.    Helal Akreditasyon Kurumuna Tanınan Muafiyet…48

1.2.21.    Türkiye Şehit Yakınları ve Gaziler Dayanışma Vakfının Muafiyeti…48

1.2.22.    Türkiye Kalkınma Fonuna Tanınan Muafiyet…48

  1. İSTİSNALAR…49

2.1.   Kurumlar Vergisi Kanunu’na Göre İstisna Kapsamına Alınan Kazançlar…49

2.1.1.   İştirak Kazançları İstisnası…49

2.1.2.   Yurt Dışı İştirak Kazançları İstisnası…50

2.1.2.1.    Yurt Dışı İştirak Kazancı İstisnasından Yararlanma Şartları…51

2.1.2.2.    Yurt Dışındaki İnşaat İşlerinin Yapılabilmesi İçin İlgili Ülke Mevzuatına Göre Ayrı Bir Şirket Kurulmasının Zorunlu Olduğu Durumlarda İstisna Uygulaması…54

2.1.3. Tam Mükellef Anonim Şirketlerin Yurt Dışı İştirak Hisseleri ……………………………………………………………. Satış Kazancı İstisnası…55

2.1.4.   Emisyon Primi Kazancı İstisnası…57

2.1.5.   Türkiye’de Kurulu Fonlar ile Yatırım Ortaklıklarının Kazançlarına İlişkin İstisna…58

2.1.6.   Taşınmazlar ve İştirak Hisseleri ile Kurucu Senetleri, İntifa Senetleri ve Rüçhan Hakları Satış

Kazancı İstisnası…60

2.1.6.1.    İstisnadan Yararlanacak Olanlar…60

2.1.6.2.    İstisnanın Uygulanmasına Konu Olacak İktisadi Kıymetler…60

2.1.6.3.    İstisna Uygulamasına İlişkin Şartlar…62

2.1.6.4.    Diğer Hususlar…68

2.1.7.   Bankalara, Finansal Kiralama ya da Finansman Şirketlerine Borçları Nedeniyle Kanuni Takibe Alınmış veya TMSF’ye Borçlu Durumda Olan Kurumlar ile Bankalara, Finansal Kiralama Şirketlerine ve

Finansman Şirketlerine Tanınan İstisna…72

2.1.7.1.    Bankalara, Finansal Kiralama ya da Finansman Şirketlerine Borçları Nedeniyle Kanuni Takibe Alınmış veya TMSF’ye Borçlu Durumda Olan Kurumlar ile Bunların Kefillerine

ve İpotek Verenlere Tanınan İstisna…72

2.1.7.2.    Bankalara, Finansal Kiralama Şirketlerine ve Finansman Şirketlerine Tanınan İstisna Uygulaması…73

2.1.8.   Yurt Dışı Şube Kazançları İstisnası…75

2.1.9.   Yurt Dışında Yapılan İnşaat, Onarım, Montaj İşleri ile Teknik Hizmetlerden Sağlanan

Kazançlarda İstisna…75

2.1.9.1.    Genel Olarak…75

 

2.1.9.2.    İstisnanın Kapsamı…76

2.1.9.3.    İstisna Kazancın Türkiye’de Genel Sonuç Hesaplarına İntikali…78

2.1.9.4.    Diğer Hususlar…79

2.1.10.    Eğitim Tesisleri, Özel Kreş ve Gündüz Bakımevleri ile Rehabilitasyon Merkezlerinin İşletilmesinden

Elde Edilen Kazançlara İlişkin İstisna…81

2.1.10.1.    İstisnanın Kapsamı…81

2.1.10.2.    Yararlanma Koşulları…83

2.1.10.3.    İstisnanın Süresi…83

2.1.10.4.    İstisna Süresi İçinde Yeni Okul, Kreş, Gündüz Bakımevi veya Merkez Yapılması…83

2.1.10.5.    İstisnadan Yararlanan İşletmenin Satılması veya Devredilmesi…84

2.1.11.    Risturn İstisnası…84

2.1.11.1.    Yönetim Gideri Karşılığı Olarak Ödenen Paralardan Harcanmayarak Ortaklara

Dağıtılan Kısımlar…85

2.1.11.2.    Tüketim Kooperatiflerinde Risturn İstisnası…85

2.1.11.3.    Tarımsal Üretici Birliklerinde Risturn İstisnası…85

2.1.11.4.    Diğer Hususlar…85

2.1.12.    Sat-Kirala-Geri Al İşlemlerinden Doğan Kazançlarda İstisna…86

2.1.12.1.    İstisnadan Yararlanacak Olanlar…86

2.1.12.2.    İstisna Uygulamasına Konu Olacak İktisadi Kıymetler…87

2.1.12.3.    İstisnadan Yararlanma Şartları…87

2.1.12.4.    İstisna Uygulaması…88

2.1.13.    Kira Sertifikası İhracı Amacıyla Her Türlü Varlık ve Hakların Satışından Doğan Kazançlarda İstisna…91

2.1.13.1.    İstisnadan Yararlanacak Olanlar…92

2.1.13.2.    İstisna Uygulamasına Konu Olacak İktisadi Kıymetler…92

2.1.13.3.    İstisnadan Yararlanma Şartları…92

2.1.13.4.    İstisna Uygulaması…93

2.1.14.    Sınai Mülkiyet Haklarında İstisna…96

2.1.14.1.    İstisna Uygulanacak Kazanç ve İratlar…97

2.1.14.2.    İstisnadan Yararlanma Şartları…98

2.1.14.3 İstisna Uygulaması…99

2.1.14.4. Diğer Hususlar…102

2.2.   Diğer Kanunlarda Yer Alan İstisnalar…104

2.2.1.   Türk Uluslararası Gemi Sicili’ne Kayıtlı Gemilerin İşletilmesinden ve Devrinden Elde Edilecek

Kazançlara İlişkin İstisna…104

2.2.1.1.    Yasal Düzenleme ve İstisnanın Kapsamı…104

2.2.1.2.    İstisna Kazanç Tutarının Tespiti…105

2.2.1.3.    Müşterek Genel Giderler ve Amortismanların Dağıtımı…106

2.2.1.4.    İstisna Kapsamındaki Kazançların Dağıtılması…106

2.2.1.5.    İhtiyaç Fazlası Malzemenin Satılması Halinde İstisna Uygulaması…107

2.2.1.6.    Time Charter İşletmeciliği…107

2.2.2.   Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu’nda Yer Alan İstisna…107

2.2.2.1.    Yasal Düzenleme…107

2.2.2.2.    Yazılım, Tasarım ve Ar-Ge Faaliyetlerinden Elde Edilen Kazançlarda Kurumlar Vergisi

İstisnasının Kapsamı…108

2.2.2.3.    Yönetici Şirketlerin Yararlanabilecekleri İstisnanın Kapsamı…110

2.2.2.4.    İstisna Kazanç Tutarının Tespiti…110

2.2.2.5.    Müşterek Genel Giderler ve Amortismanların Dağıtımı…111

2.2.2.6.    İstisna Kapsamındaki Kazançların Dağıtılması…111

2.2.2.7.    İstisna Uygulamasında Süre…111

2.2.2.8.    Bölgedeki İşyeri Kiralamalarında Gelir Vergisi Kesintisi…111

2.2.2.9.    Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği Hükümlerine Göre Muafiyet ve

İstisnalar, Bölgenin İzlenmesi ve Denetimi…111

 

2.2.2.10.    İstisna Uygulamasına İlişkin Bakanlar Kuruluna Verilen Yetki…112

2.2.3.   Serbest Bölgelerde Uygulanan Kurumlar Vergisi İstisnası…115

2.2.3.1.    Yasal Düzenleme…115

2.2.3.2.    Geçiş Döneminde Kurumlar Vergisi İstisnasının Kapsamı…117

2.2.3.3.    İstisna Kazanç Tutarının Tespiti…117

2.2.3.4.    Müşterek Genel Giderler ve Amortismanların Dağıtımı…118

2.2.3.5.    Vergi Kesintisi Sorumluluğu…119

2.2.3.6.    İstisna Uygulamasında Süre…119

2.2.3.7.    İmalat Faaliyetlerine Uygulanacak İstisna…119

2.2.3.8.    Diğer Hususlar…121

2.2.4.   Yatırım İndirimi İstisnası…122

2.2.5.   Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu Kapsamında Düzenlenen Ürün Senetlerinde Kazanç İstisnası…122

2.2.6.   Orman Genel Müdürlüğüne Tanınan İstisna…123

2.2.7.   Türk Akreditasyon Kurumu’na Tanınan İstisna…123

2.2.8.   Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğüne Tanınan İstisna…123

2.2.9.   Elektrik Piyasası Kanunu Kapsamında İstisna…123

2.2.10.    Araştırma Altyapılarının Kurumlar Vergisi İstisnası…123

2.3.   Uluslararası Anlaşmalarla Sağlanan İstisnalar ve Uluslararası Kurumlara Tanınan İstisnalar…124

2.4.   Yabancı Fon Kazançlarının ve Bu Fonların Portföy Yöneticiliğini Yapan Şirketlerin Vergilendirilmesi…124

2.4.1.   Uygulamanın Şartları…124

2.4.1.1.    Fon Adına Tesis Edilen İşlemlerin Portföy Yöneticisi Şirketin Mutat Faaliyetleri Arasında

Yer Alması…124

2.4.1.2.    Yabancı Fon ile Portföy Yöneticisi Şirket Arasındaki İlişkinin Bağımsız Olarak Faaliyet

Gösteren Kişilerdeki Gibi Olması…125

2.4.1.3.    Portföy Yöneticiliği Hizmeti Karşılığı Alınacak Bedelin Emsale Uygun Olması ve

Transfer Fiyatlandırması Raporu Verilmesi…125

2.4.1.4.    Portföy Yöneticisi Şirketin Yabancı Fon Üzerindeki Hak Sahipliği Oranının %20’yi

Aşmaması…125

2.4.2.   Portföy Yöneticisi Şirketin Yabancı Fondan Elde Ettiği Kazançlar…125

2.4.3.   Fonun Katılımcı ve Kurucuları Arasında Doğrudan veya Dolaylı Olarak Bulunan Tam Mükellef Gerçek

Kişi veya Kurumlara İlişkin Bildirim…125

2.5.   İstisna Uygulaması ile İlgili Bazı Önemli Konular…126

2.5.1.   Kurumlar Vergisinden İstisna Edilen Kazançlara İsabet Eden Giderlerin Diğer Kazançlardan

İndirilememesi…126

2.5.2.   İstisnalar Arasında Mahsup Önceliği ve Mahsup Edilemeyen İstisnanın Ertesi Yıllara Devredilip Devredilmeyeceği…127

2.5.2.1.    Mahsup Önceliği Bulunan ve Kurum Kazancı Olmasa da Uygulanacak İstisnalar…127

2.5.2.2.    Kurum Kazancının Olması Durumunda Uygulanacak İstisnalar…128

2.5.3.   Geçmiş Yıl Zararları ile İstisnaların İndirim Önceliği…128

2.5.4.   İstisna Konusu İşlemlerin Yeminli Mali Müşavirlere Tasdik Zorunluluğu…128

  1. ÖZELGELER…135

3.1.    Muafiyetler…135

3.1.1.   Kamu İdare ve Kuruluşları Tarafından Tarım ve Hayvancılığı, Bilimi, Fenni ve Güzel Sanatları

Öğretmek, Yaymak, Geliştirmek ve Teşvik Etmek Amacıyla İşletilen Kuruluşlar İçin Muafiyet…135

3.1.2.   İnsan ve Hayvan Sağlığının Korunması Amaçlı Muafiyet…135

3.1.3.   Kamu İdare ve Kuruluşları Tarafından Sosyal Amaçlarla İşletilen Kuruluşlara İlişkin Muafiyet…136

3.1.4.   Kreş, Konukevleri ve Askeri Kışlalardaki Kantinlere İlişkin Muafiyet…136

3.1.5.   İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Köyler Tarafından İşletilen İktisadi İşletmeler İçin Muafiyet…136

3.1.6.   Köyler veya Köy Birlikleri Tarafından İşletilen İktisadi İşletmeler İçin Muafiyet…137

3.1.7.   Kooperatif Muafiyeti…137

3.1.8.   Organize Sanayi Bölgeleri ile Küçük Sanayi Sitelerine Ait İktisadi İşletmeler Muafiyeti…139

3.2.   İstisnalar…139

 

3.2.1.   İştirak Kazançları İstisnası…139

3.2.2.   Yurt Dışı İştirak Kazançları İstisnası…139

3.2.3.   Tam Mükellef Anonim Şirketlerin Yurt Dışı İştirak Hisseleri Satış Kazancı İstisnası…140

3.2.4.   Emisyon Primi İstisnası…140

3.2.5.   Türkiye’de Kurulu Fonlar ile Yatırım Ortaklıklarının Kazançlarına İlişkin İstisna…140

3.2.6.   Taşınmaz Satış Kazancı İstisnası…141

3.2.7.   Bankalara veya TMSF’ye Borçlu Durumda Olan Kurumlar ile Bankalara Tanınan İstisna…145

3.2.8.   Yurt Dışı Şube Kazançları İstisnası…145

3.2.9.   Yurt Dışında Yapılan İnşaat, Onarım, Montaj İşleri ile Teknik Hizmetlerden Sağlanan

Kazançlarda İstisna…145

3.2.10.    Eğitim Tesisleri, Özel Kreş ve Gündüz Bakımevleri ile Rehabilitasyon Merkezlerinin İşletilmesinden

Elde Edilen Kazançlara İlişkin İstisna…149

3.2.11.    Risturn İstisnası…149

3.2.12.    Sınai Mülkiyet Haklarında İstisna…149

3.2.13.    Türk Uluslararası Gemi Siciline Kayıtlı Gemilerin İşletilmesinden ve Devrinden Elde Edilecek

Kazançlara İlişkin İstisna…150

3.2.14.    Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Yer Alan İstisna…151

3.2.15.    Serbest Bölgelerde Uygulanan Kurumlar Vergisi İstisnası…153

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

TAM MÜKELLEFİYET ESASINDA VERGİNİN TARHI VE ÖDENMESİ

  1. SAFİ KURUM KAZANCI (MATRAH) …159
  2. SAFİ KURUM KAZANCININ TESPİTİ…159

2.1.   Genel Kural…159

2.2.   Safi Kurum Kazancının Tespitinde Bazı Özel Durumlar…160

2.2.1.   Zirai Faaliyetten Doğan Kazançlar…160

2.2.2.   Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı…160

2.2.3.   Türev Ürünlerden Elde Edilen Gelirlerin Vergilendirilmesi…160

2.2.3.1.    Türev Ürünlerden Elde Edilen Kurum Kazançlarının Tespiti…160

  1. SAFİ KURUM KAZANCININ TESPİTİNDE GİDERLER…168

3.1.   Gelir Vergisi Kanunu’na Göre İndirilecek Giderler…168

3.2.   Kurumlar Vergisi Kanunu’na Göre İndirilmesi Kabul Edilen Giderler…169

3.2.1.   Menkul Kıymet İhraç Giderleri…169

3.2.2.   Kuruluş ve Örgütlenme Giderleri…169

3.2.3.   Genel Kurul Toplantıları İçin Yapılan Giderlerle, Birleşme, Devir, Bölünme, Fesih ve Tasfiye İçin

Yapılan Giderler…170

3.2.4.   Sermayesi Paylara Bölünmüş Komandit Şirketlerde Komandite Ortağın Kar Payı…170

3.2.5.   Katılım Bankalarınca Katılma Hesabı Karşılığında Ödenen Kar Payları…171

3.2.6.   Sigorta Teknik Karşılıkları…171

3.2.6.1.    Muallak Hasar ve Tazminat Karşılıkları…171

3.2.6.2.    Kazanılmamış Prim Karşılıkları…172

3.2.6.3.    Hayat Sigortalarında Matematik Karşılıklar…173

3.2.6.4.    Dengeleme Karşılığı…174

3.2.6.5.    Diğer Hususlar…174

3.3.   Grup İçi Hizmet Dağıtımı ve Holding Şirketinden Bağlı Şirketlere Gider Dağıtımı…175

3.4.   Kurum Çalışanlarına Ödenen Kar Payı İkramiyeleri (Temettü İkramiyesi)…175

3.5.   Bankaların Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na Ödedikleri Sigorta Primleri…176

3.6.   Bankacılık Kanunu’na Göre Ayrılan Karşılıklar…176

  1. SAFİ KURUM KAZANCININ TESPİTİNDE ZARAR MAHSUBU…176

 

4.1.   Geçmiş Yıl Zararlarının Mahsubu…177

4.2.   Devir Alınan veya Bölünen Kurumun Zararlarının Mahsubu…177

4.3.   Yurt Dışı Zararların Mahsubu…179

4.3.1.   Yurt Dışı Zararların Mahsubu İçin Genel Kural…179

4.3.2.   Yurt Dışı Faaliyet Zararlarının Belgelendirilmesi…180

4.3.3.   Her Yıl İçin Denetim Yaptırma Zorunluluğu…180

4.3.4.   Yurt Dışı Faaliyet Zararının Yurt Dışında Mahsubu Durumunda Uyulacak Esaslar…181

4.3.5.   Faaliyet Sonuçlarının Genel Netice Hesaplarına İntikal Ettirilmesi ve Değerlenmesi…182

4.4.   İş Ortaklıklarında İşin Bitiminde Ortaya Çıkan Zararların Durumu…183

  1. SAFİ KURUM KAZANCININ TESPİTİNDE DİĞER İNDİRİMLER…183

5.1.   Genel Açıklama…183

5.2.   Kurumlar Vergisi Kanunu Uyarınca Ar-Ge İndirimi (09/08/2016 Tarihinden Önce Yapılan Başvurulara

Konu Projeler İçin Ar-Ge İndirimi)…184

5.2.1.   Yasal Düzenlemeler…184

5.2.2.   Tanımlar…184

5.2.3.   Kapsam…185

5.2.3.1.    Ar-Ge Faaliyetleri…185

5.2.3.2.    Kapsam Dışında Kalan Faaliyetler…185

5.2.3.3.    Ar-Ge Faaliyetinin Sınırı…186

5.2.4.   Ar-Ge Harcamaları…186

5.2.5.   Ar-Ge Harcamalarının Kayıtlarda İzlenmesi…187

5.2.6.   Ar-Ge İndiriminin Uygulanması…187

5.2.7.   Aktifleştirilen Kıymetlerin Devri…188

5.2.8.   Diğer Hususlar…188

5.2.8.1.    Dışarıdan Sağlanan Fayda ve Hizmetler…188

5.2.8.2.    Projenin Ar-Ge Projesi Olarak Değerlendirilmemesinin Sonuçları…188

5.2.8.3.    Yatırım İndirimi ve Ar-Ge İndiriminin Birlikte Uygulanması…189

5.2.8.4.    Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde ve Serbest Bölgelerde Yapılan Ar-Ge Harcamaları…189

5.2.8.5.    Ar-Ge İndiriminden Yararlanılan Kazancın Dağıtılması…189

5.2.8.6.    5746 Sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun Uyarınca Ar-Ge İndirimi (09/08/2016 Tarihinden Önce ve Sonra Yapılan

Başvurulara Konu Projeler İçin Ar-Ge İndirimi)…189

5.2.8.7.    6550 Sayılı Araştırma Altyapılarının Desteklenmesine Dair Kanun…198

5.2.8.8.    4691 Sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununda Yer Alan İndirim…198

5.3.   Sponsorluk Harcamaları…199

5.4.   Bağış ve Yardımlar…202

5.4.1.   Kurum Kazancının % 5′i ile Sınırlı Bağış ve Yardımlar…202

5.4.1.1.    Kapsam…202

5.4.1.2.    % 5′lik Üst Sınırın Hesaplanması…203

5.4.2.   Eğitim ve Sağlık Tesisleri ile Dini Tesislere ve Gençlik Merkezlerine İlişkin Bağış ve Yardımlar…204

5.4.2.1.    Kapsam…205

5.4.2.2.    Kapsama Dahil Olan Bağış ve Yardımlar…205

5.4.2.3.    Kapsam Dışında Kalan Bağış ve Yardımlar…205

5.4.2.4.    Bağış ve Yardımın Belgelendirilmesi…206

5.4.3.   Kültür ve Turizm Amaçlı Bağış ve Yardımlar…207

5.4.4.   Cumhurbaşkanınca Başlatılan Yardım Kampanyalarına İlişkin Bağış ve Yardımlar…208

5.4.5.   Türk Kızılay Derneği’ne ve Türkiye Yeşilay Cemiyeti’ne Yapılan Bağış ve Yardımlar…208

5.4.6.   Yükseköğretim Kurumlarına Yapılacak Bağış ve Yardımlar…208

5.5.   Girişim Sermayesi Fonu İndirimi…208

5.5.1.   İndirim Tutarının Hesaplanması…209

5.5.2.   Fon Tutarının Vergilendirilmesi…210

 

5.6.   Türkiye’den Yurtdışı Mukimi Kişi ve Kurumlara Verilen Hizmet Kazançlarına İlişkin İndirim…210

5.6.1.   İndirim Kapsamına Dahil Olan Hizmetler…210

5.6.2.   İndirimden Faydalanma Şartları…211

5.6.2.1.    İndirimden Faydalanabilecek Şirketlerin Ana Sözleşmelerinde Yazılı Esas Faaliyet Konusu…211

5.6.2.2.    Hizmetin, Türkiye’den Münhasıran Yurt Dışı Mukimi Kişi ve/veya Kurum İçin

Yapılmış Olması…211

5.6.2.3.    Faturanın Yurtdışı Mukimi Kişi ve/veya Kurum Adına Düzenlenmesi…212

5.6.2.4.    Türkiye’den Verilen, Mimarlık, Mühendislik, Tasarım, Yazılım, Tıbbi Raporlama, Muhasebe Kaydı Tutma, Çağrı Merkezi, Ürün Testi, Sertifikasyon, Veri Saklama,

Veri İşleme ve Veri Analizi Hizmetlerinden Yurt Dışından Yararlanı…212

5.6.2.5.    İlgili Bakanlığın İzni ve Denetimine Tabi Olarak Türkiye’de Yerleşmiş Olmayan

Kişilere Verilen Eğitim ve Sağlık Hizmetleri ile Mesleki Eğitim Hizmetlerinin Yararlanıcısının

Yurt Dışında Olması…212

5.6.3.   Kazancın Tespiti, Kayıtlarda İzlenmesi ve Beyanı…212

5.6.3.1.    İndirim Tutarının Tespiti…212

5.6.3.2.    Kazançların Kayıtlarda İzlenmesi ve Bildirimler…213

5.7.   Korumalı İşyeri İndirimi…213

5.8.   Sermaye Artırımında İndirim…214

5.8.1.   İndirime İlişkin Düzenleme…214

5.8.2.   İndirimin Kapsamı…214

5.8.3.   İndirimden Yararlanacak ve Yararlanamayacak Olan Şirketler…215

5.8.4.   İndirim Uygulaması…215

5.8.4.1.    Sermaye Artırımının Tescili ve Artırılan Tutarın Şirketin Banka Hesabına Yatırılması…215

5.8.4.2.    Sermaye Avanslarının Durumu…217

5.8.4.3.    Her Bir Hesap Dönemi İçin Ayrı Ayrı Yararlanma…218

5.8.4.4.   Kazanç Yetersizliği Nedeniyle İndirim Konusu Edilemeyen Tutarın Sonraki Dönemlere Devri…218

5.8.4.5.    Sermaye Azaltımı…218

5.8.5.   İndirim Oranları…219

5.8.6.   Diğer Hususlar…222

  1. SAFİ KURUM KAZANCININ TESPİTİNDE KANUNEN KABUL EDİLMEYEN GİDERLER…225

6.1.   Gelir Vergisi Kanunu’na Göre İndirilemeyecek Giderler…225

6.2.   Kurumlar Vergisi Kanunu’na Göre Kabul Edilmeyen İndirimler…225

6.2.1.   Öz Sermaye Üzerinden Ödenen veya Hesaplanan Faizler…225

6.2.2.   Örtülü Sermaye Üzerinden Ödenen veya Hesaplanan Faiz, Kur Farkları ve Benzeri Giderler…225

6.2.3.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Olarak Dağıtılan Kazançlar…226

6.2.4.   Yedek Akçeler…226

6.2.5.   Kurumlar Vergisi, Her Türlü Para Cezaları, Vergi Cezaları, Gecikme Zammı ve Faizler…226

6.2.6.   İhraç Edilen Menkul Kıymetlerin İtibari Değerinin Altında Satışından Doğan Zararlar ve Pazarlama Komisyonları…227

6.2.7.   İşletmenin Esas Faaliyet Konusu ile İlgili Olmayan Deniz ve Hava Taşıtlarının Giderleri ve

Amortismanları…227

6.2.8.   Kurumun Kendisinin, Ortaklarının, Yöneticilerinin ve Çalışanlarının Suçlarından Doğan Tazminatlar…227

6.2.9.   Basın ve Medya Tazminatları…228

6.2.10.    Alkollü İçki ve Tütün Reklam Giderlerinin Yasal Sınırı Aşan Kısmı…228

6.2.11.    Yabancı Kaynaklara İlişkin Katlanılan Finansman Giderlerinin Yasal Sınırı Aşan Kısmı…229

6.2.12.    Kurumlar Vergisinden İstisna Kazançlara İlişkin Giderler…230

6.3.   Yönetim Kurulu Başkan ve Üyelerine Verilen Kar Payları…231

6.4.   Kanunen Yasaklanmış Fiiller Nedeniyle Katlanılan Giderler…231

6.5.   Hırsızlık ve Dolandırıcılıktan Meydana Gelen Zararların Durumu…231

6.6.   Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na Göre İndirimi Kabul Edilmeyen Tutarlar…231

 

6.7.   Kurum Kazancının Elde Edilmesi ve İdame Ettirilmesi ile İlgili Bulunmayan Giderler…232

6.8.   Belgelendirilemeyen Giderler…232

6.9.   Dönemsellik İlkesine Uymayan Giderler…232

6.10.   Özel Kanunlarda Düzenlenmiş Kabul Edilmeyen Ödemeler…232

  1. BEYAN ESASI…233

7.1.   Beyannamenin Verilmesi…233

7.2.   Kurumlar Vergisi Beyannamesinin Verilme Zamanı…234

7.3.   Kurumlar Vergisi Beyannamesinin Verileceği Yer…234

7.4.   Kurumlar Vergisi Beyannamesinin İçeriği ve Ekleri…235

  1. VERGİ KESİNTİSİ…237

8.1.   Gelir Vergisi Kanunu’nun Geçici 67′nci Maddesine Göre Yapılacak Vergi Kesintisi…238

8.2.   Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 15′inci Maddesine Göre Yapılacak Vergi Kesintisi…240

8.2.1.   Genel Açıklama…240

8.2.2.   Vergi Kesintisini Yapmakla Sorumlu Olanlar…240

8.2.3.   Vergi Kesintisi Oranı…240

8.2.4.   Vergi Kesintisine Tabi Tutulacak Kazanç ve İratlar…241

8.2.4.1.    Birden Fazla Takvim Yılına Yaygın İnşaat ve Onarım İşlerine İlişkin Olarak

Yapılan Hakediş Ödemeleri…241

8.2.4.2.    Kooperatiflere Ait Taşınmazların Kiralanması Karşılığında Yapılan Kira Ödemeleri…242

8.2.4.3.    Her Nevi Tahvil ve Hazine Bonosu Faizleri ile Toplu Konut İdaresi, 28/3/2002 Tarihli ve 4749 Sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanuna Göre Kurulan Varlık Kiralama Şirketleri ve Özelleştirme İdaresince Çıkarılan Menkul Kıymetlerden ve Varlık Kiralama Şirketleri Tarafından İhraç Edilen Kira Sertifikalarından

Sağlanan Gelirler…242

8.2.4.4.    Mevduat Faizleri…245

8.2.4.5.    Katılım Bankaları Tarafından Katılma Hesabı Karşılığında Ödenen Kâr Payları…246

8.2.4.6.    Kâr ve Zarar Ortaklığı Belgesi Karşılığında Ödenen Kâr Payları…247

8.2.4.7.    Repo Gelirleri…247

8.2.4.8.    Şans Oyunlarını Düzenleyenler Tarafından Bunların Bayilerine veya Aracılarına Ödenen Komisyon, Prim ve Benzeri Ödemeler Üzerinden Yapılacak Vergi Kesintisi…247

8.2.4.9.    Vergi Usul Kanunu’nun 11’inci Maddesi Kapsamındaki Ödemelerden Yapılacak

Vergi Kesintisi…247

8.2.4.10.    Vergiden Muaf Olan Kurumlara Dağıtılan Kâr Paylarında Vergi Kesintisi…248

8.2.4.11.    Fonlar ve Yatırım Ortaklıklarının İstisna Kazançları Üzerinden Yapılacak Vergi Kesintisi…248

8.2.5.   Vergi Kesintisine İlişkin Beyannamenin Verilme Yeri ve Zamanı…250

8.2.6.   Diğer Hususlar…251

8.3.   Kar Dağıtımında Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunları’na Göre Yapılacak Vergi Kesintisi…251

8.3.1.   Genel Açıklama…251

8.3.2.   Gelir Vergisi Kanunu’nun Geçici 62’nci Maddesi Kapsamında Kâr Dağıtımına Bağlı Tevkifat Uygulaması 253 8.3.3. Avans Kar Payı Dağıtımı…263

8.3.4.   Yatırım İndiriminin Gelir Vergisi Kesintisi Karşısındaki Durumu…263

8.3.5.   Yatırım Fon ve Ortaklıklarının Portföy İşletmeciliği Kazançlarının Gelir Vergisi Kanunu’nun

94/6-b Maddesi Karşısındaki Durumu…264

8.3.6.   Kar Payı Elde Eden Kişilerin Hukuki Statülerinin Belirlenememesi Durumunda Tevkifat Uygulaması…267

  1. KURUMLAR VERGİSİNİN TARHI VE ÖDENMESİ…282

9.1.   Vergilendirme Dönemi…282

9.2.   Kurumlar Vergisinin Tarhı…282

9.3.   Kurumlar Vergisinin Ödenmesi…283

  1. ÖZELGELER…284

10.1.   Kurum Kazancı…284

10.2.   Giderler…287

 

10.3.   Zarar Mahsubu…293

10.4.   Diğer İndirimler…295

10.4.1. Ar – Ge…295

10.4.2.    Sponsorluk Harcamaları…296

10.4.3.    Bağış ve Yardımlar…296

10.4.4.    Türkiye’den Yurtdışı Mukimi Kişi ve Kurumlara Verilen Hizmet Kazançlarına İlişkin İndirim…298

10.4.5.    Sermaye Artırımında İndirim…300

10.5.   Vergi Kesintisi…301

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM VERGİ GÜVENLİK MÜESSESELERİ

  1. ÖRTÜLÜ SERMAYE…311

1.1.   Örtülü Sermaye Uygulamasında Ortak ve İlişkili Kişi Kavramı…312

1.1.1.   Ortak…312

1.1.2.   Ortakla İlişkili Kişi…313

1.1.3.   İştiraklerin Durumu…317

1.1.4.   % 10′luk Test Seviyesinin Ortaklar ve İlişkili Kişiler İçin Topluca Dikkate Alınması…317

1.2.   Borcun Doğrudan veya Dolaylı Olarak Temin Edilmesi…317

1.3.   Borcun İşletmede Kullanılması…317

1.4.   Borcun Öz Sermayenin Üç Katını Aşması…318

1.5.   Örtülü Sermaye Tutarı…318

1.6.   Tamamen veya Kısmen Örtülü Sermaye Sayılmayacak Borçlanmalar…319

1.6.1.   Tamamen Örtülü Sermaye Sayılmayacak Borçlanmalar…319

1.6.1.1.    Gayrinakdi Teminatlar Karşılığında Üçüncü Kişilerden Yapılan Borçlanmalar…319

1.6.1.2.    Banka ve Finans Kurumlarından Temin Edilerek Aktarılan Borçlar…320

1.6.1.3.    Bankaların Yaptığı Borçlanmalar…320

1.6.1.4.    Finansal Kiralama Şirketleri, Finansman ve Faktoring Şirketleri ile İpotek Finansman Kuruluşlarının Bankalardan Yaptıkları Borçlanmalar…320

1.6.2.   Kısmen Örtülü Sermaye Sayılmayacak Borçlanmalar…320

1.7.   Örtülü Sermaye Uygulamasında Düzeltme İşlemleri…321

1.7.1.   Borç Verenin Tam Mükellef Kurum Olması…321

1.7.2.   Borç Verenin Tam Mükellef Kurum Olmaması…322

1.8.   Örtülü Sermaye Uygulamasında Kur Farkı Gelirleri…322

1.9.   Örtülü Sermayenin Hesaplanması…323

1.10.   Belli Başlı Hususlar…326

1.10.1.    Vergilerin Kesinleşip Ödenmiş Olması Şartı…326

1.10.2.    Örtülü Sermaye Üzerinden Hesaplanan Katma Değer Vergisi…326

1.10.3.    Köprü Krediler…327

1.10.3.1.    İşletmede Kullanılmayan Krediler…327

1.10.3.2.    Borcun Kaynağının Bir Başka Borç Olması…327

  1. TRANSFER FİYATLANDIRMASI YOLUYLA ÖRTÜLÜ KAZANÇ DAĞITIMI…328

2.1.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımına Konu İşlemler…330

2.2.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı Uygulamasında İlişkili Kişi…330

2.2.1.   Kurumların Kendi Ortakları…331

2.2.2.   Kurumların veya Ortaklarının İlgili Bulunduğu Gerçek Kişi veya Kurum…331

2.2.3.   Kurumun veya Ortaklarının İdaresi, Denetimi veya Sermayesi Bakımından Doğrudan veya

Dolaylı Olarak Bağlı Bulunduğu ya da Nüfuzu Altında Bulundurduğu Gerçek Kişi veya Kurumlar…333

2.2.4.   Ortakların Eşleri…335

2.2.5.   Ortakların veya Eşlerinin Üstsoy ve Altsoyu, Üçüncü Derece Dahil Yansoy Hısımları ve Kayın Hısımları..335

2.2.6.   İlişkinin Doğrudan veya Dolaylı Olarak Ortaklık Kanalıyla Oluştuğu Durumlar…335

 

2.3.   Emsallere Uygunluk İlkesi…336

2.3.1.   Karşılaştırılabilirlik Analizi…336

2.3.2.   Emsal Fiyat Aralığı…339

2.4.   Emsaline Uygun Fiyat veya Bedelin Tespitinde Uygulanacak Yöntemler…340

2.4.1.   Karşılaştırılabilir Fiyat Yöntemi…340

2.4.2.   Maliyet Artı Yöntemi…344

2.4.3.   Yeniden Satış Fiyatı Yöntemi…346

2.4.4.   Kar Bölüşüm Yöntemi…348

2.4.5.   İşleme Dayalı Net Kar Marjı Yöntemi…352

2.5.   Hazine ve Maliye Bakanlığı İle Anlaşma (Peşin Fiyatlandırma Anlaşmaları)…354

2.5.1.   Peşin Fiyatlandırma Anlaşmalarının Kapsamına Giren Mükellefler…355

2.5.2.   Peşin Fiyatlandırma Anlaşmalarında İzlenen Süreçler…355

2.5.2.1.    Ön Görüşme…355

2.5.2.2.    Yazılı Başvuru ve İdareye Sunulacak Bilgi ve Belgeler…355

2.5.2.3.    Değerlendirme ve Analiz…356

2.5.2.4.    Anlaşmanın Kabulü veya Reddi…356

2.5.3 Anlaşmanın Süresi…357

2.5.4.   Anlaşmanın Takibi ve Yıllık Rapor…357

2.5.5.   Peşin Fiyatlandırma Anlaşmalarının Yenilenmesi, Revize Edilmesi ve İptali…357

2.5.5.1.    Anlaşmanın Yenilenmesi…357

2.5.5.2.     Anlaşmanın Revize Edilmesi…358

2.5.5.3.     Anlaşmanın İptali…358

2.5.6.   Özellik Arz Eden Hususlar…359

2.5.6.1.     Peşin Fiyatlandırma Anlaşmaları ve Vergi İncelemesi…359

2.5.6.2.     Peşin Fiyatlandırma Anlaşmasının Geçmişe Uygulanması…359

2.6.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Dağıtılan Örtülü Kazanç Tutarlarının Kâr Payı Sayılması ve Yapılacak

Düzeltme İşlemleri…360

2.6.1.   Örtülü Kazanç Dağıtılan Kişinin Tam Mükellef Kurum Olması…361

2.6.2.   Örtülü Kazanç Dağıtılan Kişinin Dar Mükellef Kurum, Gerçek Kişi, Vergiye Tabi Olmayan veya

Vergiden Muaf Olan Herhangi Bir Kişi Olması…361

2.7.   Gayri Maddi Haklar…362

2.7.1.   Gayri Maddi Haklarda Emsallere Uygunluk İlkesi…362

2.7.2.   Gayri Maddi Haklarda Emsallere Uygun Bedelin Tespitinde Kullanılabilecek Yöntemler…363

2.8.   Grup İçi Hizmetler…363

2.8.1.   Grup İçi Hizmetlerin Tanımı ve Kapsamı…363

2.8.2.   Grup İçi Hizmetlerin Fiilen Sağlanıp Sağlanmadığının Tespiti…364

2.8.3.   Grup İçi Hizmetlerde Emsallere Uygun Bedelin Belirlenmesi…364

2.8.4.   Grup İçi Hizmetlerde Emsallere Uygun Bedelin Tespitinde Kullanılabilecek Yöntemler…365

2.9.   Belgelendirme…367

2.9.1.  Yıllık Belgelendirme…367

2.10.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımında Hazine Zararı…369

2.10.1.    Hazine Zararının Aranacağı İlişkili Kişiler…369

2.10.2.    Hazine Zararının Aranacağı İşlemler…369

2.10.3.    Hazine Zararının Tanımı ve Kapsamı…370

2.11.   Cezalar…372

2.12.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımının Katma Değer Vergisi Kanunu

Karşısındaki Durumu…372

2.13.   Yargı Kararları…373

  1. KONTROL EDİLEN YABANCI KURUM KAZANCI…374

3.1.   Kontrol Edilen Yabancı Kurum…375

 

3.2.   Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancının Türkiye’de Kurumlar Vergisine Tabi Tutulma Şartları…376

3.2.1.   Yurt Dışı İştirakin İlgili Yıldaki Toplam Gayri Safi Hasılatının En Az % 25′nin Pasif Nitelikli Gelirlerden Oluşması Gerekmektedir…376

3.2.2.   Yurt Dışındaki İştirakin Ticari Bilânço Kârı Üzerinden % 10′dan Az Oranda Gelir ve Kurumlar Vergisi Benzeri Vergi Yükü Taşıması Gerekmektedir…377

3.2.3.   Yurt Dışında Kurulu İştirakin İlgili Yıldaki Toplam Gayrisafî Hasılat Tutarının 100.000-TL Karşılığı

Yabancı Paranın Üzerinde Olması Gerekmektedir…377

3.3.   Kurumlar Vergisi Matrahına Dahil Edilecek Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı…378

3.4.   Kontrol Edilen Yabancı Kurumun Yurt Dışında Ödediği Vergilerin Mahsubu…380

3.5.   Vergi Cennetlerindeki Kontrol Edilen Yabancı Kurumlara, Kontrol Eden Tam Mükellef Kurum Tarafından

Yapılan Ödemeler Üzerinden Kesilen Vergilerin Mahsubu…380

3.6.   Kontrol Edilen Yabancı Kurumun Kâr Payı Dağıtması Halinde Vergileme…380

3.7.   Kontrol Edilen Yabancı Kurum Müessesesinin Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları Karşısındaki Durumu…380

3.8.   Kontrol Edilen Yabancı Kurum Kazancı ile İlgili Örnek…381

  1. VERGİ CENNETLERİNE YAPILAN ÖDEMELERDE VERGİ KESİNTİSİ…383

4.1.   Vergi Cennetleri Olarak İfade Edilen Uygulama Kapsamındaki Ülkeler…384

4.2.   Vergi Kesintisi Yapılacak Ödemeler…384

4.3.   Vergi Kesintisi Yapılmayacak Ödemeler…385

  1. ÖZELGELER…386

5.1.   Örtülü Sermaye…386

5.2.   Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı…389

BEŞİNCİ BÖLÜM

TASFİYE – DEVİR – BİRLEŞME – BÖLÜNME – HİSSE DEĞİŞİMİ

  1. TASFİYE…397

1.1.   Niteliği ve Tanımı…397

1.2.   Tasfiyenin Uygulanacağı Kurumlar…397

1.3.   Tasfiye Dönemi…398

1.4.   Tasfiyenin Başlangıcı ve Sonu…398

1.5.   Tasfiye Kârı…400

1.5.1.   Bilanço Esasına Göre Tasfiye Kârı…400

1.5.1.1.    Servet Değerinin Mahiyeti…400

1.5.1.2.    Tasfiye Dönemi Başındaki ve Sonundaki Servet Değeri…400

1.5.1.3.    Tasfiye Dönemi Başındaki Öz Sermayeye Dahil Olan ve Olmayan Unsurlar…400

1.5.1.4.    Tasfiyeden Vazgeçilmesi…403

1.5.1.5.    Tasfiye Kârının Hesaplanması…403

1.5.2.   Tasfiye Beyannameleri…406

1.5.2.1.    Tasfiye Sürecinin Aynı Takvim Yılı İçinde Tamamlanması Halinde…406

1.5.2.2.    Tasfiye Sürecinin Birden Fazla Dönemi Kapsaması Halinde…406

1.5.2.3.    Tasfiye Beyannamesinin Doldurulması ve Ekleri…408

1.5.2.4.    Tasfiye Kârı Üzerinden Tarh Olunan Vergilerin Ödenmesi…408

1.5.2.5.    Tasfiye İşlemlerinin İncelenmesi…408

1.5.3.   Vergi Kanunları Açısından Tasfiye Memurlarının Sorumluluğu…409

1.5.3.1.    Kurumlar Vergisi Kanunu’na Göre Tasfiye Memurlarının Sorumluluğu…409

1.5.3.2.    Vergi Usul Kanunu’na Göre Tasfiye Memurlarının Sorumluluğu…410

1.5.3.3.   Amme Alacakları Tahsil Usulü Hakkında Kanun Uyarınca Tasfiye Memurlarının Sorumluluğu…410

1.6.   Tasfiye ile İlgili Diğer Hususlar…411

 

1.6.1.   Tarh Zamanaşımı…411

1.6.2.   Yeni Defter Tasdiki…411

1.6.3.   Tasfiye Halindeki Kurumla Ortağı veya Sahibi Arasındaki İlişkiler…411

1.6.4.   Tasfiye Memurunun Değişmesi…412

1.6.5.   Tasfiye Halinde Yenileme Fonu…412

1.7.   Tasfiye Halinde Katma Değer Vergisi Uygulaması…412

1.8.   Tasfiye Halindeki Kurumun Gelir Vergisi Tevkifatı Mükellefiyeti…412

  1. BİRLEŞME VE DEVİR…412

2.1.   Nitelikleri…412

2.2.   Birleşme Çeşitleri…413

2.2.1.   Birleşme…413

2.2.2.   Devir…414

2.2.3.   Nev’i Değiştirme…414

2.3.   Birleşme Halinde Vergilendirme…414

2.4.   Devir Halinde Vergilendirme…416

2.4.1.   Devir Halinde Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5/1-e Maddesinin Uygulaması…418

2.4.2.   İştirak İlişkisi Bulunan Kurumlarda Devir Sonucu Oluşacak Sermaye Tutarı…418

2.4.3.   Devralınan Kurumun Zararları…418

2.5.   Birleşme ile İlgili Diğer Hususlar…419

2.5.1.   Birleşen Şirket Gayrimenkullerinin Birleşilen Şirkete İntikali…419

2.5.2.   Birleşen Şirketin İş ve Kredi Sözleşmeleri…419

2.5.3.   Birleşen Şirketin İmtiyaz Hak ve Ruhsatları…420

  1. BÖLÜNME VE HİSSE DEĞİŞİMİ HALİNDE VERGİLENDİRME…420

3.1.   Bölünme…420

3.1.1.   Tam Bölünme…421

3.1.2.   Tam Bölünmenin Vergilendirilmesi…421

3.1.3.   Tam Bölünmede Zarar Mahsubu…423

3.1.4.   Kısmi Bölünme…424

3.1.4.1.    Üretim ve Hizmet İşletmelerinin Ayni Sermaye Olarak Konulması…424

3.1.4.2.    Bölünme Tarihine Kadar Bölünen Varlıkların Değerinde Meydana Gelen Değişiklikler…430

3.1.4.3.    İştirak Hisselerinin Ortaklara Verilmesi…430

3.2.   Hisse Değişimi ve Vergilendirilmesi…431

3.3.   Devir ve Bölünmeyle İlgili Özellik Arz Eden Hususlar…431

3.3.1.   Alınan Hisse Senetlerinin Durumu…431

3.3.2.   Amortisman Uygulaması…432

3.3.3.   Devir ve Bölünmelerde Elde Edilen Hisselerin İktisap Tarihi…432

3.4.   Diğer İstisnalar…432

3.4.1.   KDV İstisnası…432

3.4.2.   BSMV İstisnası…432

3.4.3.   Damga Vergisi İstisnası…433

3.4.4.   Harç İstisnası…433

  1. ÖZELGELER…435

4.1.   Tasfiye…435

4.2.   Devir…435

4.3.   Nevi Değişikliği…436

4.4.   Kısmi Bölünme…437

 

ALTINCI BÖLÜM

DAR MÜKELLEFİYET ESASINDA VERGİNİN TARHI VE ÖDENMESİ

 

  1. SAFİ KURUM KAZANCI 448

1.1.   Dar Mükellef Kurumlarda Kazanç ve İratlar…448

1.1.1.   Dar Mükellef Kurumlar Tarafından Elde Edilen Ticari Kazançlar…448

1.1.2.   Dar Mükellef Kurumlar Tarafından Zirai İşletmeden Elde Edilen Kazançlar…448

1.1.3.   Dar Mükellef Kurumlar Tarafından Elde Edilen Serbest Meslek Kazançları…449

1.1.4.   Taşınır ve Taşınmazlar ile Hakların Türkiye’de Kiralanmasından Elde Edilen İratlar…450

1.1.5.   Türkiye’de Elde Edilen Menkul Sermaye İratları…450

1.1.6.   Türkiye’de Elde Edilen Diğer Kazanç ve İratlar…450

1.2.   Safi Kurum Kazancının Tespitinde Ayrıca İndirilemeyecek Giderler…450

1.3.   Dar Mükellef Kurumlarda Örtülü Sermaye…451

1.4.   Dar Mükellef Kurumlarda Tasfiye ve Kısmi Bölünmeye İlişkin Uygulama…451

  1. YABANCI ULAŞTIRMA KURUMLARINDA KURUM KAZANCININ TESPİTİ…451

2.1.   Genel Açıklama…451

2.2.   Yabancı Ulaştırma Kurumlarında Kurum Kazancının Tespiti…452

2.2.1.   Türkiye’de Elde Edilen Hasılat…453

2.2.1.1.    Kara Taşımalarında Yolcu, Yük ve Bagaj Taşıma Ücreti…453

2.2.1.2.    Deniz ve Hava Ulaştırmalarında Yolcu, Yük ve Bagaj Taşıma Ücreti…453

2.2.1.3.    Diğer Kurumlar Hesabına Satılan Biletler ve Yapılan Navlun Sözleşmesi İçin Alınan

Komisyon ve Ücretler…454

2.2.2.   Ortalama Emsal Oranları…455

2.2.3.   Kazancın Saptanması…455

2.3.   Diğer Hususlar…455

2.4.   Yabancı Ulaştırma Kurumlarında Safi Kurum Kazancına İlişkin Örnekler…456

  1. DAR MÜKELLEFİYETTE BEYAN…457

3.1.   Beyan Esası…457

3.2.   Vergilendirme Dönemi ve Beyan…457

  1. ÖZEL BEYAN…458

4.1.   Özel Beyanın Niteliği…458

4.2.   Özel Beyannamenin Verilme Zamanı…459

4.3.   Özel Beyannamenin Verilme Yeri…459

4.4.   Özel Beyannamenin İçeriği ve Ekleri…460

4.5.   Özel Beyanname ile İlgili Örnekler…460

  1. VERGİNİN TARHI VE ÖDENMESİ…465

5.1.   Tarhiyatın Muhatabı, Tarh Zamanı ve Tarh Yeri…465

5.2.   Ödeme Süresi…466

  1. VERGİ KESİNTİSİ VE MUHTASAR BEYANNAME…466

6.1.   Dar Mükellefiyette Vergi Kesintisi…466

6.1.1.   Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 30′uncu Maddesine Göre Yapılacak Vergi Kesintisi…467

6.1.1.1.  Genel Açıklama…467

6.1.1.2.    Kesintiye Tabi Kazanç ve İratlar…467

6.1.1.3.    Kesintiye Tabi Olmayan Kazanç ve İratlar…468

6.1.1.4.    Vergi Kesintisi Yapacak Olanlar…468

6.1.1.5.    Vergi Kesintisine Tabi Kazanç ve İratlar ve Vergi Kesintisinin Yapılması…469

6.1.1.6.    Kesintiye Tabi Tutulmuş Olan Kazanç ve İratların Beyanında Serbestlik…477

6.1.1.7.    Beyan Edilmesi Zorunlu Olan Kesintiye Tabi Tutulmuş Kazanç ve İratlar…477

6.1.1.8.    Diğer Hususlar…478

6.1.1.9.     KVK’nın 30’uncu Maddesine Göre Yapılacak Kesintilerle İlgili Örnekler…478

 

6.2.   Gelir Vergisi Kanunu’nun Geçici 67’nci Maddesine Göre Yapılacak Vergi Kesintisi…480

6.3.   Muhtasar Beyanname…480

6.3.1.   Beyannamenin Verilme Yeri ve Süresi…480

6.3.2.   Muhtasar Beyanname İle İlgili Örnekler…482

  1. ÖZELGELER…494

7.1.   Yıllara Sari İnşaat ve Onarım İşi…494

7.2.   Serbest Meslek Kazançları…494

7.3.   Gayrimenkul Sermaye İratları…496

7.4.   Menkul Sermaye İratları…496

7.5.   Değer Artış Kazançları…497

7.6.   Gayrimaddi Haklar…497

YEDİNCİ BÖLÜM

KURUMLAR VERGİSİ ORANI GEÇİCİ VERGİ VE MAHSUPLAR

  1. KURUMLAR VERGİSİ ORANI…505
  2. KURUMLARDA GEÇİCİ VERGİ UYGULAMASI…509

2.1.   Vergilendirme Dönemleri…510

2.1.1.   Hesap Dönemi Takvim Yılı Olanlar…510

2.1.2.   Özel Hesap Dönemi Tayin Edilen Mükellefler…510

2.1.3.   Üç Aydan Kısa Olan Vergilendirme Dönemleri…511

2.1.4.   Tasfiyeye Giren Mükellefler…511

2.2.   Geçici Vergiye Esas Kazancın Tespiti…512

2.2.1.   Geçici Vergiye Esas Kurum Kazancının Tespiti…512

2.2.1.1.    Tam Mükellef Kurumlarda…512

2.2.1.2.    Dar Mükellef Kurumlarda…512

2.2.2.   Geçici Vergi Uygulamasında Dönem Sonu İşlemleri…513

2.3.   Geçici Verginin Hesaplanması, Beyanı, Ödenmesi ve Mahsubu…513

2.3.1.   Geçici Verginin Hesaplanması…513

2.3.2.   Geçici Verginin Beyanı…513

2.3.3.   Ödenecek Geçici Verginin Hesaplanması…513

2.3.4.   Geçici Verginin Ödenmesi…515

2.3.5.   Geçici Vergi Beyannamesine Eklenecek Belgeler…515

2.3.6.   Geçici Verginin Mahsubu ve İadesi…515

2.4.   Geçici Vergi Beyannamesinin Doldurulmasına İlişkin Örnek…517

  1. MAHSUPLAR…519

3.1.   Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu…519

3.2.   Yurt İçinde Ödenen Vergilerin Mahsubu…521

3.2.1.   Kurumlar Vergisi Kanunu’na Göre Yapılan Kesintilerin Mahsubu…521

3.2.2.   Gelir Vergisi Kanunu’na Göre Yapılan Kesintilerin Mahsubu…523

3.2.3.   Diğer Hususlar…523

3.2.3.1.    Kesilen Vergilerin Mahsubu İçin Geçerli Olan Genel Kural…523

3.2.3.2.    Değerleme İşlemlerinden Doğan Kazanca İsabet Eden Vergi Kesintilerinin Mahsubu…523

3.2.3.3.    Kesinti Yoluyla Ödenen Ancak Hesaplanan Kurumlar Vergisinden Mahsup Edilemeyen Vergilerin İadesi…523

3.3.   Kesinti Yoluyla Ödenen Vergilerin ve Geçici Verginin Mahsup Sırası…525

  1. İNDİRİMLİ ORANLI KURUMLAR VERGİSİ…527

4.1.   Teşvik Belgesi Kapsamında Yapılan Yatırımlardan Elde Edilen Kazançlara İndirimli Kurumlar

Vergisi Uygulanması…527

 

4.1.1.   Mahiyeti…527

4.1.2.   Teşvik Sistemi…528

4.1.3.   Yasal Çerçeve…530

4.1.3.1.    KVK’nın 32/A Maddesi…530

4.1.3.2.     6770 Sayılı Kanunla Yapılan Düzenleme…532

4.1.4.   İndirimli Vergi Uygulamasının Genel Esasları…533

4.1.5.   Teşvik Belgesi Esası…534

4.1.6.   İndirimli Vergi Uygulamasından Yararlanacak Mükellefler…535

4.1.7.   İndirimli Vergi Uygulamasından Yararlanacak Yatırımlar…536

4.1.7.1.    Bölgesel Teşvik Uygulamalarından Yararlanacak Yatırımlar…537

4.1.7.2.    Büyük Ölçekli Yatırımlar…541

4.1.7.3.    Stratejik Yatırımlar…542

4.1.7.4.    Proje Bazında Desteklenmesi Öngörülen Yatırımlar…543

4.1.7.5.    Cazibe Merkezleri Programı Kapsamında Yatırımların Desteklenmesi…544

4.1.7.6.    Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgelerinde Gerçekleştirilecek Turizm Yatırımları…544

4.1.8.   Yatırıma Katkı Tutarının Hesaplanması…545

4.1.8.1.    Yatırıma Katkı Tutarının Hesabında Dikkate Alınacak Harcamaları…545

4.1.8.2.    Yatırıma Katkı Oranı…550

4.1.8.3.    Yatırıma Katkı Tutarının Hesaplanması…550

4.1.8.4.    Yatırıma Katkı Tutarının Yatırım Aşamasında Yararlanılacak Kısmının Hesaplanması…551

4.1.8.5.    Yatırıma Katkı Tutarının Hesaplanmasına İlişkin Örnekler…554

4.1.8.6.    Fiilen Yapılan Yatırım Harcaması Tutarının Teşvik Belgesinde Yer Alan Tutardan Farklı

Olması Halinde Uygulama…557

4.1.9.   İndirimli Vergi Oranı Uygulanacak Kazanç…559

4.1.9.1.    Genel Olarak…559

4.1.9.2.    Kapsam Yönünden İndirimli Vergi Uygulanacak Kazanç…561

4.1.9.3.    Tutar Yönünden İndirimli Vergi Uygulanacak Kazanç…563

4.1.9.4.    Faaliyet Sonucunun Zarar Olması Hali…565

4.1.9.5.    Tevsi Yatırımlardan Elde Edilen Kazancın Tespiti…565

4.1.9.6.    Kazanç Tespitine İlişkin Örnekler…569

4.1.10.    İndirimli Vergi Uygulamasının Başlayacağı Dönem…573

4.1.10.1.    6322 Sayılı Kanun Öncesinde Uygulama…573

4.1.10.2.    6322 Sayılı Kanun Sonrasında Uygulama…574

4.1.11.    İndirimli Vergi Oranı Uygulanmasına İlişkin Örnekler…576

4.1.12.    Yatırımdan Elde Edilen Kazancın Belli Bir Süreyle İstisna Olması Halinde Uygulama…581

4.1.13.    Yatırımdan Elde Edilen Kazancın Kısmen Vergilendirilmesi Halinde Uygulama…582

4.1.14.    Aynı Dönemde Hem Yatırım İndiriminden Hem de İndirimli Vergi Uygulamasından Yararlanılması…583

4.1.15.    Yatırımların Devri Halinde İndirimli Vergi Uygulaması…583

4.1.15.1.    Yatırımların Devir ve Satışına İlişkin Olarak Kararda Yer Alan Esaslar…583

4.1.15.2.    Yatırımın Devri Halinde Yararlanılacak Yatırıma Katkı Tutarı…584

4.1.16.    Yatırımların Nakli…586

4.1.17.    Daha Önce Yürürlükte Olan Kararlara İlişkin Uygulamalar…586

4.1.18.    Yatırım Konusu Makine ve Teçhizatın Finansal Kiralama Yoluyla Temini…586

4.1.18.1.    Genel Olarak…586

4.1.18.2.    Makine ve Teçhizatın Finansal Kiralama Yoluyla Temin Edilmesi Halinde İndirimli Vergi Uygulamasında Dikkate Alınacak Tutar…588

4.1.19.    Yatırıma Katkı Tutarının Endekslenmesi…590

4.1.19.1.    Genel Olarak…590

4.1.19.2.    Endekslemede Uyulacak Esaslar…591

4.1.19.3.    Kurumlar Vergisi Genel Tebliğinde Yapılan Açıklamalar…591

 

4.1.20.    Yatırım Nedeniyle İndirimli Oranla Vergilenen Kazançların Daha Sonra Değişmesi Halinde Uygulama .592

4.1.20.1.    İndirimli Vergi Oranının Yatırım Faaliyete Geçtikten Sonra Uygulanması…593

4.1.20.2.    İndirimli Vergi Oranının Hem Yatırım Döneminde Hem de Yatırım Faaliyete Geçtikten

Sonra Uygulanması…593

4.1.20.3.    Yatırımın Faaliyet Aşamasında İndirimli Vergi Uygulanan Dönem Matrahındaki Her

Değişiklik Uygulamayı Etkilemez…594

4.1.21.    Öngörülen Koşullara Uyulmaması Halinde Yapılacak İşlemler…595

4.1.21.1.    İndirimli Vergi Oranından Yararlanılması Nedeniyle Yapılacak Tarhiyatlarda Ceza

Uygulanması…595

4.1.21.2.    Kararda Yer Alan Müeyyideler…597

4.1.22.    Zamanaşımı Muhafaza ve İbraz Süreleri Yönünden Göz Önünde Bulundurulması Gereken Hususlar…598

4.1.23.    Yatırıma Katkı Tutarının Kayıtlarda İzlenmesir…598

4.1.24.    Teşvik Belgeli Yatırımlara Sağlanan Diğer Destek Unsurları…599

4.2.  KVK’nın 19’nun Maddesinin Birinci Fıkrası Kapsamında Birleşen Sanayi Sicil Belgesini Haiz Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin Münhasıran Üretim Faaliyetinden Elde Edilen Kazançlarının İndirimli Oranla Vergilendirilmesi…606

4.2.1.   KOBİ Tanımı…606

4.2.2.   KOBİ Birleşmelerinde Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulanmasının Şartları…607

4.2.2.1.    Birleşmenin, Kanunun 19 uncu Maddesinin Birinci Fıkrasında Yer Alan Devir

Şartlarını Taşıması…607

4.2.2.2.    Birleşen Kurumların KOBİ Niteliğinde Olması…607

4.2.2.3.    Birleşen Kurumların Devir Tarihi İtibarıyla Sanayi Sicil Belgesini Haiz ve Fiilen Üretim Faaliyetiyle İştigal Eden Kurumlardan Olması…608

4.2.3.   Kurumlar Vergisi Oranının İndirimli Uygulanması…608

  1. VERGİYE UYUMLU MÜKELLEFLERDE VERGİ İNDİRİMİ…608
  2. ÖZELGELER…612

6.1.   İndirimli Kurumlar Vergisi…612

6.2.   Vergiye Uyumlu Mükelleflerde Vergi İndirimi…616

SEKİZİNCİ BÖLÜM VERGİ ANLAŞMALARI

  1. GİRİŞ…623
    1. ÇİFTE VERGİLENDİRMEYİ ÖNLEME ANLAŞMALARININ ANA UNSURLARI…624

2.1.  Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarının Uygulanacağı Vergiler…624

2.2.    Mukimlik Kavramı…626

2.2.1     Çifte Mukimlik…628

2.2.1.1.    Gerçek Kişilerin Çifte Mukimlik Sorununun Giderilmesi…628

2.2.1.2.    Kurumlarda Çifte Mukimlik Sorununun Giderilmesi…629

2.2.2.   Kaynak Devlet Sıfatıyla Vergileme Yapılmasının İlgili Kişiyi O Devletin Mukimi Yapmaması Kuralı…630

2.2.3.   Mukimlik Belgesi…630

2.3.  ÇVÖA’larda Tanımlanan Terimler ve Tanımlama Yapılmayan Durumlarda Terime Yüklenecek Anlamın Belirlenmesi…631

2.4.  İşyeri…632

2.4.1.   İnşaat Şantiyeleri ve Montaj İşlerinin İş Yeri Oluşturması…633

2.4.2.   Hizmet İş Yeri…634

2.4.3.   Elektronik Ticarette İş Yeri…636

2.4.4.   Yardımcı Nitelikteki Faaliyetlerin İş Yeri Oluşturmaması ve Daimi Temsilcilik…636

2.5.  Gayrimenkul Varlıklar…636

 

2.5.1   Kapsama Giren Gayrimenkul Varlıklar…637

2.5.2. Bir Şirketin Hisselerine Sahip Olunmasının Gayrimenkul Varlıklardan Yararlanma Hakkı Sağlaması…639

2.6.   Ticari Kazançlar…639

2.7.   Uluslararası Taşımacılık…641

2.8.    Bağımlı Teşebbüslerden Elde Edilen Gelirler…642

2.9.   Temettüler…643

2.9.1.   Tanımı ve Unsurları…643

2.9.2.   Örtülü Sermaye ve Temettü İlişkisi…644

2.9.3.   Temettülerde Vergilendirme Kuralı…645

2.9.4.   Temettü Elde Ediş Olayı ile Diğer Akit Devlette Bulunan İşyeri Arasında Etkin Bir Bağ Bulunması…645

2.9.5.   Gerçek Lehdar Kavramı ve Temettü Vergilemesi…646

2.9.6.   Bir Akit Devlet Mukimi Şirket Diğer Devlet Kaynaklı Kazançlarını Dağıttığında Bu Diğer Devletin

Temettü Vergilemesi Yapamaması…647

2.10.   Faizler…647

2.11.   Gayri Maddi Hak Bedelleri…650

2.11.1.    Tanım…650

2.11.2.    Gayri Maddi Hak Bedellerinde Vergileme Hakkı…651

2.11.3.    Bilgisayar Program ve Yazılım Bedelleri…652

2.11.4.    Know-How (Teknik Bilgi)…652

2.11.5.    Sınai, Ticari veya Bilimsel Teçhizatın Kullanma Hakkı veya Kullanma İmtiyazı Karşılığında Yapılan Ödemeler…653

2.12.   Sermaye Değer Artış Kazançları…654

2.12.1.    Gayrimenkul Varlıkların Elden Çıkarılmasından Doğan Kazançlar…654

2.12.2.    Gayrimenkul Varlıklar Dışında Bir İş Yerinin Aktifine Kayıtlı Kıymetlerin Elden Çıkarılmasından

Doğan Kazançlar…655

2.12.3.    Uluslararası Trafikte İşletilen Gemi, Uçak ve Kara Nakil Vasıtalarının Elden Çıkarılması…656

2.12.4.    Pay Senedi ve Tahvillerin Elden Çıkarılması…656

2.13.   Serbest Meslek Faaliyetleri…657

2.13.1.    Serbest Meslek Faaliyetlerine İlişkin Gelir Unsurunun Türkiye’nin Taraf Olduğu ÇVÖ Anlaşmalarında Düzenlenme Biçimleri…658

2.13.2.    ÇVÖ Anlaşmaları Kapsamında Türkiye’nin Vergilendirme Yetkisini Belirleyen Unsurlar…659

2.13.2.1.    Serbest Meslek Faaliyetinin İcra Edildiği Yere Göre Vergilendirme Yetkisi…659

2.13.2.2.    Türkiye’de İcra Edilen Serbest Meslek Faaliyetlerinde Türkiye’nin Vergilendirme Yetkisi…660

2.13.3.    Özellikli Hususlar…664

2.13.3.1.    Kalma Süresinin Hesaplanması…664

2.13.4.    ÇVÖ Anlaşması Hükümlerinin İç Hukuk ile İlişkisi…670

2.13.4.1.    Genel Çerçeve…670

2.13.4.2.    Tevkifat Uygulaması…670

2.13.5.    İade Başvuruları…673

2.14.   Bağımlı Faaliyetler (Ücretler)…673

2.15.   İdarecilere Yapılan Ödemeler…676

2.16.   Sanatçı ve Sporcular…676

2.17.   Emekli Maaşları…677

2.18.   Kamu Görevlileri…678

2.19.   Profesörler (Öğretmenler)…679

2.20.   Öğrenciler…679

2.21.   Diğer Gelirler…680

2.22.   Çifte Vergilendirmeyi Önleme Yöntemleri…680

2.22.1.    İstisna ve Mahsup Yöntemleri…680

2.22.2.    Çifte Vergilendirmenin Önlenmesinde İade Uygulaması…681

 

2.23.   Ayrım Yapılmaması…682

2.24.   Bilgi Değişimi…683

2.24.1.    Genel Olarak Bilgi Değişimi…683

2.24.2.    ÇVÖA 26’ncı Madde Kapsamında Bilgi Değişimi…683

2.24.3.    FATCA Anlaşması Kapsamında Bilgi Değişimi…683

2.25.   Diplomasi ve Konsolosluk Memurları…684

2.26.   Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarında Karşılıklı Anlaşma Usulü…684

  1. ÇİFTE VERGİLENDİRMEYİ ÖNLEME ANLAŞMALARININ UYGULAMASINA İLİŞKİN ÖRNEKLER…685
  2. ÖZELGELER…692

EKLER

BAKANLAR KURULUNCA VERGİ MUAFİYETİ TANINAN VAKIFLARIN LİSTESİ…717

KAMU YARARINA ÇALIŞAN DERNEKLERİN LİSTESİ…724

YÜRÜRLÜKTE BULUNAN ÇİFTE VERGİLENDİRMEYİ ÖNLEME ANLAŞMALARI…734

İNŞAAT FAALİYETLERİNDE İŞ YERİ TESPİT SÜRELERİ…736

KURUMLAR VERGİSİ TEVKİFAT ORANLARI…740

 

ÜÇÜNCÜ KIYAP

KAYMA DEŠER VERGISI KANUNU

 

1 .BÖ1ÜM

VERGININ KONUSU VE MÜKE11ETIYEY

 

1. ¥ERCININ KONUSU…………………………………………………………………………………………………………………………………..✓

1.1.¥erginin Konusunu YeçkiL Eden IçLemLer …………………………………………………………………………………….✓

1.1.1.Yicari, Sjnaî, Zirai TaaLiyet ve Serbest MesLek TaaLiyeti Çerçevesinde YaµjLan YesLim ve HizmetLer…………..✓ 1.1.2. ItkaLat….8

1.1.3. Diger TaaLiyetLerden Dogan YesLim ve HizmetLer…8

1.2.   YesLim ¥e YesLim SayjLan HaLLer…9

1.2.1.    YesLim….9

1.2.2.   YesLim SayjLan HaLLer…13

1.3.   Hizmet ve Hizmet SayjLan HaLLer…15

1.3.1.    Hizmet….15

1.3.2.   Hizmet SayjLan HaLLer…15

1.4.   IçLemLerin Yürkiye’de YaµjLmasj….16

1.4.1.   MaL YesLimLerinin Yürkiye’de YaµjLmasj….16

1.4.2.   Hizmetin Yürkiye’de YaµjLmasj….16

1.4.3.    ULusLararasj Yaçjma IçLeri…18

  1. ¥ERCININ KONUSU I1E I1CI1I ÇEÇIY1I HUSUS1AR…18

2.1.   Kaµ ve AmbaLaj MaddeLerinin ¥ergiLendiriLmesi…18

2.2.   Kamu Kurum ve KuruLuçLarj, Dernek ve ¥akjJLar iLe MesLeki KuruLuçLarjn ¥ergiLendiriLmesi…18

2.3.   NakiL ¥asjtaLarjn Satjçj…19

2.4.   AvukatLjk ÜcretLeri…20

2.5.   PersoneLe SagLanan MenJaatLer…20

2.6.  Müzayede MakaLLinde YaµjLan SatjçLar…21

2.6.1.    CeneL OLarak…21

2.6.2.   Icra DaireLerinde YaµjLan SatjçLar…23

2.✓. Adi OrtakLjkLarda ¥ergiLeme…23

2.8.    Arsa KarçjLjgj Inçaat IçLeri…25

2.8.1.   Arsa Sakibi YaraJjndan Müteakkide Arsa Payj YesLimi…25

2.8.2.    Müteakkit YaraJjndan Arsa Sakibine Konut veya Içyeri YesLimi…25

2.8.3.   HasjLat ve CeLir PayLaçjmj ÇekLinde DüzenLenen SözLeçmeLer Uyarjnca YaµjLan IçLer…26

2.9. Yurt Djçjna DüzenLenen YurLar ……………………………………………………………………………………………………………..2✓

2.10.  Promosyon ÜrünLeri, Numune ve EçantiyonLar…28

2.10.1.    Promosyon ÜrünLeri…28

2.10.2.   Eçantiyon veya Numune MaLLar ¥eriLmesi…29

2.11.   Yüketicinin Korunmasj Hakkjnda Kanun Kaµsamjndaki SatjçLar…30

2.11.1.    SatjLan MaLjn Iade EdiLmesi, Baçka Bir MaL iLe DegiçtiriLmesi, Ödenen BedeLin Iade EdiLmesi, Deger Kaybjnjn BedeLden IndiriLmesi…30

2.11.2.     YaksitLi SatjçLar…30

2.11.3.     Kaµjdan SatjçLar…31

I

 

2.12.   ProJesyoneL TutboL TaaLiyetLeri…31

2.12.1.   Sµor KuLüµLeri…31

2.12.2.   Yürkiye TutboL Tederasyonu…31

2.12.3.   Sµor CeneL MüdürLügü…32

2.12.4.   DeJter Yutma, BeLge DüzenLeme ve Indirim…32

2.13.  Basit UsuLde ¥ergiLendiriLen MükeLLeJLerin KD¥ Karçjsjndaki Durumu…32

2.14.   ÇekirLerarasj YoLcu YaçjmacjLjgj…32

2.15.   ILaç BedeLLeri…32

2.16.  YazminatLar…32

2.1✓. AidatLar…33

2.18.   Yaµ−IçLet−Devret ModeLi Çerçevesinde KuruLan, BeLirLi Bir Süre IçLetiLen YesisLerin

IçLetme Süresi Sonunda ILgiLi Kuruma Devrinde KD¥…34

2.19.   YraJo DevirLeri…34

2.20.  KOSCEB’in Ceri Dönüçümsüz OLarak SagLadjgj DestekLer…34

  1. MÜKE11ET ¥E ¥ERCI SORUM1USU…34

3.1.  MükeLLeJ…34

3.2. TazLa veya Yersiz UyguLanan ¥ergi…35

3.3.¥ergi SorumLusu…36

  1. KD¥’DE YE¥KITAY UYCU1AMASI…36

4.1.   CeneL OLarak…36

4.1.1.  KD¥ YevkiJatjnjn NiteLigi…36

4.1.2.  Beyan …………………………………………………………………………………………………………………………………………………3✓

4.1.3.  Indirim  ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..3✓

4.2.   Yam YevkiJat UyguLamasj…38

4.2.1.   Ikametgâkj, Içyeri, Kanuni Merkezi ve Iç Merkezi Yürkiye’de BuLunmayanLar YaraJjndan YaµjLan IçLemLer…38

4.2.1.1.    CeneL OLarak…38

4.2.1.2.    Katma Deger ¥ergisi MükeLLeJi OLmayan Cerçek KiçiLere ELektronik Ortamda SunuLan HizmetLer…40

4.2.1.2.1.    ELektronik Hizmet SunucuLarjnjn KD¥ MükeLLeJiyeti…41

4.2.1.2.2.    ¥erginin HesaµLanmasj…41

4.2.1.2.3.    Beyan ve Ödeme…41

4.2.2.   Serbest MesLek TaaLiyeti Çerçevesinde YaµjLan YesLim ve HizmetLer…42

4.2.3.   KiraLama IçLemLeri…43

4.2.4.   RekLâm ¥erme IçLemLeri…45

4.3.   Kjsmi YevkiJat UyguLamasj…46

4.3.1.   Kjsmi YevkiJatjn Makiyeti ve YevkiJat UyguLayacak ALjcjLar…46

4.3.2. Kjsmi YevkiJat UyguLanacak HizmetLer ……………………………………………………………………………………………………………4✓

4.3.2.1. Yaµjm IçLeri iLe Bu IçLerLe BirLikte IJa EdiLen MükendisLik−MimarLjk ve Etüt−Proje HizmetLeri ……………………………….4✓ 4.3.2.2. Etüt, PLan−Proje, DanjçmanLjk, Denetim ve Benzeri HizmetLer …48

4.3.2.3.   Makine, Yeçkizat, Demirbaç ve YaçjtLara Ait YadiL, Bakjm ve Onarjm HizmetLeri…49

4.3.2.4.   Yemek Servis ve Organizasyon HizmetLeri…50

4.3.2.5.    Içgücü Yemin HizmetLeri…52

4.3.2.6.   Yaµj Denetim HizmetLeri…53

4.3.2.✓. Tason OLarak YaµtjrjLan YekstiL ve KonJeksiyon IçLeri, Çanta ve Ayakkabj Dikim IçLeri ve Bu IçLere AracjLjk HizmetLeri…54

4.3.2.8.   Yuristik MagazaLara ¥eriLen Müçteri BuLma / Cötürme HizmetLeri…56

4.3.2.9.   Sµor KuLüµLerinin Yayjn, RekLâm ve Isim Hakkj CeLirLerine Konu IçLemLeri…56

4.3.2.10. YemizLik, Çevre ve Bakçe Bakjm HizmetLeri ……………………………………………………………………………………………..5✓

4.3.2.11.   Servis YaçjmacjLjgj Hizmeti…59

II

 

4.3.2.12.   Her YürLü Baskj ve Basjm HizmetLeri…60

4.3.2.13.   Yukarjda BeLirLenenLer Djçjndaki HizmetLer…61

4.3.3.  Kjsmi YevkiJat UyguLanacak YesLimLer…61

4.3.3.1.   KüLçe MetaL YesLimLeri…61

4.3.3.2.   Bakjr, Çinko, ALüminyum ve Kurçun ÜrünLerinin YesLimi…62

4.3.3.3.   Hurda ve Atjk YesLimi…64

4.3.3.4.    MetaL, PLastik, 1astik, Kauçuk, Kâgjt, Cam Hurda ve AtjkLarj iLe KonJeksiyon KjrµjntjLarjndan ELde EdiLen Hammadde YesLimi…66

4.3.3.5. Pamuk, YiJtik, Yün ve Yaµagj iLe Ham Post ve Deri YesLimLeri …………………………………………………………………..6✓

4.3.3.6. Agaç ve Orman ÜrünLeri YesLimi…68

4.3.4.  YevkiJat UyguLamasjyLa ILgiLi Ortak HususLar…69

4.3.4.1.  YevkiJat UyguLamasjnda Sjnjr…69

4.3.4.2.    BeLge Düzeni…69

4.3.4.3. Beyannamenin DüzenLenmesi …………………………………………………………………………………………………………………✓0

4.3.4.3.1. ALjcjLarjn Beyanj ……………………………………………………………………………………………………………………..✓0

4.3.4.3.2. SatjcjLarjn Beyanj ……………………………………………………………………………………………………………………..✓0

4.4.  YevkiJata   Yabi   IçLemLerde   DüzeLtme   IçLemLeri ………………………………………………………………………………………………………………✓1

4.4.1. MaL IadeLeri ………………………………………………………………………………………………………………………………………………✓1

4.4.2. Matrakta DegiçikLik ………………………………………………………………………………………………………………………….✓1

4.4.3. TazLa veya Yersiz YevkiJ EdiLen ¥ergiLerin Iadesi ……………………………………………………………………………………………………✓2

4.5. YevkiJata Yabi IçLemLerde KD¥ Iade UyguLamasj …………………………………………………………………………………………………………✓2

4.5.1. CeneL AçjkLamaLar ………………………………………………………………………………………………………………………….✓2

4.5.2. Maksuben Iade YaLeµLeri ………………………………………………………………………………………………………………………….✓3

4.5.2. Nakden Iade YaLeµLeri ………………………………………………………………………………………………………………………..✓4

4.5.3. Iade UyguLamasj iLe ILgiLi Diger HususLar ………………………………………………………………………………………………………………✓5

4.6. YevkiJata Yabi IçLemLerde BiLdirim ZorunLuLugu ve MüteseLsiL SorumLuLuk …………………………………………………………………..✓6 KD¥K    YE¥KITAY    1ISYESI…………………………………………………………………………………………………………………..✓✓

UYCU1AMA1I       ÖRNEK…………………………………………………………………………………………………………………..✓9

  1. ¥ERCIYI DOŠURAN O1AY…84
    1. MAYRAH….95

2 .BÖ1ÜM

MAYRAH, ORAN, INDIRIM, VERGININ YARHI VE ÖDENMESI

1.1.  YesLim ve Hizmet IçLemLerinde Matrak….95

1.1.1 CeneL AçjkLama….95

1.1.2. YariJeLi IçLer iLe BedeLin BiLetLe YaksiL EdiLdigi HaLLerde Matrak………………………………………………………………………………9✓

1.2.  ItkaLatta Matrak….98

1.3.  ULusLararasj Yük ve YoLcu YaçjmaLarjnda Matrak….99

1.4.  ÖzeL Matrak ÇekiLLeri….99

1.4.1.   Çans OyunLarj, ProJesyoneL CösteriLer ve Açjk ArtjrmaLar…100

1.4.2.  ALtjn ve Cümüçten MamuL Eçya YesLimLeri….100

1.4.2.1.   ALtjndan MamuL Eçya…100

1.4.2.2.   Cümüçten MamuL Eçya…101

1.4.3.  Cazete, Dergi ve Benzeri Periyodik YayjnLar…102

1.4.4.    Yütün MamuLü YesLimLeri….103

1.4.5.  BeLediyeLer YaraJjndan YaµjLan Çekir Içi YoLcu YaçjmacjLjgj….104

1.4.6.  Ön ÖdemeLi ELektronik HaberLeçme HizmetLeri…105

III

 

1.4.✓. Yürkiye ÇoJörLer ve OtomobiLciLer Tederasyonu YaraJjndan Araç PLakaLarj iLe BasjLj Evrakjn YesLimi….106

1.4.8.  KjymetLi  Yaç YesLimLeri…………………………………………………………………………………………………………………………………….10✓

1.4.9. Ikinci EL Araç ve Yaçjnmaz Yicareti …………………………………………………………………………………………………………10✓

1.5.   KD¥ Matrakj ILe ILgiLi ÇeçitLi HususLar…108

1.5.1.   Atjk Su BedeLi ve Çevre YemizLik ¥ergisi….108

1.5.2.   BeLediyeLere Ödenen HaL Rüsumu….109

1.5.3.   Hazinece KarçjLanan Prim YutarLarjnjn Idarece YükLenicinin Hakediçinden

KesiLmesinde KD¥ Matrakj….109

1.5.4.   3093 sayjLj YRY CeLirLeri Kanununun 4 üncü Maddesi Uyarjnca BandroL Ücreti ALjnan.

CikazLarda KD¥ Matrakj….109

1.6.  Matraka DâkiL OLan UnsurLar…109

1.6.1.    Boç KaµLara Ait DeµozitoLa…111

1.6.2.¥ade TarkLarj…112

1.6.3.Kur TarkLarj…112

1.✓. Matraka DâkiL OLmayan UnsurLar…115

1.✓.1. IskontoLar…115

1.✓.2. HesaµLanan KD¥  …………………………………………………………………………………………………………………………………………….11✓

1.✓.3.  ÖzeL  ILetiçim ¥ergisi…………………………………………………………………………………………………………………………………………..11✓

1.8. EmsaL BedeLi ve EmsaL Ücreti…118

2. ORAN….120

2.1.  CeneL AçjkLama…120

2.2.  ¥ade TarkLarjnda KD¥ Oranj…120

2.3.  Kur TarkLarjnda KD¥ Oranj….121

2.4.  MaLLarjn Iade EdiLmesi, IçLemin CerçekLeçmemesi veya IçLemden ¥azgeçiLmesi Durumunda KD¥ Oranj…121

2.5.     IndirimLi Orana Yabi MaLLar iLe CeneL Orana Yabi MaLLarjn BirLikte SatjLmasj HaLinde KD¥ Oranj ve Tatura Düzeni….123

  1. INDIRIM1I ORANA YABI MA1 ¥E HIZMEY1ER….123

3.1.   Konut YesLimLeri ve Inçaat Yaakküt IçLeri….123

3.1.1.  UyguLanacak KD¥ Oranj….123

3.1.2. Konut Yaµj KooµeratiJLerine ¥eriLen Inçaat Yaakküt IçLerinde IndirimLi Oran UyguLamasj….125

3.1.3.  Net ALan Kavramj…125

3.2.  TinansaL KiraLama IçLemLeri…126

3.3.  Yoµtancj HaLLerinde TaaLiyet CösterenLer YaraJjndan  YaµjLan YesLimLer…126

3.4.  Yiyecek ve Içecek SunuLan YerLerde KD¥ Oran UyguLamasj…126

3.4.1.  Kaµsam…126

3.4.2.   KonakLama YesisLerinin Bünyesindeki Hizmet BirimLerinde Yiyecek−Içecek HizmetLeri …………………………………12✓

3.4.3.  Yemek Çeki, Kuµonu ve KartLarjnjn KuLLanjLdjgj Yemek HizmetLerinde Organizatör TirmaLarjn Durumu …………………….12✓ 3.5. CeceLeme HizmetLerinde KD¥ Oran UyguLamasj ………………………………………………………………………………………………………12✓ 3.5.1. Kaµsam ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….12✓

3.5.2.  KonakLama IçLetmeLerinde KuLLanjLan ALkoLLü IçecekLer DoLayjsjyLa YükLeniLen KD¥…128

3.5.3.  Seyakat AcenteLerinin CeceLeme HizmetLeri Için ¥erdikLeri AracjLjk HizmetLeri…128

3.6. Tason YekstiL ve KonJeksiyon IçLeri…129

3.✓. AraçLarjn YesLiminde Oran UyguLamasj…129

  1. INDIRIM1I ORANA YABI IÇ1EM1ERDE IADE UYCU1AMASI…132

4.1.   Iade Yutarjnjn HesaµLanmasj….133

4.1.1.   YjLj Içinde YaLeµ EdiLen Maksuben Iade YutarLarjnjn HesaµLanmasj…133

4.1.2.  IzLeyen YjL Içerisinde YaLeµ EdiLen Nakden/Maksuben Iade YutarLarjnjn HesaµLanmasj…134

4.1.3.   Iade Hesabjna DakiL EdiLebiLecek YükLeniLen KD¥…134

4.1.3.1.    CeneL OLarak…134

 

4.1.3.2.   StokLarda Yer ALan MaLLar…135

4.1.3.3.     Amortismana Yabi Iktisadi KjymetLer…135

4.1.3.4.     Sonradan DüzenLenen veya Yemin EdiLen BeLgeLer…135

4.1.3.5.     IndirimLi Orana Yabi IçLemin CerçekLeçmesinden Sonra YaµjLan ALjmLar ve IskontoLar…135

4.2. YjLj Içerisindeki Maksuµ YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi…136

4.2.1.  CeneL OLarak…136

4.2.2. Maksubu YaLeµ EdiLebiLecek BorçLar …………………………………………………………………………………………………………………13✓

4.2.3.   IndirimLi Orana Yabi MaLLarjn Ikraç AmaçLj YesLimLerinde Maksuben Iade…138

4.2.4. Maksuµ IçLemi…138

4.2.5.  YjLj Içinde Nakden Iade IçLemi…138

4.3.   YjLj Içinde Iade EdiLemeyen ¥ergiLerin Iadesi…139

4 4.Diger HususLar…140

4.4.1.  IndirimLi Orana Yabi IçLemLeriyLe BirLikte Diger Iade Hakkj Doguran IçLemLeri BuLunan MükeLLeJLer…140

4.4.2.  IndirimLi Orana Yabi MaLLarjn Ikraç KaydjyLa YesLimi….140

4.4.3.  Tason YekstiL ve KonJeksiyon IçLerinde Iade UyguLamasj…141

4.4.4. Süresinden Sonra Iade YaLebinde BuLunuLmasj….141

4.4.5.   Iade IçLemi SonuçLandjrjLdjktan Sonra IndirimLi Orana Yabi IçLemLerin Matrakjnda Meydana

CeLen DegiçikLikLer …141

4.4.6.ÖzeL Hesaµ Dönemi Yayin EdiLen MükeLLeJLerin Iade YaLeµLeri….143

4.4.✓.Önceki YjLLara Ait Iade EdiLmeyen ALt Sjnjr YutarLarj….143

4.4.8. ¥ergi InceLeme Raµoruna Cöre Maksuben Iade….143

4.5.  Iade YaLeµLerinin Beyannamede CösteriLmesi…143

4.5.1.  KD¥ Iade YaLeµLerinde Bazj BeLgeLerin ELektronik Ortamda ALjnmasj ve DegerLendiriLmesi…143

4.5.2.  YjLj Içinde Iade YaLeµLerinin Beyannamede CösteriLmesi….144

4.5.3.  YjLLjk Iade YaLeµLerinin Beyannamede CösteriLmesi…144

4.5.4.  YjLj Içerisinde Maksuµ EdiLemeyen YutarLarjn Beyannamede CösteriLmesi…144

4.5.5.   DüzeLtme Beyanj…145

4.6.AçjkLamaLj Örnek ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………14✓

4.✓.Konuya ILiçkin ÖzeLgeLer…149

UYCU1AMA1I ÖRNEK ………………………………………………………………………………………………………………………15✓

  1. INDIRIM…164

5.1.  ¥ergi Indirimi….164

5.2.   IndiriLemeyecek   KD¥……………………………………………………………………………………………………………………………………………1✓4

5.2.1. CeneL AçjkLama……………………………………………………………………………………………………………………………………………….1✓4

5.2.2. ImaLat ArtjkLarjnjn YesLiminde KD¥ UyguLamasj….186

5.2.3. Sigorta AracjLarjnda KD¥ Indirimi  …………………………………………………………………………………………………………………….18✓

5.2.4. KuLLanjm Süresi Ceçen veya KuLLanjLamayacak HaLe CeLen MaLLara ILiçkin YükLeniLen KD¥’nin Indirimi….188

5.3.  Istisna EdiLmiç IçLemLerde Indirim…189

5.4.  Kjsmi ¥ergi Indirimi…190

5.4.1.   Bagjç AmacjyLa YaµjLan InçaatLarda Durum….190

5.4.2.   Diger HaLLerde Kjsmi ¥ergi Indirimi UyguLamasj…190

5.5.   Indirimin BeLgeLendiriLmesi…190

5.5.1.   Tatura ve Benzeri BeLge….191

5.5.2.    1iste ve EtiketLerde TiyatLarjn KD¥ DâkiL OLarak CösteriLmesi….191

5.5.3.   ¥erginin Tatura ve Benzeri BeLgeLerde CösteriLme UsuLü….191

5.5.4.¥erginin HesaµLanmasj…192

5.5.5.   ¥erginin Indirimi…192

5.5.6.    Indirimin Zamanj…192

 …5.6. Matrak ve Indirim MiktarLarjnjn Degiçmesi.196

¥

 

5.6.1.  CeneL AçjkLama…196

5.6.2.  Sadece BSM¥ Kaµsamjndaki IçLemLeri YaµanLarjn Satjn ALdjkLarj MaLLarj Iadesinde ve CerçekLeçmeyen HizmetLerde KD¥ UyguLamasj….198

  1. ¥ERCININ YARHI ¥E ÖDENMESI…198

6.1. ¥ergiLendirme UsuLLeri…198

6.1.1.  Cerçek UsuLde ¥ergiLendirme…198

6.1.2.  HasjLat esasLj vergiLendirme…199

6.2.  ¥ergiLendirme Dönemi ve Beyan Esasj…200

6.2.1 ¥ergiLendirme Dönemi….200

6.2.2.  Beyan Esasj…200

6.2.2.1.    CeneL AçjkLama…200

6.2.2.2.   Çakjs ÇirketLerince ¥eriLecek BeyannameLer…201

6.2.2.3.    Sigorta AracjLarj YaraJjndan ¥eriLecek BeyannameLer…201

6.2.3.   Beyanname ¥erme Zamanj…201

6.2.4.  Beyanname ÇeçitLeri…201

6.3.  Yark IçLemLeri…201

6.3.1.  Yark Yeri…201

6 3.2. Yarkiyatjn Mukatabj…202

6.3.3. Yark Zamanj…202

6.4.  ¥erginin Ödenmesi…202

✓ . USU1 HÜKÜM1ERI ¥E ÇEÇIY1I HUSUS1AR….203

✓.1. Kayjt Düzeni…203

✓.2. ¥erginin Cider KaydediLemeyecegi…203

✓.3. MüteseLsiL SorumLuLuk….203

✓.3.1. IçLeme Dogrudan YaraJ OLanLar…203

✓.3.2. IçLeme Dogrudan YaraJ OLmayanLar…204

✓.3.3. UyguLama…204

3. BÖ1ÜM ISYISNA1AR

  1. YAM ISYISNA1AR…208
  2. IHRACAY ISYISNASI….209

1.1.   MaL Ikracj…210

1.1.1.    Cümrük BeyannameLi MaL Ikracj…210

1.1.1.1.     Istisnanjn Kaµsamj…210

1.1.1.2.   ULusLararasj YaçjmacjLjga ILiçkin Deniz ve Hava AraçLarjna YaµjLan YesLimLer…211

1.1.1.3.    Beyan…211

1.1.1.4.     Istisnanjn Yevsiki…212

1.1.1.5.    Ikraç EdiLen MaLLarjn Ceri CeLmesi…213

1.1.1.6.    Ikracat BedeLLerinin Yurda CetiriLmesi…213

1.1.2.  Yürkiye’de Ikamet EtmeyenLere ÖzeL Tatura iLe YaµjLan SatjçLar…213

1.1.2.1.      Istisna BeLgesi….214

1.1.2.2.     Istisnanjn ÇartLarj….214

1.1.2.3.     Istisnanjn Beyanj….214

1.2.    Hizmet Ikracj…214

1.2.1.     Istisnanjn Kaµsamj…214

¥I

 

1.2.2. Istisnanjn Beyanj ve Yevsiki …………………………………………………………………………………………………….21✓

1.3.   Roaming HizmetLeri…218

1.4.   Serbest BöLgeLerdeki MüçteriLer Için YaµjLan Tason HizmetLer…218

1.5.   YoLcu Beraberi Eçya (Yürkiye’de Ikamet EtmeyenLere KD¥ HesaµLanarak YaµjLan SatjçLar)…219

1.5.1.   Istisnadan YararLanacak ALjcjLar…219

1.5.2.   Istisna Kaµsamjnda Satjç YaµabiLecek SatjcjLar…219

1.5.3.   Istisna Kaµsamjna Ciren MaLLar ve Satjç YaµjLabiLecek Asgari Yutar…219

1.5.4.  Satjcjnjn Uyacagj EsasLar…219

1.5.5.  ALjcjnjn Uyacagj EsasLar…220

1.5.6.   ¥erginin ALjcjya Iade EdiLmesi…220

1.5.6.1.   Iadenin Cümrükten Çjkarken Banka Çubesinden ALjnmasj…220

1.5.6.2.    Iadenin Cümrük Çjkjçjndan Sonra ALjnmasj…220

1.5.6.3.   ¥erginin ELden Iadesi…220

1.5.6.4.    Iadenin Avans OLarak Ödenmesi…220

1.5.6.5.   Yetki BeLgesine Sakiµ AracjLar YaraJjndan Iade…221

1.5.✓. Aracj TirmaLar ve YetkiLendiriLmeLeri…221

1.5.✓.1. Yetki BeLgesi Için Aranacak ÇartLar…221

1.5.✓.2. Baçvuru DiLekçesine EkLenecek BeLgeLer…221

1.5.✓.3. Yetki BeLgesinin ¥eriLmesi…221

1.5.✓.4. BeLge Düzeni…221

1.5.✓.5. ALjcjya Iadenin YaµjLmasj…222

1.5.8.   Satjcjnjn YükümLüLükLeri…223

1.5.9.    Istisnanjn Beyanj…223

1.5.10.    Istisnanjn Yevsiki…223

1.6.   Yürkiye’de Ikamet Etmeyen YaçjmacjLar iLe Tuar, Sergi, Panayjr KatjLjmcjLarjna

YaµjLan YesLim ve HizmetLerde Istisna…223

1.6.1.   Istisnanjn Kaµsamj…223

1.6.2.   Iade…224

1.✓. Yabancj Sinema YaµjmcjLarjna Yanjnan Istisna…224

1.✓.1. Istisnanjn Kaµsamj…224

1.✓.2. Iade…224

1.8.  Ikraç KaydjyLa YesLimLerde YeciL−Yerkin UyguLamasj…225

1.8.1.    Kaµsam…225

1.8.2.  YeciL−Yerkin UyguLanacak YesLimLer…225

1.8.3.   YeciL−Yerkin UyguLamasjndan YararLanacak SatjcjLar…225

1.8.4. UyguLama Kaµsamjna Ciren MaLLar ……………………………………………………………………………………………………..22✓

1.8.5. YeciL EdiLecek ¥erginin Hesabj ve Yerkini ………………………………………………………………………………………………………22✓

1.8.6. Ikracat Için Ek Süre ¥eriLmesi…228

1.8.✓. Ikracatjn CerçekLeçmemesi HaLi…229

1.8.8.  ImaLatçj 1ekine Matrakta Meydana CeLen DegiçikLik…230

1.8.9.   ImaLatçj ALeykine Matrakta Meydana CeLen DegiçikLik…230

1.8.10.   BedeLsiz Ikracatta YeciL−Yerkin UyguLamasj…230

1.8.11.   Ikraç KaydjyLa YesLim EdiLerek Ikraç EdiLen MaLLarjn Ceri CeLmesi…231

1.8.12.   Ikraç KaydjyLa YesLimin Beyanj…231

1.9.   DakiLde IçLeme ve Ceçici KabuL RejimLeri Kaµsamjnda Ikraç EdiLecek MaLLarjn Üretiminde KuLLanjLan

CirdiLerin Yemininde YeciL−Yerkin UyguLamasj…233

1.9.1.   DakiLde IçLeme Rejimi (DIR)…233

1.9.2.   KD¥ Istisnasjnjn Kaµsamj…234

¥II

 

1.9.3.   UyguLamadan YararLanacak MükeLLeJLer…235

1.9.4.   UyguLama Kaµsamjnda YesLimde  BuLunabiLecek SatjcjLar…235

1.9.5.   UyguLama Kaµsamjnda YesLim EdiLebiLecek MaLLar…235

1.9.6.   YeciL−Yerkin UyguLamasj…235

1.9 .✓. Ikracatjn BeLgede ÖngörüLen Süre ve ÇartLara Uygun OLarak YaµjLmamasj…236

1.9.8.  SatjcjLarjn  KD¥ Beyanj ………………………………………………………………………………………………………………………………….23✓

  1. ARAÇ1AR, KIYMEY1I MADEN ¥E PEYRO1 ARAMA1ARI I1E U1USA1 CÜ¥EN1IK HARCAMA1ARI ¥E YAYIRIM1ARDA ISYISNA (KD¥K 13)………………………………………………………………………………………………23✓

2.1.       Deniz, Hava ve DemiryoLu Yaçjma AraçLarjnjn YesLiminde, YadiL, Bakjm ve Onarjmjnda, ImaL ve Inçasjna ILiçkin ALjmLarda Istisna ………………………………………………………………………………………………………………………….23✓ 2.1.1. Araç ve YesisLerin YesLiminde Istisna ……………………………………………………………………………………………….23✓ 2.1.2. Araç ve YesisLerin YadiL, Onarjm ve Bakjm HizmetLerinde Istisna…238

2.1.3.  TaaLiyetLeri Istisna Kaµsamjndaki Araç ve YesisLerin KiraLanmasj veya ÇeçitLi ÇekiLLerde IçLetiLmesi OLan MükeLLeJLere Bu AraçLarjn ImaL ve Inçasj iLe ILgiLi YaµjLan YesLim ve HizmetLer…239

2.1.3.1.    Istisna Kaµsamjndaki Araç ve YesisLeri Bizzat ImaL veya Inça EdenLer…240

2.1.3.2.    Istisna Kaµsamjndaki Araç ve YesisLerin Siµariç Üzerine ImaL ve Inça EdiLmesi…240

2.1.3.2.1.     Istisna Kaµsamjndaki Araç ve YesisLeri Siµariç ¥ererek ImaL veya Inça EttirenLer…240

2.1.3.2.2.     Istisna Kaµsamjndaki Araç ve YesisLeri Siµariç Üzerine TiiLen ImaL ve Inça EdenLer…241

2.1.3.3.    TaaLiyetLeri Deniz Yaçjma AraçLarj iLe Yüzer Yesis ve AraçLarjn ImaL ve Inçasj OLanLara Bu AraçLarjn ImaL ve Inçasj iLe ILgiLi YaµjLan YesLim ve HizmetLere YöneLik Istisna…242

2.1.4.   MüteseLsiL SorumLuLuk…243

2.2.   1iman ve Hava MeydanLarjnda YaµjLan HizmetLere ILiçkin Istisna…243

2.2.1.  Kaµsam…243

2.2.2.   Istisna UyguLamasj…245

2.3.   PetroL Arama TaaLiyetLerine ILiçkin Istisna…246

2.3.1.   Yürk PetroL Kanunu HükümLerine Cöre PetroL Arama TaaLiyetLerini YürütenLere YaµjLan YesLim ve HizmetLere ILiçkin Istisna…246

2.3.1.1 Kaµsam…246

2.3.1.2. Istisnanjn UyguLanmasj…246

2.3.2 Boru HattjyLa YaçjmacjLjk YaµanLara Bu HatLarjn Inça ve Modernizasyonuna ILiçkin YaµjLan YesLim ve HizmetLere ILiçkin Istisna ……………………………………………………………………………………………………………………………………………24✓ 2.3.2.1. Kaµsam ………………………………………………………………………………………………………………………………..24✓ 2.3.2.2. Istisnanjn UyguLanmasj…248

2.3.3. MüteseLsiL SorumLuLuk….248

2.4.  ALtjn, Cümüç, PLatin iLe ILgiLi Arama, IçLetme ve ZenginLeçtirme TaaLiyetLerine ILiçkin Istisna…248

2.4.1.   Kaµsam…249

2.4.2.   Istisnanjn UyguLanmasj…249

2.5.   Yatjrjm Yeçvik BeLgesi Kaµsamjnda Makine ve Yeçkizat YesLimLeri iLe YazjLjm ve Cayri Maddi Hak Satjç ve KiraLamaLarjnda Istisna…250

2.5.1.   Kaµsam…250

2.5.2.   Istisna UyguLamasj…251

2.5.3.  TinansaL KiraLama YoLuyLa Makine−Yeçkizat ALjmLarjnda UyguLama…252

2.5.4.  BiLdirim ZorunLuLugu…252

2.5.5.  Yatjrjmjn UsuLüne Uygun OLarak CerçekLeçmemesi…252

2.6.   1imanLara BagLantj SagLayan DemiryoLu HatLarj iLe 1iman ve Hava MeydanLarjnjn Inçasj,

YeniLenmesi ve CeniçLetiLmesine ILiçkin Istisna…252

2.6.1.   Kaµsam…252

2.6.2.   Istisna UyguLamasj…253

¥III

 

2.6.3.   MüteseLsiL SorumLuLuk UyguLamasj…254

2.✓. ULusaL CüvenLik AmaçLj YesLim ve HizmetLere ILiçkin Istisna…254

2.✓.1. Kaµsam…254

2.✓.2. Istisnanjn UyguLanmasj…254

2.✓.2.1. ULusaL CüvenLik KuruLuçLarjna Dogrudan YaµjLan YesLim ve HizmetLerde…254

2.✓.2.2. YükLenici TirmaLara YaµjLacak YesLim ve HizmetLerde…254

2.✓.3. BiLdirim ZorunLuLugu…255

2.✓.4. MüteseLsiL SorumLuLuk…256

2.8.  BaçbakanLjk Merkez YeçkiLatjna YaµjLacak Araç YesLimLerinde Istisna…256

2.9.   Ürün SenetLerinin Iktisas/Yicaret BorsaLarj AracjLjgjyLa ILk YesLimi…256

2.10.   Yürkiye KjzjLay Dernegine YaµjLan YesLim ve HizmetLer iLe Yürkiye KjzjLay Derneginin

YesLim ve HizmetLerinde Istisna…256

2.10.1.   Kaµsam…256

2.10.2. Istisnanjn UyguLanmasj ……………………………………………………………………………………………………………………………….25✓

2.10.3.MüteseLsiL SorumLuLuk ……………………………………………………………………………………………………………………………………25✓

2.11.   Cjda, Yarjm ve HayvancjLjk BakanLjgj YaraJjndan YesciL EdiLen CübreLer ve Cübre ÜreticiLerine Bu ÜrünLerin Içeriginde BuLunan HammaddeLerin YesLimi iLe Yem YesLimLerinde Istisna ………………………………………………………………….25✓

2.11.1.   Cjda, Yarjm ve HayvancjLjk BakanLjgj YaraJjndan YesciL EdiLen Cübre YesLimLeri……………………………………………….25✓

2.11.2.    Cjda, Yarjm ve HayvancjLjk BakanLjgj YaraJjndan YesciL EdiLen CübreLerin Içeriginde BuLunan

HammaddeLerin Cübre ÜreticiLerine YesLimi…258

2.11.3.   Yem YesLimLeri…259

2.11.4.    Iade…259

2.11.5.   MüteseLsiL SorumLuLuk…260

2.12.  Konut veya Iç Yeri YesLimLerinde Istisna…260

2.12.1.   Kaµsam…260

2.12.1.1.    Istisna Kaµsamjna Ciren YaçjnmazLar…260

2.12.1.2.   Konut veya Iç Yerinin ILk YesLimi…260

2.12.1.3.   Istisnadan YararLanacak ALjcjLar…261

2.12.2.    BedeLin Döviz OLarak Yürkiye’ye CetiriLmesi…262

2.12.2.1.    BedeLin Yürkiye’ye CetiriLme Zamanj…262

2.12.2.2.    BedeLin Yürkiye’ye CetiriLdiginin Yevsiki…262

2.12.3.     Konut veya Iç Yerinin Bir YjL Içerisinde ELden ÇjkarjLmasj…262

2.12.4.  Istisnanjn UsuLüne Uygun OLarak CerçekLeçmemesi…263

2.13.   Organize Sanayi BöLgeLeri iLe Küçük Sanayi SiteLerinin Inçasjna ILiçkin Istisna…263

2.13.1.    Istisnanjn Kaµsamj…263

2.13.1.1.   Istisnadan YararLanacak ALjcjLar…263

2.13.1.2.   Istisna Kaµsamjna Ciren IçLemLer…263

2.13.2.    Istisnanjn UyguLanmasj…264

2.13.3.  MüteseLsiL SorumLuLuk…264

2.14.   Ar−Ce, YeniLik ve Yasarjm TaaLiyetLerinde KuLLanjLmak Üzere YaµjLan Yeni Makina ve

Yeçkizat YesLimLerinde Istisna…264

2.14.1.  Kaµsam…265

2.14.2.  Istisnanjn UyguLamasj…265

2.14.3.   Makina ve Yeçkizatjn Üç YjL Içinde BeLirLenen TaaLiyetLer Djçjnda KuLLanjmj veya ELden ÇjkarjLmasj…265

2.14.4.  MüteseLsiL SorumLuLuk…266

2.15.     CeneL ve ÖzeL BütçeLi Kamu IdareLerine, IL ÖzeL IdareLerine, BeLediyeLere ve KöyLere BagjçLanan YesisLerin Inçasjna ILiçkin Istisna…266

2.15.1.  Istisnanjn Kaµsamj…266

IX

 

2.15.1.1.   Istisna Kaµsamjnda Yer ALan YesisLer…266

2.15.1.2.   Istisnadan YararLanacak ALjcjLar…266

2.15.1.3. Istisna Kaµsamjna Ciren IçLemLer ………………………………………………………………………………………………..26✓

2.15.2. Istisnanjn UyguLanmasj …………………………………………………………………………………………………………………………26✓

2.15.2.1. CeneL OLarak ………………………………………………………………………………………………………………..26✓

2.15.2.2. KD¥ Ödenerek YaµjLan ALjmLarda UyguLama…268

2.15.3. MüteseLsiL SorumLuLuk…268

2.16.  YabancjLara ¥eriLen SagLjk HizmetLerinde Istisna…269

2.16.1.  Kaµsam…269

2.16.1.1.   Istisna Kaµsamjna Ciren HizmetLer…269

2.16.1.2.   Istisnadan YararLanacak ALjcjLar…269

2.16.2.  Istisnanjn  UyguLanmasj  ………………………………………………………………………………………………………..2✓0

2.1✓. YayjncjLjk SertiJikasj ¥eriLmiç YayjncjLarjn Kitaµ ve SüreLi Yayjn YesLimLerinde Istisna ………………………………………………2✓0 2.18. Istisna UyguLamaLarjnda ALt Sjnjr ……………………………………………………………………………………………………….2✓0

3.    YAÇIMACI1IK   ISYISNASI  …………………………………………………………………………………………………………………………………………….2✓0

3.1. Yransit ve Yürkiye iLe Yabancj ÜLkeLer Arasjnda YaµjLan YaçjmacjLjk IçLerinde Istisna ………………………………………………2✓0 3.2. Ikraç MaLj Yaçjyan AraçLara Motorin YesLimLerinde Istisna ………………………………………………………………..2✓1

4.  DIP1OMAYIK  ISYISNA1AR …………………………………………………………………………………………………………………2✓2

4.1. DiµLomatik YemsiLciLik ve KonsoLosLukLara YaµjLacak YesLim ve HizmetLerde Istisna ……………………………………………….2✓2 4.2. ULusLararasj KuruLuçLara YaµjLan YesLim ve HizmetLerde Istisna …………………………………………………………………………..2✓3 4.2.1. Kaµsam ………………………………………………………………………………………………………………………………………………..2✓3

4.2.2.   Kuzey AtLantik AntLaçmasj YeçkiLatj Müçterek EnJrastrüktür ProgramLarj Ceregince Yürkiye’de YaµjLacak Inça ve Yesis IçLemLerine ILiçkin Istisna UyguLamasj ……………………………………………………………………………………………….2✓3

4.2.3.    Yürkiye iLe Amerika BirLeçik DevLetLeri Arasjnda ¥ergi MuaJiyetLeri AnLaçmasj Ceregince, Ortak Savunma AmacjyLa YaµjLan MaL ve Hizmet ALjmLarjnda Istisna UyguLamasj …………………………………………………………….2✓4

4.3. Yabancj DevLetLerin DiµLomatik YemsiLciLik ve KonsoLosLuk MensuµLarj iLe ULusLararasj KuruLuç MensuµLarjna YaµjLan YesLim ve HizmetLerde Istisna ……………………………………………………………………………………………………………2✓4 4.3.1. Kaµsam …………………………………………………………………………………………………………………………………………………2✓4 4.3.2. Istisna UyguLamasj …………………………………………………………………………………………………………………………………………..2✓5 4.3.3.  Iade  ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………2✓5

5.    IYHA1AY   ISYISNASI …………………………………………………………………………………………………………………………………………………2✓6

5.1. Yurtiçi YesLimLeri KD¥’den Istisna OLan MaL ve HizmetLer ……………………………………………………………………………………………2✓✓

5.2. Cümrük Kanununa Cöre Cümrük ¥ergisinden MuaJ veya Müstesna OLan Eçya  ………………………………………………………2✓✓

5.2.1. Cümrük Kanununun 16✓’nci Maddesi Kaµsamjnda Yer ALan MaLLar ……………………………………………………………………2✓✓

5.2.2.  Ceçici  ItkaLat  YoLuyLa   CetiriLen  MaLLar  ……………………………………………………………………………………………………..2✓✓

5.2.3. Hariçte IçLeme Rejimi Kaµsamjndaki MaLLar ………………………………………………………………………………………………..2✓✓

5.2.4. Ceri CeLen Eçya Kaµsamjndaki MaLLar…………………………………………………………………………………………………………….2✓8

5.2.5. Ikraç EdiLen MaLLarjn Ceri CeLmesi ……………………………………………………………………………………………………..2✓8

5.3. Bazj Cümrük RejimLerinin UyguLandjgj MaLLar …………………………………………………………………………………………………..2✓9

6. INDIRIM ¥E IADE HAKKI YANINAN DIŠER ISYISNA1AR …………………………………………………………………………………………..2✓9

6.1.  EngeLLiLerin  KuLLanjmjna  Maksus  Araç  ve CereçLerin  YesLiminde  Istisna ………………………………………………………………………2✓9

6.2.    ULusLararasj KuruLuçLar iLe Bu KuruLuçLara BagLj Program, Ton, YemsiLciLik ve ÖzeL Iktisas KuruLuçLarjna YaµjLan YesLim ve HizmetLerde Istisna…280

6.2.1.   Kaµsam…280

6.2.2.  Istisna UyguLamasj….280

6.2.2.1.       ULusLararasj KuruLuçLar iLe Bu KuruLuçLara BagLj Program, Ton, YemsiLciLik ve ÖzeL Iktisas KuruLuçLarj Bakjmjndan….280

X

 

6.2.2.2.   ULusLararasj KuruLuçLar iLe Bu KuruLuçLara BagLj Program, Ton, YemsiLciLik ve ÖzeL Iktisas KuruLuçLarjnjn Yönetici KadroLarjnda Cörev Yaµan MensuµLar Bakjmjndan…280

6.2.3.2. ULusLararasj KuruLuçLar iLe Bu KuruLuçLara BagLj Program, Ton, YemsiLciLik ve ÖzeL Iktisas KuruLuçLarjnjn Yönetici KadroLarjnda Cörev Yaµan MensuµLar Bakjmjndan Iade…281

6.3.   3996 SayjLj Kanuna Cöre Yaµ−IçLet−Devret veya 3359 SayjLj Kanun iLe 652 SayjLj Kararnameye Cöre KiraLama KarçjLjgj YaµtjrjLan ProjeLerde KD¥ Istisnasj…281

6.3.1.   Istisnanjn UyguLanmasj….282

6.3.2.  MüteseLsiL SorumLuLuk…282

6.4.   Büyük YatjrjmLara ILiçkin Istisna…282

6.4.1.    Istisnanjn UyguLamasj…283

6.4.2.  Istisnanjn Beyanj….283

6.5.   IstanbuL Sismik Riskin AzaLtjLmasj ve AciL Durum HazjrLjk Projesi (ISMEP) Kaµsamjnda

YaµjLacak YesLim ve HizmetLerde Istisna…283

6.5.1.   Kaµsam…283

6.5.2.  Istisna UyguLamasj…283

6.6.  MiLLetLerarasj AndLaçma HükümLeri Çerçevesinde KD¥’den Istisna EdiLmiç OLan Yransit PetroL Boru Hattj ProjeLerinin Inça ve Modernizasyonuna ILiçkin Istisna….284

6.6.1.    Istisnanjn Kaµsamj…284

6.6.2.  MüteseLsiL SorumLuLuk…284

6.6.3.  1/1/2014 Yarikinden Istisna BeLgesinin ALjndjgj Yarike Kadar KD¥ Ödenerek YaµjLan ALjmLar…284

6.✓. ImaLat Sanayiine YöneLik Yatjrjm Yeçvik BeLgesi Kaµsamjndaki Inçaat IçLeri…285

6.8.  Egitimde TjrsatLarj Artjrma ve YeknoLojiyi IyiLeçtirme Hareketi (TAYIH) Projesi Kaµsamjnda MiLLi Egitim BakanLjgjna YaµjLacak MaL YesLimi ve Hizmet IJaLarjnda Istisna…286

6.8.1.   Kaµsam….286

6.8.2.  Istisnanjn UyguLamasj…286

6.9.  ImaLat Sanayiinde KuLLanjLmak Üzere YaµjLan Yeni Makina ve Yeçkizat YesLimLerinde Istisna ………………………………………..28✓ 6.9.1. Istisna Kaµsamjna Ciren YesLimLer ………………………………………………………………………………………………..28✓ 6.9.2. Istisnanjn UyguLamasj …………………………………………………………………………………………………………………………………..28✓

6.9.3. Makina ve Yeçkizatjn Üç YjL Içinde BeLirLenen TaaLiyetLer Djçjnda KuLLanjmj veya ELden ÇjkarjLmasj …………………………..28✓ 6.9.4. MüteseLsiL SorumLuLuk…288

6.10.   UETA Süµer Kuµa TinaLi ve UETA ÇamµiyonLar 1igi TinaLi MüsabakaLarjna ILiçkin Istisna….288

  1. KISMI ISYISNA1AR…288
  2. SOSYA1 ¥E ASKERI AMAÇ1I ISYISNA1AR1A DIŠER ISYISNA1AR (KD¥K Md.1✓…289

1.1.   KüLtür ve Egitim Amacj Yaçjyan IstisnaLar…289

1.2.    SosyaL Amaç Yaçjyan IstisnaLar…290

1.2.1.   BeLLi Kurum ve KuruLuçLarjn Kanunda SayjLan IçLeri Yaµmak veya Yönetmek SuretiyLe IJa

EttikLeri YesLim ve HizmetLerde Istisna…290

1.2.2.   ÖzeL OkuLLar ve ÜniversiteLer YaraJjndan BedeLsiz OLarak ¥eriLen Egitim ve Ögretim HizmetLeri iLe Ögrenci

YurtLarj YaraJjndan BedeLsiz OLarak ¥eriLen Yurt HizmetLerinde Istisna…290

1.2.3.  KanunLarjn Cösterdigi Cerek Üzerine YaµjLan BedeLsiz YesLim ve HizmetLerde Istisna…291

1.2.4.   BeLLi Kurum ve KuruLuçLara YaµjLan BedeLsiz YesLim ve HizmetLerde Istisna…291

1.2.5.   TakirLere Yardjm AmacjyLa Cjda BankacjLjgj TaaLiyetinde BuLunan Dernek ve ¥akjJLara BagjçLanan Bazj

MaLLarjn YesLiminde Istisna…291

1.2.5.1.   Bagjçjn YaµjLacagj Dernek veya ¥akjJLar…291

1.2.5.2.   Bagjça Konu OLacak MaLLar ve Bagjçjn NiteLigi…291

1.2.5.3.   Bagjçj YaµanLarca DüzenLenecek BeLge…291

1.2.5.4.   Dernek ve ¥akjJLarca DüzenLenecek BeLge…292

1.2.5.5.   Kayjt Düzeni ve Beyan…292

XI

 

1.2.6.    Yabancj DevLetLerin Yürkiye’deki DiµLomatik YemsiLciLik ve KonsoLosLukLarj iLe Yabancj Hayjr ve Yardjm OrganizasyonLarjna YaµjLan YesLim ve HizmetLerde Istisna…292

1.2.✓. KüLtür ve Yabiat ¥arLjkLarjnj Koruma Kanunu Kaµsamjndaki IçLemLerde Istisna…293

1.2.✓.1. Istisna Kaµsamjna Ciren MaL ve HizmetLer…293

1.2.✓.2. Istisna Kaµsamjna Ciren IçLemLerde ALt Sjnjr…293

1.2.✓.3. Istisna UyguLamasj…293

1.2.8. Kamu Kurumu NiteLigindeki MesLek KuruLuçLarjnjn, KanunLarLa KendiLerine ¥eriLen Cörev Ceregi ve KuruLuç AmaçLarjna Uygun Ruksat, Izin, Onay ve Benzeri HizmetLerde Istisna…294

1.3.  Askeri Amaç Yaçjyan IstisnaLar…294

1.4.  Diger IstisnaLar…294

1.4.1.   ¥ergiden MuaJ EsnaJ, ÇiJtçi ve Serbest MesLek Erbabj…294

1.4.2 Basit UsuLde ¥ergiLendiriLen MükeLLeJLer…294

1.4.3.   C¥K’njn 81’inci Maddesi Kaµsamjndaki IçLemLer, Adi OrtakLjkLarjn Sermaye Çirketine Dönüçmesi iLe K¥K’ya Cöre YaµjLan Devir ve BöLünme IçLemLeri…295

1.4.4.   Iktisadi IçLetmeye DâkiL OLmayan CayrimenkuLLerin KiraLanmasj…295

1.4.5.   Banka ve Sigorta MuameLeLeri Kaµsamjna Ciren IçLemLer…296

1.4.5.1.    Banka ve BankerLik IçLemLeri…296

1.4.5.2. Sigorta AracjLjk IçLemLeri………………………………………………………………………………………………………………………29✓

1.4.5.3. Reasürans IçLemLeri ……………………………………………………………………………………………………………………………29✓

1.4.6. Darµkane ve Damga Matbaasj YaraJjndan YaµjLan IçLemLer ……………………………………………………………………………29✓

1.4.✓. DegerLi MadenLer, KjymetLi YaçLar, DegerLi KâgjtLar, Para, Döviz, MenkuL KjymetLer, Damga PuLu iLe

Hurda ve Atjk YesLimLeri…298

1.4.✓.1. DegerLi Maden, DegerLi Kâgjt, Para, Döviz, MenkuL Kjymet YesLimLeri…298

1.4.✓.2. MetaL, PLastik, Kâgjt, Cam Hurda ve AtjkLarj iLe KonJeksiyon KjrµjntjLarjnjn YesLimi…299

1.4.✓.3. KjymetLi Yaç YesLimLeri…300

1.4.8.   Zirai AmaçLj Su YesLimLeri iLe Arazi IsLakjna Ait HizmetLer…301

1.4.9.   Serbest BöLgeLerde ¥eriLen HizmetLer iLe Bu BöLgeLere ILiçkin Yük Yaçjma IçLeri…301

1.4.10.   Boru Hattj iLe YaµjLan Akaryakjt YaçjmaLarj…301

1.4.11.¥arLjk Yönetim ÇirketLerinin Bazj YesLimLeri iLe TinansaL Yeniden YaµjLandjrma HükümLeri Kaµsamjnda Bazj BorçLarjn Yeminatjnj OLuçturan MaL ve HakLarjn YesLimi…301

1.4.12.   YasarruJ Mevduatj Sigorta Tonuna DevrediLen MaL ve HakLarjn YesLimi…302

1.4.13.    Basjn, Yayjn ve EnJormasyon CeneL MüdürLügüne ¥eriLen Haber HizmetLeri…302

1.4.14.   CümrükLü ALanLarda YaµjLan Bazj HizmetLe…302

1.4.15.    Hazinenin Yaçjnmaz YesLimi ve KiraLamaLarj, IrtiJak Hakkj Yesisi, KuLLanma Izni ve Ön Izin ¥eriLmesi IçLemLeri, YoµLu Konut Idaresi (YOKI) BaçkanLjgjnjn Arsa ve Arazi YesLimLeri iLe BeLediye ve IL ÖzeL IdareLerinin Yaçjnmaz SatjçLarj…303

1.4.16.     Iki Yam YjL SüreyLe Sakiµ OLunan Içtirak HisseLeri ve YaçjnmazLarjn Satjçj…304

1.4.16.1.   Yaçjnmaz SatjçLarjnda Istisna UyguLamasj…304

1.4.16.2.   Içtirak HisseLerinin Satjçjnda Istisna UyguLamasj…306

1.4.16.3.      BankaLara, TinansaL KiraLama ve Tinansman ÇirketLerine BorçLu OLanLarjn ve KeJiLLerinin BorçLarjna KarçjLjk YaµjLan YesLimLere ILiçkin Istisna UyguLamasj…306

1.4.1✓. Konut Tinansmanj AmacjyLa Yeminat CösteriLen veya Iµotek KonuLan KonutLarjn YesLimi (Mortgage−Yutsat)…306

1.4.18. 1isansLj DeµocuLuk Kaµsamjndaki IçLemLer …………………………………………………………………………………………….30✓

1.4.18.1. Kaµsam ve IçLeyiç …………………………………………………………………………………………………………………………30✓

1.4.18.2. Ürün SenetLerinin, Iktisas/Yicaret BorsaLarj AracjLjgjyLa ILk YesLimi ……………………………………………30✓ 1.4.18.3. Ürün SenetLerinin ILk YesLiminden Sonraki YesLimLeri…308

1.4.18.4. Ürün SenetLerinin Ürünü Deµodan Çekecek OLanLara YesLimi ve SorumLuLuk UyguLamasj….308

XII

 

1.4.19.   ¥arLjk KiraLama ÇirketLeri YaraJjndan YaµjLan Devir ve KiraLama IçLemLeri…309

1.4.20.  Sigorta Yakkim Komisyonu YaraJjndan ¥eriLen HizmetLer…309

1.4.21.   Sat−KiraLa−Ceri AL IçLemi…309

1.4.22.    PatentLi veya TaydaLj ModeL BeLgeLi BuLuça ILiçkin Cayri Maddi HakLarjn KiraLanmasj, Devri veya SatjLmasj IçLemLeri….310

1.4.23.    Organize Sanayi BöLgeLeri ve Küçük Sanayi SiteLerine Yanjnan Istisna…310

1.4.24.    ¥arLjk ve HakLarjn Yürkiye ¥arLjk Tonu ve ALt TonLara Devri iLe Bu ¥arLjk ve HakLarjn Yürkiye ¥arLjk Tonu Yönetimi Anonim Çirketi YaraJjndan YönetiLmesi SuretiyLe YaµjLan YesLim ve HizmetLer…310

1.4.25.   Yurt Djçjndan ALjnan Roaming HizmetLerinde Istisna….311

  1. CEÇICI MADDE1ERDE YER A1AN ISYISNA1AR….311

2.1.   ÖzeLLeçtirme Kaµsamjna ALjnan Iktisadi KjymetLerin YesLim ve KiraLanmasj IçLemLeri…311

2.2.  YeknoLoji CeLiçtirme BöLgesinde ve Iktisas YeknoLoji CeLiçtirme BöLgesinde ¥eriLen YesLim ve HizmetLer…311

2.3.   MiLLi Egitim BakanLjgjna BiLgisayar ve DonanjmLarjnjn BedeLsiz YesLimLeri iLe BunLara ILiçkin

YazjLjm YesLimi ve HizmetLeri….312

2.3.1.   Istisnanjn Kaµsamj…312

2.3.2.  Istisnanjn UyguLanmasj…313

2.3.2.1.    Istisna BeLgesinin DüzenLenmesi…313

2.3.2.2.   KD¥ MükeLLeJLerince YaµjLacak BedeLsiz YesLim ve/veya IJaLarda Istisna UyguLamasj…313

2.3.2.3.   KD¥ MükeLLeJi OLmayanLarca YaµjLacak BedeLsiz YesLim ve/veya IJaLarda Istisna UyguLamasj…313

2.3.2.4.   Nakdi BagjçLarLa ALjnacak BiLgisayarLarda Istisna UyguLamasj…314

2.3.3.  Indirim…314

2.4. Konut Yaµj KooµeratiJLerinin ÜyeLerine Konut YesLimLeri iLe Konut Yaµj KooµeratiJLerine

YaµjLan Inçaat Yaakküt IçLeri…314

2.4.1.  Konut Yaµj KooµeratiJLerinin ÜyeLerine Konut YesLimLeri…314

2.4.2.  Konut Yaµj KooµeratiJLerine YaµjLan Inçaat Yaakküt IçLerinde Istisna/IndirimLi Oran UyguLamasj…314

2.4.3.  Konut Yaµj KooµeratiJLerinin Arsa (Kat) KarçjLjgj Inçaat IçLerinde KD¥ UyguLamasj….315

2.4.4. Istisna Kaµsamjndaki IçLemLerde Indirim…316

2.5. BireyseL EmekLiLik YasarruJ ve Yatjrjm Sistemine Yaçjnmaz ve Içtirak Hissesi Devri…316

2.6.  Çekir Içi ULaçjm SistemLeri ve BunLara ILiçkin YesisLerin Devir ve YesLimLeri…316

2.✓. YaçjnmazLarjn SosyaL CüvenLik Kurumuna Devir ve YesLimi iLe Bu YaçjnmazLarjn SosyaL CüvenLik Kurumu YaraJjndan Devir ve YesLimLeri…316

2.8.  BeLediye ve IL ÖzeL IdareLerinin 2✓/1/201✓ Yarikinden Önce YaµtjkLarj Yaçjnmaz SatjçLarj………………………………………………..31✓

2.9.  Yramµa YoLu ILe KamuLaçtjrjLan YaçjnmazLarjn Hazineye Devir ve YesLiminde Istisna ……………………………………………………….31✓ 3. YÜRKAKIM CAZ BORU HAYYI PROJESI KASAMINDA ISYISNA ……………………………………………………………………………………31✓ 3.1. Deniz BöLümü Çirketine YaµjLacak HizmetLer ……………………………………………………………………………………………………………31✓

3.2.  ItkaL EdiLen Yaçjma AraçLarj ve Yeknik YesisLer, BoruLar, Diger MaLzeme ve Yeknik KaynakLar…318

3.3.  YürkAkjm DogaLgaz Projesinin UyguLanmasj iLe BagLantjLj MaL ve Hizmet ALjmLarj…318

3.3.1.   Kaµsam…319

3.3.2.  Iade UyguLamasj…319

3.3.3.  Iade…319

  1. ISYISNADAN ¥AZCEÇME ¥E ISYISNA1ARIN SINIRI…319
  2. Istisnadan ¥azgeçme…319

1.1.  UyguLama…319

1.2.   Istisnadan ¥azgeçmenin Mümkün OLmadjgj DurumLar…320

  1. IstisnaLarjn sjnjrj….320

XIII

 

4. BÖ1ÜM

KDV IADESINDE ORYAK HUSUS1AR

 

 

 

 

 

 

  1. IADE YUYARININ HESABI ¥E IADEYE DAYANAK IÇ1EM ¥E BE1CE1ER….364

1.1.   Iadesi YaLeµ EdiLebiLecek KD¥…364

1.1.1.  Kaµsam….364

1.1.2.    IçLemin Bünyesine Ciren ¥erginin Hesabjna DakiL EdiLebiLecek UnsurLar…365

1.1.3.  Amortismana Yabi Iktisadi KjymetLerde Iade UyguLamasj…366

1.1.4. YMM KD¥ Iadesi Yasdik Raµoru HazjrLanmasj Hizmetine Ait KD¥ ………………………………………………………………………36✓

1.1.5. DIIB Sakibi MükeLLeJin Ikraç KaydjyLa YesLiminde Iade EdiLecek KD¥…………………………………………………………………….36✓

1.1.6. Istisna Kaµsamjndaki IçLemin CerçekLeçmesinden Sonra IçLemLe ILgiLi YükLeniLen Kur TarkLarj…368

UYCU1AMA1I ÖRNEK….368

1.2. Maksuµ YoLuyLa Iade……………………………………………………………………………………………………………………………………………..3✓6

1.2.1. CeneL AçjkLama ………………………………………………………………………………………………………………………………………………3✓6

1.2.1.1. Maksuµ EdiLebiLecek BorçLar ……………………………………………………………………………………………………………………3✓6

1.2.1.2.  Maksuben Iade YaLebi ……………………………………………………………………………………………………………………………3✓✓

1.2.2. Maksuµ Sonrasj ALacagjn Nakden Iadesi ……………………………………………………………………………………………………………3✓✓

1.3. MaLiye BakanLjgjnca BeLirLenen Sjnjrj Açmayan Nakden IadeLer……………………………………………………………………………………3✓8

1.4. YMM KD¥ Iadesi Yasdik Raµoruna DayaLj IadeLer  ……………………………………………………………………………………………………..3✓8

1.4.1.  CeneL OLarak………………………………………………………………………………………………………………………………………………3✓8

1.4.2. KD¥ Iadesi Ön KontroL Raµoruna DayaLj Iade UyguLamasj…………………………………………………………………………….3✓9

1.5. Yeminat KarçjLjgj Iade………………………………………………………………………………………………………………………………………………3✓9

1.5.1. CeneL AçjkLama……………………………………………………………………………………………………………………………………………….3✓9

1.5.2.  Yeminat YürLeri…380

1.5.3.  Yeminat MiktarLarj….380

1.5.4.   Yeminat MektuµLarjnjn Iadesi….380

1.5.5.   Yeminat MektuµLarjnjn Yeyidi….380

1.5.6.  ArtjrjmLj Yeminat UyguLamasj….380

1.6. ¥ergi InceLeme Raµoru iLe Iade….381

1.✓. Iade YaLebinde Aranan BeLgeLer…381

1.✓.1. Iade YaLeµ DiLekçesi…382

1.✓.2. Iade Hakkj Doguran IçLemin Beyan EdiLdigi Döneme Ait IndiriLecek KD¥ 1istesi…382

1.✓.3. Iade Hakkj Doguran IçLeme Ait YükLeniLen KD¥ 1istesi….382

1.✓.4. Iadesi YaLeµ EdiLen KD¥ HesaµLama YabLosu….383

1.✓.5. Satjç TaturaLarj 1istesi….383

1.8.   Iade YaLeµ Süresi….384

1.8.1.   IndirimLi Orana Yabi IçLemLere ILiçkin Iade YaLeµ Süresi….384

1.8.2.  Yam Istisna Kaµsamjndaki IçLemLere ILiçkin Iade YaLeµ Süresi….384

1.8.3.  Kjsmi YevkiJat UyguLanan IçLemLere ILiçkin Iade YaLeµ Süresi….385

  1. INDIRIM1I YEMINAY UYCU1AMASI SISYEMI (IYUS)…385

2.1.  IYUS SertiJikasj Kaµsamjna Ciren MükeLLeJLer…385

2.1.1.   CeneL ÇartLar…385

2.1.2.   ÖzeL ÇartLar…386

2.1.2.1.   Ikracat Istisnasj Kaµsamjndaki Iade YaLeµLeri Bakjmjndan….386

XI¥

 

2.1.2.1.1.   ImaLatçjLar ve ImaLatçj−IkracatçjLar:…386

2.1.2.1.2.   Diger IkracatçjLar (Hizmet Ikracatj YaµanLar Hariç):…386

2.1.2.2.   Diger Iade Hakkj Doguran IçLemLer Bakjmjndan….386

2.2. IYUS SertiJikasj UyguLamasjna Cöre Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi………………………………………………………………………38✓ 2.3. IYUS SertiJikasjnjn IµtaL ediLmesi………………………………………………………………………………………………………………………38✓

  1. HIZ1ANDIRI1MIÇ IADE SISYEMI (HIS)….388

3.1.  HIS UyguLamasj Kaµsamjna Cirecek MükeLLeJLer…388

3.2.  HIS UyguLamasjna Cöre Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi….388

3.3.  HIS SertiJikasjnjn IµtaL EdiLmesi….389

  1. DIŠER HUSUS1AR…390

4.1.  Iade Hakkjnjn Indirim YoLuyLa KuLLanjLmasj….390

4.2.  DeJter ve BeLgeLerin Zayi OLmasj (Yangjn, Su Baskjnj, ÇaLjnma Cibi) Durumunda Iade…390

4.3.  Kamuya Ait KuruLuçLara Iade….390

4.4.   Istisna Kaµsamjnda YaµjLan YesLim ve/veya Hizmetin Matrakjnjn Degiçmesi ve DüzeLtme IçLemLeri…390

4.5.  Istisna Kaµsamjndaki IçLemin CerçekLeçtigi Dönemden Sonra Ortaya Çjkan ÖdemeLer…391

4.6.   Iade YaLeµLerinde, Sadece 1istesi CönderiLen BeLgeLere ILiçkin SakLama ve Ibraz YükümLüLügü….391

4.✓. YokLama ve DegerLendirme…391

4.8. Kayjt Düzeni…392

  1. ÖZE1 ESAS1AR….392

5.1. Ortak HükümLer…392

5.1.1.Amaç….392

5.1.2. BeLge Kavramj….393

5.1.3.ÖzeL EsasLara Yabi MükeLLeJLer…393

5.1.4.   ÖzeL EsasLara Yabi OLmayan MükeLLeJLer…393

5.1.5.  OLumLu Raµor…393

5.1.6.  OLumsuz Raµor…394

5.1.✓. CeneL EsasLar…394

5.2.   Sakte BeLge DüzenLemek AmacjyLa MükeLLeJiyet Yesis EttiriLmesi….394

5.2.1.   Sakte BeLge DüzenLemek AmacjyLa MükeLLeJiyet Yesis EttirenLer…394

5.2.2.   Sakte BeLge DüzenLemek AmacjyLa MükeLLeJiyet Yesis EttirenLere MaL YesLimi ve Hizmet IJasjnda BuLunanLar…395

5.3.  Sakte BeLge DüzenLeyen veya KuLLananLar…395

5.3.1.   Sakte BeLge Kavramj….395

5.3.2.  HakLarjnda Sakte BeLge DüzenLeme Raµoru BuLunanLar…395

5.3.3.  HakLarjnda Sakte BeLge DüzenLeme Yesµiti BuLunanLar…395

5.3.4.   HakLarjnda Sakte BeLge KuLLanma Raµoru BuLunanLar…396

5.3.5.  HakLarjnda  Sakte  BeLge  KuLLanma  Yesµiti BuLunanLar……………………………………………………………………………..39✓

5.4.  Mukteviyatj  ItibariyLe  YanjLtjcj  BeLge  DüzenLeyen  veya KuLLananLar………………………………………………………………………39✓

5.4.1. Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge Kavramj………………………………………………………………………………………………39✓

5.4.2.   HakLarjnda Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge DüzenLeme Raµoru BuLunanLar………………………………………………39✓

5.4.3.  HakLarjnda Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge DüzenLeme Yesµiti BuLunanLar………………………………………………………39✓

5.4.4.   HakLarjnda Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge KuLLanma Raµoru BuLunanLar…398

5.4.5.   HakLarjnda Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge KuLLanma Yesµiti BuLunanLar…398

5.5.  IçLemLerin CerçekLigini Isµat….398

5.6.   HakLarjnda OLumsuz Raµor BuLunan MükeLLeJLerin Iade YaLeµLeri….399

5.6.1.   HakLarjnda Sakte BeLge veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge DüzenLeme Raµoru

BuLunanLarjn Iade YaLeµLeri….399

5.6.1.1.   Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi….399

5.6.1.2.   CeneL EsasLara Dönüç….399

 

IÇINDEKI1ER

5.6.2.   HakLarjnda Sakte BeLge veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge KuLLanma Raµoru BuLunanLar…400

5.6.2.1.    Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi….400

5.6.2.2.   CeneL EsasLara Dönüç….400

5.✓. HakLarjnda Sakte BeLge veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge DüzenLeme veya KuLLanma Yesµiti BuLunan MükeLLeJLerin Iade YaLeµLeri….400

5.✓.1. HakLarjnda Sakte BeLge veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge DüzenLedigi Konusunda Yesµit BuLunanLar…400

5.✓.1.1. Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi….400

5.✓.1.2. CeneL EsasLara Dönüç….401

5.✓.2. HakLarjnda Sakte BeLge veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj BeLge KuLLandjgj Konusunda Yesµit BuLunanLar…401

5.✓.2.1. Iade YaLeµLerinin Yerine CetiriLmesi….401

5.✓.2.2. CeneL EsasLara Dönüç….401

5.8.  Iadeye Esas Diger BeLgeLerin Sakte veya Mukteviyatj ItibariyLe YanjLtjcj OLmasj….401

5.9.   Diger YesµitLer…402

5.9.1.  Adresinde BuLunamama….402

5.9.2.   DeJter ve BeLge Ibraz Etmeme….402

5.9.3.  Beyanname ¥ermeme….402

5.9.4.  Iktiyati Yakakkuk veya Iktiyati Haciz UyguLanan MükeLLeJLer…403

5.10.   ÖzeL EsasLara Yabi MükeLLeJLerin Kanuni YemsiLciLeri, OrtakLarj, Ortak OLdukLarj veya BunLarjn KurdukLarj veya Ortagj OLdukLarj MükeLLeJLer iLe Kanuni YemsiLcisi OLdukLarj MükeLLeJLer…403

5.11.  Dogrudan MaL veya Hizmet Yemin EttikLeri MükeLLeJLer Hakkjnda OLumsuz Raµor veya Yesµit BuLunanLar…403

5.12.   6✓36 SayjLj Kanun Kaµsamjnda KD¥ Artjrjmjnda BuLunanLarjn ÖzeL EsasLar Karçjsjndaki Durumu….404

5.13.   ✓143 SayjLj Kanun Kaµsamjnda KD¥ Artjrjmjnda BuLunanLarjn ÖzeL EsasLar Karçjsjndaki Durumu….405

 

 

 

DÖRDÜNCÜ KİTAP VERGİ USUL KANU N U

 

BİRİNC İ BÖLÜ M

VERGİ L E N D İ R M E D E USULE İLİŞKİ N TEMEL KAVR A M L A R

1. MÜKELLEFİN ÖDEVLERİ…6

1.1.  Mükellef ve Vergi sorumlusu Kavramı…6

1.2.  Mükellefin Ödevleri…7

1.3.  Bildirmeler…8

1.3.1.İşe Başlama…9

1.3.  Vergi Kimlik Numarası ve Kullanımının Mahiyeti…26

1.3.3. Değişiklikler…29

1.3.4.İşi Bırakma…31

1.3.5.  Bina ve Arazi Değişiklikleri…34

1.3.6.  Bildirimlerin Süresinde  Yapılmamasının Yaptırımları…34

1.3.7.  Bölüme İlişkin Son  Yıllarda Verilen Bazı Özelgeler…35

1.4.   Defter T utma…35

1.4.1.  Genel Esaslar…35

1.4.2.  Muhasebe Usulü…40

1.4.3.  T utulması Zorunlu Defterler…44

1.4.4.  T utulması Zorunlu Olan Diğer Kayıtlar…59

1.4.5.  Defterlerin T ürkçe T utulması…59

1.4.6.  Kayıt Zamanı…60

1.4.7.  Defterlerin T asdiki…61

1.4.8.  Elektronik Defter Uygulaması…63

1.4.9.  Defter-Beyan Sistemi…73

1.4.10.  Defter Tutma ve Muhafaza ile İlgili Son Yıllarda Verilen Bazı Özelgeler…76

1.5.   Vesikalar…78

1.5.1.  Kayıtların T evsiki…78

1.5.2.  Fatura ve Sevk İrsaliyesi…86

1.5.3.  Fatura Yerine Geçen Vesikalar…148

1.5.4.  Elektronik Ortamda Düzenlemesine İzin Verilen Diğer Belgeler…179

1.5.5.  Serbest Meslek Makbuzu…186

1.5.6.  Ücret Bordrosu ve Bordro Yerine Geçen Vesikalar…192

1.5.7.  Diğer Evrak ve Vesikalar…192

1.6.   Ekim Sayım Beyanı…199

 

1.7.   Vergi Karnesi…199

1.8.   Muhafaza ve İbraz Mecburiyeti ile Diğer Ödevler…200

1.8.1.  Muhafaza Ödevi…200

1.8.2.  Defter ve Belgelerin İbrazı…202

1.8.3.   T ahsilat ve Ödemelerin Aracı Finansal Kurumlar Üzerinden Yapılması Zorunluluğu…203

1.8.4.  Vergi Levhası Alma Mecburiyeti…209

1.8.5.  Diğer Ödevler…211

1.8.6.  Mükelleflerin Bilgi Verme Yükümlülüğü…211

1.8.7.   Yıllık Bildirimler…212

1.9.   Beyanname T asdiki…224

1.9.1.  Beyannamelerin İmzalanması…225

1.9.2.  Yeminli Mali Müşavirlerce Yapılacak T asdikler…229

1.9.3.  Beyannamelerin Vergi Dairelerine Elektronik Beyanname Olarak Verilmesi…240

1.10.   Mali T atil…246

1.10.1.   Mali T atil Kapsamında Olmayan Süreler…246

1.10.2.   Mali T atil Nedeniyle Uzayan Süreler…246

1.10.3.   Mali T atil Nedeniyle İşlemeyen Süreler…247

1.10.4.   Diğer Hususlar…248

İKİNC İ BÖLÜ M DEĞE R L E M E

  1. DEĞERLEMEDE GENEL ESASLAR…253

1.1.   Genel Açıklama…253

1.2.  Değerleme Ölçüleri…255

1.2.1.  Maliyet Bedeli…256

1.2.2.  Borsa Rayici…257

1.2.3.  T asarruf Değeri…258

1.2.4.   Mukayyet Değer…259

1.2.5.  İtibari Değer…259

1.2.6.  Rayiç Bedel…259

1.2.7.  Emsal Bedeli ve Emsal Ücret…259

1.2.8.  Vergi Değeri…265

1.2.9.   Özellikli Diğer Değerleme Ölçütleri…265

  1. İKT İSADİ İŞLET MELERE DAHİL KIYMET LERİ DEĞERLEME…266

2.1.  Gayrimenkullerin Değerlemesi…267

2.1.1. Gayrimenkuller…267

2.1.2. Gayrimenkul Gibi  Değerlenen İktisadi Kıymetler…273

2.1.3.    Gayrimenkullerde Maliyet Bedelinin T espiti, İmal ve İnşa Edilen Gayrimenkuller ile Özel Maliyet Bedeli …… 281 2.2. Demirbaş Eşyanın Değerlemesi…289

2.3.  Emtia Değerlemesi…290

2.3.1.  Satın Alınan Emtianın Değerlemesi…291

2.3.2.  İmal Edilen Emtianın Değerlemesi…292

2.3.3.  Emtia Değerlemesinde Özellik Arz Eden Durumlar…296

2.3.4.  Stok Değerleme Yöntemleri…297

 

2.3.5.  Standart Maliyet Yöntemi…305

2.3.6.  Manipülasyona T abi Emtiada Değerleme…306

2.3.7.  Fiyatı Düşen Emtianın Değerlemesi…308

2.3.8.   Kıymeti Düşen veya İmha Edilecek Emtiada Değerleme…309

2.3.9.  Emtiada Zayiat…317

2.3.10.  Fire…317

2.3.11.    Sigorta T azminatı…318

2.4.   Zirai Mahsullerin ve Hayvanların Değerlemesi…320

2.4.1.    Zirai Mahsullerin Değerlemesi…321

2.4.2.    Hayvanların Değerlemesi…323

2.5.  Menkul Kıymetlerin Değerlemesi…325

2.5.1.    Menkul Kıymetlerin T anımı…325

2.5.2.  Menkul Kıymetlerin Değerlemesine İlişkin Yasal Düzenlemeler…334

2.5.3.  Menkul Kıymetler İçin Değerleme İşlemleri…335

2.5.4.  Bazı Özel Durumlar…342

2.6. Yabancı Paraların Değerlemesi…345

2.6.1.      Yurtdışından Getirilerek Sermaye Olarak Konulan Yabancı Pararlar (VUK Madde 280/A)…348

2.7.   Alacak ve Borçların Değerlemesi…350

2.7.1.    Senetsiz Alacak ve Borçların Değerlemesi…351

2.7.2.   Mevduat veya Kredi Sözleşmesine Dayalı Alacak ve Borçların Değerlemesi…351

2.7.3.    Senetli Alacak ve Borçların Değerlemesi (Reeskont)…353

2.7.4.  Reeskont T utarının Hesaplanması ve Muhasebeleştirilmesi…355

2.8.  İlk T esis ve T aazzuv Giderleri ile Peştemallıkların Değerlemesi…357

2.8.1.   İlk T esis ve T aazzuv Giderlerinin (Kuruluş ve Örgütlenme Giderlerinin) Değerlemesi…357

2.8.2.    Özellik Arz Eden Hususlar…358

2.8.3.  Peştemallıkların Değerlemesi…360

2.9.  Aktif Geçici Hesaplar…361

2.9.1.  Peşin Ödenen Giderler…361

2.9.2.  Henüz T ahsil Edilmemiş Hasılat…363

2.9.3.  Zirai Ürünlerin Hazırlık Giderleri…364

2.10.  Pasif Geçici Hesaplar…364

2.10.1.   Peşin T ahsil Edilmiş Hasılat…364

2.10.2.    Henüz Ödenmemiş Giderler…366

2.11.  Kasa Mevcudu, İhraç Edilen T ahviller, Karşılıkların Değerlemesi ve Özel Hallerde Değerleme…366

2.11.1.    Kasa Mevcudunun Değerlemesi…366

2.11.2.    İhraç Edilen T ahvillerin Değerlemesi…366

2.11.3.   Karşılıkların Değerlemesi…367

2.11.4.   Özel Hallerde Değerleme…367

2.12.  Finansal Kiralama İşlemlerinde Değerleme…368

2.12.1.   Finansal Kiralamanın T anımı ve Kapsamı…368

2.12.2.   Kiralayana İlişkin Hükümler…371

2.12.3.    Kiracıya İlişkin Hükümler…371

2.12.4.   Finansal Kiralama Kapsamında Edinilen İktisadi Kıymetlerin Amortismanı…372

2.12.5.   Finansal Kiralama İşlemlerinde Kullanılacak Hesaplar…372

2.12.6.   Finansal Kiralama İşlemine İlişkin Kapsamlı Bir Örnek…373

 

2.12.7.    Finansal Kiralamaya İlişkin Son Yıllarda Verilen Bazı Özelgeler…379

2.13.  Enflasyonun  İşletmelerin  Sahip  Olduğu   İktisadi  Kıymetler  Üzerindeki  Etkilerinin  Giedrilmesine   İlişkin Düzenlemeler…380

2.13.1.   Enflasyon Düzeltmesi…380

2.13.2.      VUK Geçici 31’inci Madde…380

2.14.  Amortismanlar…386

2.14.1.  Mevcutlarda Amortisman…386

2.14.2.   Alacaklarda Amortisman…427

2.14.3.   Girişim Sermayesi Fonu…445

ÜÇ ÜNC Ü BÖLÜ M

VERGİ C EZALARI VE DİĞER  CEZA L A R

  1. GENEL AÇIKLAMA…459
  2. VERGİ  CEZALARININ UYGULANMASINDA GENEL ESASLAR…463

2.1.  T ek Fiille Muhtelif Vergi Ziyaına Sebebiyet Verilmesi…463

2.2.  T ek Fiilin Muhtelif Cezayı Gerektirmesi…464

2.3.  Fiil Ayrılığı…465

2.4.  T ekerrür…465

2.5.   Suçlarda Birleşme…469

2.6.   Küçükler ve Kısıtlıların Ceza Muhatabı Olmadığı Durumlar…469

2.7.   T üzel Kişilerin Sorumluluğu…470

  1. VERGİ  ZİYA CEZASI…470

3.1.  Vergi  Ziyaının T anımı…470

3.2.  Bir Kat Vergi Ziyaı Cezası…472

3.3.  Üç Kat Vergi Ziyaı Cezası Uygulaması ve İştirak…473

3.4.        Beyannamelerin Kanuni Süresi Geçtikten Sonra Kendiliğinden Verilmesi Hainde Vergi Ziyaı Cezası Uygulaması … 475 3.5. Ziyaa Uğratılan Vergiler İçin Özel Kanunlarına Göre Kesilecek Cezalar…476

3.5.1.  Geçici Vergiye İlişkin Vergi Ziyaı Cezası…476

3.5.2.  Emlak Vergisi İçin Uygulanacak Ceza…477

3.5.3.  Veraset ve İntikal Vergisi İçin Uygulanacak Ceza…477

3.5.4.  Belgesiz Mal Bulunduranlara Uygulanacak KDV Cezası…477

3.5.5.    Yatırımın Yatırım T eşvik Belgesinde Öngörüldüğü Şekilde Gerçekleşmemesi Halinde KDV İçin

Uygulanacak Ceza…477

3.5.6.    Büyük Yatırımlarda İade…478

3.5.7.  4760 Sayılı ÖT V Kanununun 13’üncü Maddesi Uyarınca Müteselsil Sorumluluk ve Ceza Uygulaması…478

  1. USULSÜZLÜK CEZALARI…479

4.1.   Usulsüzlük  Fiili ve Dereceleri…479

4.2.  Usulsüzlükte Ceza…480

4.3.   Özel Usulsüzlük  Fiilleri ve Cezaları…480

4.3.1…Fatura ve Benzeri Evrak Verilemsi ve Alınması ile Diğer Şekil ve Usul Hükümlerine Uyulmamaması…481

4.3.2.  Damga Vergisinde Özel Usulsüzlük  Cezası…483

4.3.3.    Bilgi Verme ve İbraz Ödevini Yerine Getirmeyenler ile Maliye Bakanlığı’nca Getirilen Zorunluluklara

Uymayanlara Kesilecek Özel Usulsüzlük  Cezası…483

4.3.4.  T ahsilat ve Ödemelerini Banka veya Benzeri Finans Kurumlarınca Düzenlenen Belgelerle T evsik Etmeleri Zorunluluğuna Uymayanlara Kesilecek Özel Usulsüzlük Cezası…485

 

4.3.5.    Elektronik Ortamda Beyanname Verilmesi Mecburiyetine Uyulmaması Halinde Kesilecek Özel

Usulsüzlük  Cezası…485

4.3.6.    Elektronik Ortamda Bildirim ve Formların Verilmesi Mecburiyetine Uyulmaması Halinde Kesilecek Özel Usulsüzlük  Cezası…487

  1. HÜRRİYET İ BAĞLAYICI CEZA İLE CEZALANDIRILACAK VERGİ SUÇLARI VE CEZALARI…488

5.1.   Genel Bilgi…488

5.2.  Kaçakçılık Suçları ve Cezaları…488

5.3.  Cezadan İndirim…490

5.4.  Vergi Mahremiyetinin İhlali…491

5.5.  Mükellefin Özel İşlerini Yapan Memurlar…492

5.6.  Vergi Kimlik Numarası Kullanımı ile İlgili Düzenlemelere Uymayanlar…492

  1. VERGİ  CEZALARININ KESİLMESİ, ÖDENMESİ, KALKMASI VE  VERGİ CEZALARINDA İNDİRME…492

6.1.  Vergi Cezalarının Kesilmesi…492

6.2.  Hürriyeti Bağlayıcı Cezaların Hükmedilmesi…493

6.3.  Vergi  Cezalarının Ödenme Zamanı…493

6.3.1.    Cezaya Karşı Dava Açıldığı ve Açılmadığı Durum…493

6.3.2.  Cezada Uzlaşıldığı Durum…494

6.3.3.  Cezada Uzlaşmanın Vaki Olmadığı Durum…495

6.3.4.  Ceza İhbarnamesine Karşı Dava Açılması Durumu…495

6.4.   Vergi Cezalarının Kalkması…495

6.4.1.   Yanılma ve Görüş Değişikliği Hali…495

6.4.2.     Ölüm…497

6.4.3.     Mücbir Sebepler…499

6.4.4.   Pişmanlık ve Islah…500

6.4.5.     Pişmanlık Zammı Hesabı ve Oranı…500

6.4.6.   İzaha Davet…502

6.5.  Vergi Cezalarında İndirim…505

6.6.  Ceza Kesmede Zamanaşımı…506

  1. DİĞER MÜEYYİDELER…508

7.1.  Gecikme Faizi Uygulaması…508

7.1.1.    T arhiyatın Dava Konusu Yapılmaması Halinde…508

7.1.2.  Dava Konusu Yapılan T arhiyatın Mahkeme Kararıyla Onaylanması Halinde…509

7.1.3.  T arhiyatın Bölge İdare Mahkemesi veya Danıştay T arafından Onaylanması Halinde…510

7.1.4.  T arhiyatın Uzlaşma Yoluyla Kesinleşmesi Halinde…510

7.1.5.  Mükelleflerin Vergi Alacaklarına Faiz Ödenmesi…510

7.1.6.  Yargı Kararına Göre İade Edilip Yine Yargı Kararı Uyar ınca T ahsili Gereken Vergilere Gecikme Faizi

Uygulaması…512

7.2.  Gecikme Zammı Uygulaması…512

7.2.1.  Uygulamaya İlişkin Yasal Çerçeve…512

7.2.2.  Gecikme Zammı Oranı…513

7.2.3.  Gecikme Zammının T atbiki…513

7.2.4.  Asgari Gecikme Zammı T utarı…515

7.2.5.  Gecikme Zammının Uygulama Süresi ve Diğer Hususlar…515

7.2.6.  Gecikme Zammı ile Gecikme Faizi Uy gulamalarının Karşılaştırılması…516

 

DÖ RDÜNC Ü BÖLÜ M UZLAŞMA VE VERGİ YARGISI

  1. UZLAŞMA…521

1.1.   Genel Uzlaşma (T arhiy.at Sonrası Uzlaşma)…522

1.1.1.    Uzlaşma Konus.u Vergi ve Ceza Nevileri…522

1.1.2.   Uzlaşılacak Ve.rgilere İlişkin T arhiyat Nevileri…523

1.1.3.   Uzlaşma Konu.su Vergilerde Bulunması Gereken Nitelikler…523

1.1.4.  Uzlaşmanın Y.apılması…523

1.1.5.   KomisyonlarınYetkileri ve Teşkili…525

1.1.6.   Komisyonların Uzlaşabilecekleri Vergi ve Ceza Miktarları…527

1.1.7.  Uzlaşmanın Sonuçları…528

1.1.8.   Uzlaşma Konusu Yapılabilecek ve Yapılamayacak Cezalar…529

1.1.9.   Uzlaşılan Vergi ve Cezanın Vadesinde Ödenmemesi…529

1.1.10.   Uzlaşılan Vergilerde Gecikme Faizi…529

1.1.11.   Uzlaşma Dilekçesi Örneği…530

1.2.  T arhiyat Öncesi Uzlaşma…531

1.2.1.    T arhiyat Öncesi Uzlaşmanın Kapsamı…531

1.2.2.   T arhiyat Öncesi Uzlaşma T alebi, T alep Süresi, Uzlaşma Gününün T espiti Yeri ve Başvuru Şekli…531

1.2.3.   T arhiyat Öncesi Uzlaşma Komisyonlarının T eşkili…533

1.2.4.   Uzlaşma T utanağının Düzenlenmesi…534

1.2.5.   Uzlaşmanın Kesinliği ve Dava Konusu Edilemeyeceği…534

1.2.6.  Ödeme Zamanı…535

1.2.7.   Uzlaşılan Vergilere Uygulanacak Gecikme Faizi…535

1.2.8.   T arhiyat Öncesi ve T arhiyat Sonrası Uzlaşma İlişkisi…535

1.3.   Uzlaşma ile İlgili Uygulama Örnekleri…535

2. VERGİ  YARGISI…538

2.1.  Vergi Mahkemeleri…540

2.1.1.  Vergi Mahkemelerinde Bakılacak Davalar…540

2.1.2.  Vergi Davasının Açılması…540

2.1.3.   Duruşma…544

2.1.4.  Yargılama Usulü…544

2.1.5.   Dava Açmanın Hukuki Sonuçları…544

2.1.6.    Vergi Mahkemesi Kararlarının Hukuksal Sonuçları…545

2.2.   Vergi Mahkemeleri Kararlarına Karşı İstinaf Yolu…545

2.2.1.   Bölge İdare Mahkemelerinin Görevleri…546

2.2.2.   İstinafta Başvurma Şekli ve Usulü…546

2.2.3.    Bölge İdare Mahkemesi Kararlarının Hukuksal Sonuçları…547

2.2.4.   İlk Derece Mahkemesi Olarak Danıştay’da Bakılacak Davalar…547

2.3.  Vergi Uyuşmazlıklarında T emyiz Yolu (Danıştay)…547

2.3.1.   T emyiz Yolu ve Danıştay’ca Ele Alınacak Vergi Uyuşmazlıkları…547

2.3.2.   Danıştay’da Dava Açmaya Yetkili Olanlar…548

2.3.3.  T emyiz Süresi…549

2.3.4.  T emyiz Dilekçesi…549

2.3.5.    T emyiz İncelemesi Üzerine Verilecek Kararlar…549

 

2.3.6.   T emyiz ve İstinaf İşlemlerinde Yürütmenin Durdurulması…549

2.4.  Özel Durumlar…549

2.4.1.  İhtirazi Kayıtla Beyan…549

2.4.2.  Aynı Dilekçe ile Açılabilecek Davalar…550

2.4.3.  Bağlantılı Davalar…550

2.4.4.  Vergi Uyuşmazlıklarında Anayasa Mahkemesine Bireysel Bavuru…551

2.5.  Özelge Uygulaması…558

2.5.1.Özelgenin T anımı…558

2.5.2.    Özelge T alebinde Bulunabilecek Konular…558

2.5.3.  Özelge T alebinde Bulunulabilecek  Kişiler…559

2.5.4.  Özelge T alep Edilecek Merci…559

2.5.5.    T aleplerin Değerlendirilmesi ve Özelge T ayini…559

2.5.6.     Vergi İnceleme Raporlarında Özelgelere Uygunluk Kıstası…560

EKL E R

  1. BEYANNAMELERDEN  ALINACAK DAMGA VERGİSİ…565
  2. BEYANNAMELERDEN ALINACAK DAMGA  VERGİSİNİN  ÖDENME ŞEKLİ, SÜRESİ…566
  3. Yİ-ÜFE ENDEKS…567

4. BORSADA  RAYİCİ OLMAYAN PARALARIN YIL SONU İT İBARIYLA DEĞE RLERİ…569

5.1. SINIFA DAHİL OLMA HADLERİ…571

6. FAT URA VERME MECBURİYET İNDEKİ HADLER…571

7. YENİDEN DEĞERLEME ORANLARI…571

8. AMORT İSMANA T ABİ T UT ULMADA DİKKAT E ALINACAK HADLER…572

9. GENEL USULSÜZLÜK  CEZALARI…572

10.ÖZEL USULSÜZLÜK  CEZALARI…572

  1. T ECİL FAİZİ ORANLARI…573
  2. GECİKME ZAMMI VE  GECİKME FAİZİ ORANLARI…573
  3. AMORT İSMANA T ABİ İKT İSADİ KIYMET LER LİST ESİ…577
  4. VERGİ USUL KANUNU GEÇİCİ 30’UNCU MADDESİ UYARINCA AMORT İSMAN AYRILACAK MAKİNE

VE T EÇHİZAT LİST ESİ…616

Yeni Kitaplar




Site İçi Arama
Haber Listesi
Haber listemize kaydolarak yeni çıkan kitaplardan haberdar olun