Muhasebe Kitapları » Kazım Yılmaz https://www.muhasebekitaplari.com Muhasebe Kitapları - Muhasebe, Vergi, Sosyal Güvenlik, Sınavlara Hazırlık Kitapları Online Satış Sitesi Fri, 10 Apr 2026 13:58:16 +0000 tr-TR hourly 1 http://wordpress.org/?v=3.5.2 İnşaat Muhasebesi https://www.muhasebekitaplari.com/insaat-muhasebesi.html https://www.muhasebekitaplari.com/insaat-muhasebesi.html#comments Wed, 19 Apr 2023 11:44:55 +0000 muhasebe_admin http://www.muhasebekitaplari.com/?p=1442  

ÖNSÖZ

Ülke ekonomisi içinde inşaat sektörünün önemi kitabımızın birinci baskısından yapıldığı 2004 yılından bu yana daha da arttı. 2004- 2006 yıllarında 2001 yılında yaşanan krizin etkilerinin giderilmesinde inşaat sektörü önemli rol oynadı. Fakat devlet yönetiminde bulunanların devlet deneyimleri yeterli olmaması nedeniyle, diğer sektörlerin gelişmesine yönelik devlet politikası terk edilerek sadece rantın ve yolsuzluğun fazla olduğu inşaat sektörü ile ekonominin ayakta tutulması gibi bir yol seçildi.

Birinci baskının önsözünde 2003 yılında yapılan istihdam hariç bütün ekonomik göstergelerin iyiyi gösterdiğini belirtmiştim. İyiye doğru gidiş, Haziran 2006’ya dek sürmüştür. Haziran 2006’da yapılan açıklamalar ise önemli ölçüde Telsim’in satışının bütçeye getirdiği tahsilatla renklenmiştir. Ne yazık ki, bu süreç içinde diğer sektörlerdeki verimlilik artışından kaynaklanan kısmi iyileşmeler ekonominin krizden çıkmasını yine sağlayamamıştır. Ekonominin daha düşük bir enflasyon düzeyinde bulduğu denge ve bu dengenin düşük istihdam, düşük ve adil dağılmayan gelir düzeyinde olması olguları devam etmiştir. İnşaat sektörünün iki yıl içinde özellikle TOKİ’nin konut üretimi ile büyüme eğilimine girmesi istihdama da yansımış, diğer sektörlerde meydana gelen istihdam düşmesi bu sektör tarafından belli ölçüde de olsa massedilmiş ve işsizlikte çok daha önemli artışın meydana gelmesi önlenmiştir.

2012 yılında gelindiğinde merkezi yönetimin içinde, tasarruf yetersizliği ve cari açığın büyümesine bağlı olarak ekonominin yapısındaki olumsuz gelişmelere dair kaygılar baş göstermeye başlamıştır. 2008 yılında bizim cari açığa dikkat çekmemiz, ihracat sayılmaması gereken altınla ödemeleri ihracat saydığı anlaşılan zamanın Ekonomi Bakanından şiddetli tepki görmüş idi. 2012 yılında ise aynı Bakanlık cari açığın ve tasarruf açığının önemlerini anladığı içindir ki hem Onuncu Kalkınma Planında hem 2014-2016 Orta Vadeli Programında taşınmaz yapımının ve yatırımının caydırıcı olmasına, yatırımların imalat sanayine ve özellikle de verimli alanlara yönlendirilmesine ilişkin niyetler kararlılıkla vurgulansa da, süreç içinde inşaat sektörüne verilen önem uygulamada önemini yitirmedi. Özellikle 2013 yılının Aralık aynda ortaya dökülen konuşma kayıtlan inşaat sektöründe ne kadar büyük rantların ve yolsuzluklann olduğunu net ve somut olarak gösterdi. Dolayısıyla inşaat sektörü ekonominin içindeki önemli payını hiç yitirmedi.

İnşaat sektöründe yolsuzluğun fazla olması ve bunun yanında istihdam üzerindeki yüklerin ağır olmasına bağlı olarak ücretlerin düşük gösterilmesi nedeniyle, açıkların kapatılmasına yönelik olarak sahte fatura kullanımı yaygınlaşmıştır. Ancak KDV tevkifatının getirilmesi ile yaygın olan sahte fatura kullanımı azalmıştır. İnşaat şirketleri de yeni ihale mevzuatının yanı sıra KDV tevkifatı uygulaması ile daha bilinçli davranmak zorunda kalmışlar. Ancak ihale mevzuatı çoğu yerde siyasi iktidarı keyfi davranmaktan alıkoyduğu için bazen de gerçekten uygulamada aksama ve yanlış sonuçlara yol açtığı için çok sayıda değişikliğe uğramıştır. Her ne kadar bazı uygulamalar bu eğilimi yavaşlatacak nitelikte olsa da firmalar artık daha bilinçli davranmak zorunda olduklarının farkına varmaktadırlar.

Kitabımızın ilk baskısı yapıldıktan sonra kısa zamanda iki baskı daha yaptı. Ancak bu sure içinde TL*den YTL’ye, YTL’den TL’ye geçiş olması, vergi yasalarında ve uygulamada hatta yargı kararlarında çok fazla değişiklik olması, bunun yanında işlerimizin yoğunluğu gibi nedenlerle bu sure içinde kitabı yenileyemedim.

Kitabın bu baskısında öncekilerden farklı olarak monografileri koymadım. Bunun iki nedeni var. Birincisi eski baskılardaki monografilerin yukarıda belirttiğim nedenlerle tamamen değişmesi gerekmesi, İkincisi de okuyucu tarafından monografilerin izlenmesinin zorluğu nedeniyle çok da yararlı olmadığı yönünde aldığım geri dönüşler. Aynı şekilde bu baskıya taahhüt işlerinde asgari işçilik de alınmadı. Bunun nedeni de mali müşavirlerin asgari işçilik inceleme yetkisinin kaldırılmış olması ve bu nedenle okuyucuya ve uygulayıcıya çok yararlı olmayacak olmasıdır.

Kitabın bu baskısında konular yeniden ele alındı, yeni mevzuata ve yargı kararlarına göre büyük ölçüde yeniden yazıldı. Umarım önceki baskıları aratmayacaktır.

Kitaba ilgi gösteren tüm sektör mensupları ile meslek mensuplarına teşekkür ediyorum.

Dördüncü baskının da sektöre ve uygulamacıya yararlı olduğu ölçüde mutlu olacağım.

 

İÇİNDEKİLER

BİRİNCİ BÖLÜM

İNŞAAT İŞİNİN KAPSAMI VE İNŞAAT YAPIM USULÜ HAKKINDA GENEL HUSUSLAR

1-         İNŞAATIN TANIMI—————————————————————3

1.1-      Genel Olarak …………………………………………………………………………..3

1.2-      Gemi İnşa Faaliyeti………………………………………………………… 5

1.3-      Çelik Asfalt Tankı ve Çelik Boru Hattı Yapımı işi     ………………………… 5

1.4-      Konteyner Yapımı………………………………………. 6

1.5-      Arazi Toplulaştırma ve Arazi Tesviyesi………………………7

1.6-      Arazi Çevresinin Kafes ve Dikenli Telle Çevrilmesi………………………………………..  7

1.7-       İnşaat Malzemesi Sağlanması …………………………………….. 7

1.8-      Montaj Gerektiren Makine ve Sistemler…………………………………..8

2-           İNŞAAT YAPIM USULLERİ………………………………………….10

2.1-       Özel İnşaatlar………………………………………10

2.2-      Taahhüt Şeklinde Yapılan İnşaatlar ……………………………….. 10

2.2.1-   İhale Usulleri…………………………………………………………..  11

2.2.1.1-     Açık İhale Usulü…………………………………………… 11

2.2.1.2-     Belli İstekliler Arasında İhale Usulü——————   11

2.2.1.3-     Pazarlık Usulü———————————-12

2.2.1.4-     Doğrudan Temin ………………………………………  13

2.2.1.5-     Tasarım Yarışmaları…………… …………………………. 14

2.2.2-         İhaleye Katılımda Yeterlik Kuralları—————————- 14

2.2.2.1-      Ekonomik ve Malî Yeterliğin Belirlenmesi İçin Gerekli Belgeler………………………………. 15

2.2.2.3     İsteklinin İş Hacmini Gösteren Belgeler…………………………20

2.2.2.4      Mesleki ve Teknik Yeterliğin Belirlenmesi İçin Gerekli Belgeler                                 22

2.3-   İnşaat Yapım Usullerine Göre Muhasebe Sisteminin Özellikleri           …….24

3-  İNŞAAT FİRMALARI……………………….. 24

3.1-     Şahıs Firmaları ………………………… 24

3.1.1-    İş Ortaklığı……………………………………………………………….. 25

3.1.1.1- Tanımı ve Mevzuata Girişi………………………………….25

3.1.1.2- İş Ortaklığının Unsurları…………………………………  26

3.1.1.3- İş Ortaklığında işin Bitim Tarihi….. …………………………………………….. 28

3.1.14- İş Ortaklığının Sona Ermesi……………………………… 28

3.1.1.5-    İş Ortaklığı Kâr Payı…………………………..28

3.1.1.6-    İş Ortaklığı Zararının Bölüşülmesi………….   29

3.1.2-       Adi Ortaklık…………….. 31

3.1.3-       Kurumların Adi Ortaklıklara Ortak Olması— ————————34

3.1.3.1-      Kâr-Zarar Paylan……………………………………… 34

3.1.3.2-       Geçici Vergi Dönemlerinde Yapılacak İşlem……………………………………35

3.1.3.3-       Ödenen Vergilerin Mahsubu………………………35

3.1.3.4-       Adi Ortaklık Bünyesinde Ödenen Vergilerin Ortaklığın Diğer Vergi Borçlarına Mahsubu……………………… 37

3.1.3.5-       KDV İade Alacaklarının Mahsubu ………………………………… 38

3.1.3.6-       Adi Ortaklıklarda Vergi Davasına Taraf Olma Sorunu—————————————- 38

3.1.3.7-       Ortaklardan Birinin Vergi Borcu İçin Ortaklığın Hak edişine Haciz Uygulanıp Uygulanamayacağı …………………… ….. 46

3.1.4-         Konsorsiyum………………………………………….47

3.1.4.1-       Adi Ortaklık ve İş Ortaklığı Yerine Konsorsiyum Kurulmasının Nedenleri……………………………51

3.1.4.2-       Konsorsiyum Sözleşmesi————————-.52

3.1.5-   Yapı Ortaklığı, Özel Yapı Ortaklığı ve Benzeri Adlar Verilen Oluşumlar———————————- 54

3.1.6-    Ortak Girişim………………….. 58

3.2-      Kollektif Şirketler…………….. …………………………..58

3.3-      Komandit Şirketler……………………………59

3.4-      Anonim Şirketler…………………………………………….60

3.5-      Limited Şirketler————–………………………………….60

4-         İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİNDE TEMİNAT————————— 60

4.1-     Teminat Olarak Verilebilen Değerler…………………………………………………..61

4.2-        Teminatın SSK Prim Borcuna Karşılık Tutulması………………………………………………62

4.3-        Geçici Teminatın İrat Kaydedilmesi……………………………………………………….63

4.4-        Teminatların Muhasebeleştirilmesi…………………… 64

4.4.1 – Geçici Teminatların Muhasebeleştirilmesi………………………………………64

4.4.1.1 – Teminatın Veriliş Kaydı…………………………. ……………….64

4.4.1.2-         Teminatın Geri Alınış Kaydı……………………………………………65

4.4.2-        Kesin Teminatların Muhasebeleştirilmesi…………………………………….66

4.4.2.1-        Kesin Teminatın Verilmesi……………………………………………..66

4.4.2.2-         Teminatların Değiştirilmesi………………………. 67

4.4.2.2.1-          Paranın Alınarak Banka Teminat Mektubu Verilmesi…………………………………..67

4.4.2.2.2-          Banka Teminat Mektubu Alınarak Para Verilmesi …………………………………………68

4.4.2.2.4-          Banka Teminat Mektubu Alınarak Devlet İç Borçlanma Senedi Verilmesi………………………. 69

4.4.2.3-      Kesin Teminatların Geri Alınması……………………………70

4.4.2.3.1 – Teminatın Kesintisiz Geri Alınması…………………………………. 70

4.4.2.3.2-  Teminatın Borçlara Mahsubu……. ………………………………….71

4.4.3-         Teminatlara İlişkin Giderlerin Muhasebeleştirilmesi…………………………. 72

4.4.3.1.-     Geçlci Teminatlara İlişkin Giderlerin Muhasebeleştirilmesi…………………………………………………………. 72

4.4.3.2-     Kesin Teminatlara ilişkin Giderlerin Muhasebeleştirilmesi……………………………………………………………….. 74

4.4.4-       Özel Taahhüt İşlerinde Teminat…………………………….74

4.4.4.1-    Teminatı Alan Firmanın Yapacağı Kayıtlar ……………………………………………………………….75

4.4.4.2-       Teminatı Veren Firmanın Yapacağı Kayıtlar ……………………………………………….76

5- KUSURSUZ SORUMLULUKTAN DOĞAN TAZMİNATLAR …………………………………………….. 77

5.1-      Zarar, Ziyan veya Tazminat iş ile ilgili Olmalıdır………………………………………………………..79

5.2-      Zarar, Ziyan veya Tazminat Sözleşmeye, İlama veya Kanun Emrine İstinaden Ödenmiş Olmalıdır………………………80

5.3-      Zarar, Ziyan veya Tazminat ödemesi, İşletme Sahibinin Kişisel Suçlarına Bağlı Olmamalıdır………………..84

5.4-    Gider Kaydı İçin Tahakkuk Yeterlidir………………………………………………..90

İKİNCİ BÖLÜM

YILLARA YAYGIN İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİ

1-    TANIM VE DÜZENLEMELER………………………………. 93

1.1-      Genel Olarak……………………………………………………………..93

1.2-      İş, İnşaat ve Onarma İşi Olmalıdır…………………… 95

1.3-      inşaat ve Onarma İşi Taahhüde Bağlı Olarak Yapılmalıdır……………………………………………..95

1.4-      İş, Yıllara Yaygın Olmalıdır———————– 97

1.5-      Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarma İşlerinin Muhasebe Düzeni………………………………………………..99

2-       İNŞAAT TAAHHÜT İŞLERİNDE MALİYET SAPTAMA……………………………………………………99

2.1-      Doğrudan Giderler…………………………. ………….100

2.2-      Ortak Genel Giderler……………………………….. 101

2.2.1-      Ortak Genel Giderlerin Kapsamı………….. ……………….101

2.2.2.- Ortak Genel Giderlerin Dağıtımı………………………………………………… 104

2.2.2.1-      Genel Açıklama……………………………… 104

2.2.2.2-      Yıl içinde Birden Fazla inşaat ve Onarma işinin Birlikte Yapılması……………………………….. 106

2.2.2.3-      İnşaat ve Onarma İşlerinin Diğer işlerle Birlikte Yapılması……………………………………….107

2.2.2.4-     Bazı işlerle ilgili Olmayan Ortak Genel Giderlerin Durumu……………………………… 108

2.2.2.4-      43′üncü Maddede Yer Alan “Diğer işlemden Neyin Anlaşılması Gerektiği…………………………….110

2.2.2.5-        Birden Fazla İnşaatta Çalışan İşçilerin Ücretlerinin Dağıtımı…………………………….112

2.2.2.6-        Alınamayan ihalelerin Giderleri……………………….. 113

2 2.2.7- Yapılmakta Olan Yatınmlara Gider Payı Verilip Verilmeyeceği………………………….116

2.2.2.8-      Geçici Vergi Dönemlerinde Gider Dağıtımı……………………………………….. 116

2.2.2.9-       Kanunen Kabul Edilmeyen Giderlerin Dağıtımı ve izlenmesi………………………………………………..117

2.3-          Amortismanların Dağıtımı ………………………………………. 117

2.3.1-      Genel Açıklama………………………..117

2.3.2-       Ortak Genel Gider Niteliğindeki Amortismanların Dağıtımı……………………………………….120

2.3.3-       Yıl içinde Aktife Giren iktisadi Kıymetlerin Aktife Girmeden Önceki Süreye Tekabül Eden Amortismanların Dağıtımı————————–120

3-       YILLARA YAYGIN İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİNDE İŞİN BAŞLAMA TARİHİ………………………………..122

3.1-       Yüklenme Sözleşmesinde Başlama Tarihinin, Tarih Olarak Belirlenmiş Olması……………………………………123

3.2-       Yüklenme Sözleşmesinde Başlama Tarihine İlişkin Hüküm Bulunmaması………………………………………123

3.3-       Yüklenme Sözleşmesinde Yer Tesliminin işe Başlama Olarak Kabul Edilmesi………………………………124

3.4-       Yüklenme Sözleşmesinde Belli Bir Koşul Öngörülmesi…………………………………..125

4-        İŞİN BİTİM TARİHİ………………………………………………….126

4.1-       Geçici Kabul Tutanağının Düzenlendiği Tarih Hangi Tarihtir?…………………………………….126

4.2-       Tek Sözleşmeyle Taahhüt Edilen İşin Kısım Kısım Geçici Kabulünün Yapılması…………………………131

4.3-        Taahhüt Edilen İşe Ek Protokollerle Yeni İşler Eklenmesi………………………………………………….. 133

4.4-       Geçici Kabulün Yapılmaması Durumunda İşin bitim Tarihi… ………………………………………………….134

4.5-       Geçici ve Kesin Kabule Tabi Olmayan İşlerde İşin Bitim Tarihi …………………………………………………………..135

4.6-       Taşeronluk Sözleşmesinde İşin Bitim Tarihinin Kesin Kabul Tarihi Olarak Belirlenmesi…………………………….. 136

4.7-       GVK’nın Öngördüğü Şekilde Bitmeyen İşlerde İşin Bitim Tarihi………………………………………………………..137

4.7.1-        Ölüm…………………………………………………137

4.7.2-        Fesih—————————————————– 140

4.7.3-        İşin Tasfiyesi————————-———— 142

4.7.4-        Sözleşmenin Devri……………………………………………………. 144

4.7.5 –        İflas………………………………………………………….. 144

4.7.6-        Devir – Dönüşüm – Bölünme. ………………………….. 145

4.7.7-        Ağır Hastalık, Tutukluluk ve Mahkumiyet…………………. 146

5-             YILLARA YAYGIN İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİNDE ÖZELLİKLİ DURUMLAR……………………….147

5.1.-       Yıllara Sâri inşaat ve Onarma işleri ile Uğraşan Firmalarda Gider Kısıtlaması Uygulanması (1.1.2004 öncesi) ……………………147

5.1.1-        Genel Uygulama……………………………………….. …147

5.1.2-        Yeniden Değerleme ve Son Giren İlk Çıkar Yöntemi Uygulanmakla Birlikte Bunların Sağladığı Vergisel Avantajlardan Yararlanılmaması Durumunda Uygulama ………………. 149

5.2-       İşin Zamanında Bitirilmemesi Nedeniyle ödenen Gecikme Cezası ve İş Gereği Gibi Yapılmadığı İçin Yapılan Kesintiler……………….. 150

5.3-       Süresinde Ödenmeyen SGK Primleri …«t»»…….»………………………………. ………………….153

5.3.1-        Sonuç Hesaplarına Yansımış işlerle İlgili SGK Priminin Ödendiği Dönemde Yapılacak Kayıt……………………..155

5.3.2-        Sonuç Hesaplarına Yansımamış işlerle ilgili SGK Priminin Ödendiği Dönemde Yapılacak Kayıt …………. 156

5.3.2.1-    Ödemenin Daha Sonraki Yıllarda Yapılması ………………………….157

5.3.2.2-   Yıllara Sari İnşaat ve Onarma işlerinde Ödenmeyen Sigorta Primlerinin Kaydı…………..158

1.3.3-        SGK Primleri İçin ödenen Gecikme Zammı Vergi Matrahının Tespitinde İndirilmez …………………..158

1.4-       Hak edişlerin Nakit Tutulmasından Doğan Kur Farklarının Vergilendirileceği Zaman…………………159

1.4.1-    Genel Olarak………………………………………………… 159

1.4.2-        Döviz Cinsinden Yapılan İşlemlerde Ödeme ve Fatura Tarihleri Arasındaki Kur Değişmelerinden Doğan Kur Farktan …………………………159

1.5-       Yıllara Yaygın İnşaat İşlerinde Elde Edilen Faizlerin Vergilendirileceği Zaman……………………………. 166

1.6-       Alınan Avansların Değerlendirilmesinden Elde Edilen Gelirler………………………………… 170

1.7-       Tahsil Edilemeyen Hakedişlerin Durumu……………………………………. 171

1.8-       Şantiye Binalarının Tabi Tutulacağı İşlem…………………………………………. 172

1.9-       Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarma İşi Yapanlarda Biten İşin Bulunmadığı Yıllarda Gelir Beyanı……………………… 173

1.10-     Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarma İşleri ve Hayat Standardı…………………………………… 173

1.11-      Yabancı İnşaat Firmalarının Yurt Dışından Getirdikleri Sabit Kıymetlerin Değer Tespiti…………………………173

1.11.1-    Kesin İthalat Yoluyla…………………………………………. 173

1.11.2-    Geçici ithal Yoluyla……………………………………. 174

1.12-        Kamudan Olan Hakedişlerin Tahsil Edilememesinde Şüpheli Alacak Karşılığı….. 175

1.13-        Sonraki Vergilendirme Dönemlerine İlişkin Mal ve Hizmet Bedellerinin Tahsilini Garanti Etmek İçin Düzenlenen Senetlerin Değerlemesi………… 178

1.13.1-        Alacağın Niteliği……………………… 179

1.13.2-        Reeskontun Mantığı ve Senede Bağlı Avans Alacaklarının Durumu ………………… 179

1.13.3-        Avans Alacaklarına İlişkin Senetlerin Döviz Cinsinden Düzenlenmiş Olması….. 182

1.14-       Yıllara Yaygın inşaat Onarma işine Kâr-Zarar Paylaşım Esasına Göre Katılan Şirketin Vergilendirilmesi…………………………. 182

1.15-       Serbest Bölgede Yapılan Yıllara Yaygın İnşaat Onarma işinde Kâr-Zararın Beyan Edileceği Zaman………….. 185

1.16-       Serbest Bölgede Yapılan Yıllara Yaygın İnşaat Onarma İşi İçin Bu Bölgeye Gönderilen Malzemelerin Durumu………………185

1.17-    Adi Ortaklıklarda ve İş Ortaklıkların İş Bittikten Sonra Ortaya Çıkan Hasılat…………………………………………….. 186

2-        VERGİ KESİNTİSİ…………………………………..187

2.1-       Genel Olarak……………………………………………..    187

2.2-       Vergi Kesintisi Yapmak Zorunda Olanlar——……………………….187

2.3-       Vergi Kesintisi Yapılmak Zorunda Olan Ödemeler……………………………………… 188

2.3.1-    Avans Olarak Yapılan Ödemeler ………………………………188

2.3.2-    Nakden Ödemeler—————- 189

2.3.3-     Hesaben Ödeme  ………………….  189

2.3.4-      Ödemede Gecikme Olması………………………..190

2.4-       İnşaat ve Onarma İşlerinde Vergi Kesintisinde Özellikli Durumlar………………………191

2.4.1-        Sözleşmesine Göre Yıllara Yaygın Olmayan İşin Sonradan Yıllara Yaygın Olması…………………………….191

2.4.2-        Geçici Kabul Tutanağının Düzenlenmesi – Onaylanması Arasında Yapılan İşlere Ait Hak edişler Üzerinden Kesinti Yapılıp Yapılmayacağı………………….192

2.4.3-       Konsorsiyum Olarak Yapılan İşlere İlişkin Ödemelerde Vergi Kesintisi……………………….194

2.4.4-       Kur Farklarının Vergi Kesintisine Tabi Olup Olmadığı………………………195

2.4.5-       Taahhüt Sözleşmesinin Bulunmaması…………………………..198

2.4.6-       Geçici Kabulden Sonra Kesin Kabulü Sağlamak İçin Yapılan İşler Karşılığında Ödenen Hak edişler……………………….. 199

2.4.7-       Beyanname Verme Tarihinden Sonra Ödenen Hak edişler …………………………….200

2.4.8-      Maliyet Artı Kâr Yönteminde Vergi Kesintisi ……………… 201

2.4.9-       Geçici Kabul veya Fesih Tarihinden Sonra Yapılan Ödemeler………………………………………………………. 202

2.4.10-     Taşerona Yaptırılan İşlerde Vergi Kesintisi………………………………..202

3-        KESİLEN VERGİLERİN MAHSUP VE İADESİ……………………….203

3.1-       Genel Bilgi………………………………………………………… 203

3.2-       Beyanname Üzerinden Hesaplanan Vergiye Mahsup ……………………………………204

3.3-       Diğer Vergi Borçlarına Mahsup Yoluyla İade…… ………………………….204

3.4-       Nakden İade…………………………………. 205

3.5-       Vergi Alacağının Vergi Borcuna Mahsubu İçin Dilekçe Verilmesi Beklenmeli mi? …208

7.6 – İadeyi İncelemeye Bağlamak Suretiyle Erteleme Sorunu………………..210

7.7-      Vergi İadesinde Kullanılmak Üzere Bankalarca Verilecek Teminat Mektuplarının Şekil ve içeriği ile iadesi ve Paraya Çevrilmesi………… …212

7.8-      Beyan Dönemi Gelmemiş Kesintiler Mahsup Edilmez……………………………214

7.9-      Geçici Kabul Tutanağı Düzenlendikten Sonra Yapılan İş Hak edişlerinden Kesilen Vergilerin Mahsubu……………… 215

7.10-      Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu…….. 217

ÜÇÜNCÜBÖLÜM
ÖZEL İNŞAAT İŞLERİ

1-         İNŞA VE İMAL GİDERLERİ………………………….221

1.1-      Kendi Arsası Üzerinde İnşaat Yapılmasında Arsanın Tabi Tutulacağı İşlem ……………………………221

1.1.1-      İşletmeye Dahil Arsanın Üzerinde İnşaat Yapılması …………………….221

1.1.2-       İşletmeye Dahil Binanın Yıkılarak Yerine Yenisinin Yapılması………………………………………..221

1.1.3-       İşletmeye Dahil Olmayan Arsanın İşletmeye Dahil Edilerek Üzerine İnşaat Yapılması……………….. 223

1.1.4-       Özel Arsa Üzerine Bina Yapılarak Satılması …………….225

1.2-      Satın Alınan Arsa Üzerine İnşaat Yapılması……………………………227

1.3-       Satın Alınan Binanın Yıkılarak Yerine Yenisinin Yapılması………………………227

1.4-       Arsanın Tamamının Binaya Ayrılmamış Olması ……………………………………….229

1.5-       Trafo Yapılarak Elektrik Kurumuna Verilmesi ………………………………………………..230

2-         İNŞAAT YAPIM SATIMI VEYA TAŞINMAZ TİCARETİ DOLAYISIYLA MÜKELLEFİYET GEREKTİRİP GEREKTİRMEDİĞİ BAKIMINDAN ÖZEL DURUMLAR………………… 230

2.1-       İvazsız İntikal Eden Taşınmazın Nevi Değiştirmesi Yeni Edinim Olarak Kabul Edilir mi?……………………. 230

2.2-       Kiraya Vermek İçin İnşaat Yapmak Ticari Faaliyet midir?…………………… 235

2.3-       Arsa Karşılığı İnşaat Uygulamasında Arsa Sahibinin Durumu ………………………… 239

2.3.1-    Arsa Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin Niteliği …………………………… 239

2.3.2-      Servetin Değerlendirilmesi ve Ticari Faaliyet Oluşmasını Ayıran Sınır ………………………………..245

2.3.3-      Maliyet Bedelinin Nasıl Tespit Edileceği ……………… 247

2.3.4-      Sadece Satılan Taşınmazların mı Yoksa Tamamının mı Ticari İşletmeye Dâhil Olduğunun Kabul Edileceği…………….. 249

2.3.5-      KDV İndirimi Yapılıp Yapılmayacağı…………… 250

2.3.6-      Arsa Karşılığı İnşaat İşinde Maliyetlerin Ne zaman Oluştuğu – Gelirin Hangi Dönemin Geliri Olduğu………………………….252

3-        KAT KARŞILIĞI ARSA ŞEKLİNDE YAPILAN İŞLERDE MALİYET SAPTAMASI…………………………253

4-       ARSA KARŞILIĞI İNŞAAT İŞLERİNDE SATIŞLARIN YAPILMASINA KARŞIN BİR KISIM İŞLERİN TAMAMLANMAMIŞ OLMASI DURUMUNDA KAZANCIN NE ZAMAN SAPTANACAĞI.                ………………259

5-       HASILAT PAYLAŞIMI ESASINA GÖRE İNŞAAT YAPTIRMAK………………………261

6-       İŞLETMEDEN ÇEKİLEN GAYRİMENKULLERİN DEĞERLENMESİ………………267

7-       TEMELDEN VEYA İNŞAATTAN SATIŞLARDA ARSA PAYININ VE TAPU TESCİLİ YAPILMADAN TESLİM EDİLEN GAYRİMENKULLERİN EMLAK VERGİSİ                                                                          ……………………………271

8-       KURUMLAR VERGİSİ KANUNUNUN 5/E MADDESİNDE DÜZENLENEN İSTİSNA……………………271

8.1.       Taşınmaz Satışlannda istisna Uygulaması…. ……………………..271

8.2.       Taşınmaz Ticareti veya Kiralanması ile Uğraşan Kurumlar İstisnadan Yararlanamaz…….274

8.3.       İstisnanın Uygulanmasında Taşınmazların Aktife Giriş Tarihi………………………..278

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
GEÇİCİ VERGİ

1-         GİRİŞ…………………….287

2-        YAP – SAT İŞLERİNDE GEÇİCİ VERGİ………………………..288

3-       YIL İÇİNDE BAŞLAYIP BİTEN (YILLARA YAYGIN OLMAYAN) İNŞAAT TAAHHÜT İŞLERİNDE UYGULAMA—————–289

4-        YILLARA YAYGIN İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİNİN TAMAMEN GEÇİCİ VERGİ KAPSAMI DIŞINDA BIRAKILMASININ YARATTIĞI FAZLA VERGİ ÖDEME SORUNU ………………..292

5-      SONRADAN YILLARA YAYGIN DURUMA GELEN İŞLERİN

6-      GEÇİCİ KABULDEN SONRAKİ HAKEDİŞ VE GİDERLERİN DURUMU.————   296

7-      GEÇİCİ KABUL TARİHİNDEN SONRA ALINAN HAK EDİŞLERDEN VERGİ KESİLMESİ DURUMUNDA KESİLEN BU VERGİLERİN TABİ TUTULACAĞI İŞLEM………….298

8-     GEÇİCİ VERGİNİN MAHSUP VE İADESİ…………………………………….. 301

6-     KESİNTİ YOLUYLA ÖDENEN VERGİLER İLE GEÇİCİ VERGİNİN MAHSUP VE İADE SIRASI……………………………… 304


BEŞİNCİ BÖLÜM
MUHASEBE UYGULAMALARI

1-       GENEL MERKEZ DIŞINDA HER BİR İŞ İÇİN DEFTER TUTULUP

TUTULMAYACAĞI…..———————————- ———–307

2-       HESAPLARIN İŞLEYİŞİ—————————– 309

2.1-      100 Kasa…………………………………………………  309

2.2-      126 Verilen Depozito ve Teminatlar………………. ……………………310

2.3.       136 Diğer Çeşitli Alacaklar…………………………………. 311

2.4-       15 Stoklar……………………….313

2.4.1-       150 İlk Madde ve Malzeme…………………………. 313

2.4.2-       151 Yarı Mamuller………………………………316

2.4.3-       152 Mamuller………………… …………………317

2.4.4-        157 Diğer Stoklar………………………………….   320

2.4.5-       158 Stok Değer Düşüklüğü Karşılığı……………………………….. 322

2.4.6-       159 Verilen Sipariş Avansları………………………………326

2.5-           17 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri……………………………………. 328

2.5.1-       170-177 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Maliyetleri ………………………….329

2.5.2-       178 Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesabı ……………………………..337

2.5.3-       179 Taşeronlara Verilen Avanslar………………. 338

2.6-        193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar…………… 339

2.7-        258 Yapılmakta Olan Yatırımlar …………………………………. 342

2.8-       295 Peşin Ödenen Vergiler Fonlar………………..  343

2.9-      340 Alınan Sipariş Avansları …………………………………..345

2.10-    35 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hak edişleri…………………………………… 348

2.10.1-  350 Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hak ediş Bedelleri…………………………… 348

2.10.2-  350 Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesabı…………………………… 350

2.11-       360. Ödenecek Vergi ve Fonlar…………………………………..350

2.12-       393 Merkez ve Şubeler Cari Hesabı– ———- …………………351

2.13-       380 Gelecek Aylara Ait Gelirler…………………….354

2.14-       480. Gelecek Yıllara Ait Gelirler……………………. 354

2.15-       600 Yurtiçi Satışlar————————————– 355

2.16-       622 Satılan Hizmet Maliyeti…………………………. 355

2.17-       648 Enflasyon Düzeltmesi Kârları…………………355

2.18-       710 Direkt İlk Madde Malzeme Giderleri………. 356

219- 711 Direkt İlkmadde ve Malzeme Yansıtma Hesabı……………………….356

2.20-       720 Direkt İşçilik Giderleri…………………………..357

2.21-       721 Direkt İşçilik Giderleri Yansıtma Hesabı………………………………………..359

2.22-       730 Genei Üretim Giderleri……………………………..359

2.23-       731 Genel Üretim Giderleri Yansıtma Hesabı……………………………….360

2.24-       740 Hizmet Üretim Maliyeti…………………………351

2.25-       741 Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma Hesabı ……………………………..365

2.26-       658 Enflasyon Düzeltme Zararları………… 366

2.27-       697 Yıllara Yaygın İnşaat Enflasyon Düzeltme Hesabı ……………………………. 366

3-       İNŞAAT İŞLERİNE AİT BAZI ÖZELLİKLİ DURUMLARIN MUHASEBE KAYITLARI…………………367

3.1-   Şantiyelerde Kullanılmak Üzere Yatak, Battaniye ve Benzeri Eşyalar Alınması——————————— 367

3.2-   Önceden Tahsil Edilen Hasılat (Avanslar) İçin Fatura Düzenlenmesi…………………..367

4-       ÖRNEK HESAP PLANI…………………………………..370

ALTINCI BOLUM

İNŞAAT SÖZLEŞMELERİ STANDARDI
(TMS 11)

1-       STANDARDIN HUKUKSAL NİTELİĞİ…………………405

2-       STANDARDIN AMACI……………………406

3-       SÖZLEŞMENİN KONUSU……………………………..407

4-       İNŞAAT SÖZLEŞMELERİNİN BİRLEŞTİRİLMESİ VE BÖLÜMLENMESİ………………………………409

5-       SÖZLEŞME GELİRİ…………………………………………. 410

6-       SÖZLEŞME MALİYETİ……………………………….. 412

7-       SÖZLEŞME GELİR VE GİDERLERİNİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ ……………………….414

8-       BEKLENEN ZARARLARIN TAHAKKUKU ……………………………………417

9-       TAHMİNLERDEKİ DEĞİŞİKLİKLER………………………………….418

10-       RAPORLANACAK BİLGİLER——————-   418

11-       DEĞERLENDİRME——————————— 419

12-       MUHASEBE UYGULAMASI………………………………………………421

YEDİNCİ BÖLÜM

YURT DIŞI İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİ 1- YURT DIŞI İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİ İÇİN TÜRKİYE’DE DEFTER TUTULUP TUTULMAYACAĞI……………………………. 431

2- GEÇİCİ İHRAÇ YOLUYLA YURT DIŞINA GÖNDERİLEN SABİT KIYMETLER……………………………434

3.     YURT DIŞINA KESİN İHRAÇ YOLUYLA GÖNDERİLEN SABİT KIYMETLER…»————–   436

4.   YURT DIŞI KAZANCIN SAPTANMASI———————- 437

4.1- Faaliyetin Yapıldığı Ülke Yasalarına Göre Kazancın Saptanması     ………………………….. 437

4.2-  Türk Vergi Kanunlarına Göre Kazancın Saptanması……………………………….438

4.3* Uluslararası Muhasebe ilke ve Standartlarına Göre Kazancın Saptanması …………….439

4.4- Bizim Değerlendirmemiz………….. 440

5-     TÜRKİYE’DEKİ MERKEZ GENEL GİDERLERİNDEN YURT DIŞINDAKİ İŞ İÇİN PAY AYRILIP AYRILMAYACAĞI————- 441

6-     YURT DIŞINDAKİ İŞ İÇİN AYRILAN GİDER PAYINA İSABET EDEN KDV……………………………    442

7-     YURT DIŞINDA YAPTIRILAN İŞLER DOLAYISIYLA VERGİ SORUMLULUĞU……………..443

8-     YURT DIŞI KAZANCIN NE ZAMAN BEYAN EDİLECEĞİ—————————— 444

9-     YURT DIŞI FAALİYETE TAHSİS EDİLEN SERMAYENİN DEĞERLENİP DEĞERLENMEYECEĞİ………………………448

10-    MERKEZ FİRMA DEFTERLERİNDE İZLENEN YURT DIŞI ŞANTİYE CARİ HESABININ DEĞERLEMESİ……………………….449

11-    YURT DIŞINDA ÖDENEN VERGİLERİN MAHSUBU ………………………………….451

12-    YURT DIŞI ZARARLARIN İNDİRİMİ——————— 454

13-    YURT DIŞINDA İNŞAAT İŞİ ALABİLMEK AMACIYLA YAPILAN GİDERLER—————- 456

14-  YURT DIŞINDA YAPILAN İNŞAAT, ONARMA, MONTAJ İŞLERİ VE TEKNİK HİZMETLERDEN SAĞLANAN KAZANÇLARDA İSTİSNA…………………..457

14.1-  Genel Olarak ……………………….457

14.2-   İstisnanın Uygulama Koşulları …………………458

14.2.1- İşin Yurt Dışında Yapılması …………………..458

14.2.2-   İşin İnşaat, Onarma, Montaj İşi veya Teknik Hizmet Olması ……………….459

14.2.3-    Kazancın Türkiye’de Genel Sonuç Hesaplama Yansıtılmış Olması………………………..459

14.2.4-        işin Yurt Dışındaki iş Yeri veya Daimi Temsilci vasıtasıyla Elde Edilmesi ………………….460

14.3-   Bu İşler için Yapılan Giderlerin Durumu …………………………..465

14.4-   Yurt Dışı inşaat, Onarma, Montaj işleri ve Teknik İşlerden Doğan Kur Farklarının istisna Karşısındaki Durumu…,,……………………….466

14.5-   Yurt Dışı İnşaat işleri Nedeniyle Alınan Kredilerin İşin Tamamlanmasından Sonra Ödenen Faiz ve Kur Farkları……………… 467

14.6-       Yurt Dışındaki Şantiye İçin Çizilen Projelerin Durumu  ……………468

14.7-       Yurt Dışındaki Firmalar İçin Türkiye’de Proje Çizimi ve Diğer Teknik Hizmetler ……………….469

14.7.1.        İndirim Kapsamındaki Hizmetler……………………. 470

14.7.2.        İndirimden faydalanma Koşulları…………………… 470

14.7.3.        İndirim tutarının tespiti    …………………………………………….. …..47i

14.8-          Yurt Dışı Zarar Mahsubu   ………………………………………. 472

15-       YURT DIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİNDE DAMGA VERGİSİ VE HARÇ İSTİSNASI…………….. 473

16-       ULUSLARARASI İHALEYE ÇIKARTILAN KAMU PROJELERİNDE DAMGA VERGİSİ VE HARÇ İSTİSNASI—————- 475

17-       YURT DIŞI İHALELERE GİRMEK İÇİN YAPILAN GİDERLER———————— 476

18-       KREDİLERE İLİŞKİN DAMGA VERGİSİ İSTİSNASINDA ”ULUSLARARASI KURUMLAR”……………………… 477

19 – YURT DIŞI DÖVİZ HASILATI ÜZERİNDEN HESAPLANACAK GÖTÜRÜ GİDER…………………… 482

19.1-       Götürü Gider Uygulamasından Yararlanabilecek Olan Mükellefler………………….. 483

19.2-      Götürü Giderlerin Belgeli Giderlere İlaveten Uygulanması…………………..483

19.3-       Götürü Gider Kaydedilebilecek Azami Tutar………………….. 485

19.4-        Götürü Gider Uygulamasında Hasılat………..   486

19.4.1-     İhracat Hasılatı ………………………………………… 486

19.4.2-        İhraç Kaydıyla Mal Tesliminde Hasılat ve Götürü Gider……………….. 487

19.4.3-        Yurt Dışı Taşımacılık Hasılatı……………………. 488

19.4.4-        Yurt Dışında Yapılan İnşaat, Onarma, Montaj ve Teknik Hizmetlerden Sağlanan Hasılat…………………..488

20-        YURT DIŞI BÜRO GİDERLERİ…………………………………….. 489

21-        YURT DIŞI İŞLER VE ÇİFTE VERGİLEMEYİ ÖNLEME ANLAŞMALARI———————-     490

21.1-        İstisna Yöntemi……………………. 491

20.2-      Mahsup Yöntemi……………………………. 497

21.3-        Değerlendirme ve Uyarı…………………………………. ……497

SEKİZİNCİ BÖLÜM

YAPI KOOPERATİFLERİNİN ÖZEL DURUMLARI

1-        KOOPERATİF NEDİR?……………………………….. 501

2-        KOOPERATİFLERİN KURUMLAR VERGİSİ MUAFİYETİ………………………………………… 501

2.1-         Muafiyet Koşulları………………………………… 502

2.1.1.      Sermaye Üzerinden Kazanç Dağıtılmaması…………………………. 503

2.1.2.      Yönetim Kurulu Başkan Ve Üyelerine Kazanç üzerinden Hisse Verilmemesi…………………. 503

2.1.3.      Yedek Akçelerin Dağıtılmaması……………………. 503

2.1.4.     Sadece Ortaklarla İş Görülmeli……………………… ……………..504

2.1.5 Yapı Kooperatiflerinin Muafiyetinde özel Koşullar………………………………………. 510

2.2-      Muafiyet İle KDV istisnası İlişkisizliği  …………………………………….512

2.3-      Kooperatifin Amacını Gerçekleştirememesi…………………………………………… 512

2.4-      Unvan Değişikliği ile İşletme Kooperatifine Dönüşmenin Muafiyete Etkisi…………………513

3-       KOOPERATİFLERDE RİSTURN İSTİSNASI…………… 513

4-       KOOPERATİFLERDE VERGİ, RESİM, HARÇ İSTİSNASI——————————- 514

5-       KOOPERATİFLERİN KİRA GELİRLERİNİN VERGİLENDİRİLMESİ…………………………… 515

6-       KOOPERATİFLERE AİT MEVDUAT FAİZLERİNİN VERGİLENDİRİLMESİ………………………..516

7-       KOOPERATİFLERİN TAŞINMAZ VE İŞTİRAK HİSSESİ SATIŞ KAZANCI İSTİSNASINDAN YARARLANIP YARARLANMAYACAKLARI————– 517

8-       KOOPERATİF TAŞINMAZLARINDA DEĞERLEME———————– 518

9-       KOOPERATİFE ÜYE ALINMASI……………………………….. 519

10-        SOSYAL TESİSLERİN İŞLETİLMESİ VE KİRAYA VERİLMESİ———————— 521

11-        TAPUDA ÜYELERİN ADINA TESCİLLİ ARSALARA ÜYELER İÇİN İNŞAAT YAPILMASI………………..522

12-        ARSA KARŞILIĞI İNŞAAT UYGULAMASINDA MÜETAHHİDİN HİSSESİNE DÜŞEN BAĞIMSIZ BÖLÜMLERİN TAPUSUNU KOOPERATİFİN VERMESİ…………..522

13-        HİZMET KARŞILIĞI ORTAKLIK———————— 523

14-        YAPI KOOPERATİFLERİNİN MUHASEBESİ——————— 524

14.1-     Genel Olarak………………………………………….. 524

14.2-     Sorun ve öneriler………………………………… 525

14.2.1-       Sermaye…………………………………… 525

14.2.2-       Aidatlar (ödenti) Gelir Midir?………………………………………………………. 525

14.2.3-       ödentiler Dışındaki Gelirler…………………………………………………… 527

14.2.4-       Şerefiyeler…. ……………………………………………. —527

14.2.4.1      Daha Değerli Bölümleri Alanların Fazla ödeme Yapması………………….. 528

14.24.2-     Daha Değerli Bölümleri Alanların Daha Düşük Değerli Bölümleri Alanlara Fazla ödeme Yapması……………………………528

14.5-      Giderler……………………………………………… 528

14.6-     Emanet Usulüne Göre İnşaat Yapan Kooperatiflerde Muhasebe……………………. 529

14.7-    İhale Usulünde İnşaat Yapan Kooperatiflerde Muhasebe ………………….. 530

14.8-      Emanet ve İhale Usul Birlikte Uygulanan Kooperatiflerde Muhasebe………………. 533

14.9-      Yapı Kooperatiflerinde Gelir Gider Farkı…………………………. 533

14.10-      İşyeri ve Konutlann Ortaklara Dağıtılması……………………………. 535

14.11-      Veraset ve İntikal Vergisi Matrahına Dâhil Kooperatif Hisselerinin Değerlemesi…………….. 536

14.12-     Yapı Kooperatiflerinin İşe Başlamayı Bildirmesi ……………………………..536

İS-          YAPI KOOPERATİFLERİNİN ÜYELERİNE YAPTIKLARI KDV’YE TABİ TAŞINMAZ TESLİMLERİNDE KDV MATRAHI………………………………….537

16-        YAPI KOOPERATİFLERİNİN NE ZAMAN KDV MÜKELLEFİYETİ TESİS ETTİRECEKLERİ…………………….538

17-        KOOPERATİFLERİN İKİ YILDAN UZUN SÜRE AKTİFTE DURAN TAŞINMAZ SATIŞLARININ KDV İSTİSNASI KARŞISINDAKİ DURUMU…………………538

DOKUZUNCU BÖLÜM

İNŞAAT İŞLERİNDE KATMA DEĞER VERGİSİ

1-      İNŞAAT TAAHHÜT İŞLERİNDE KATMA DEĞER VERGİSİNİ DOĞURAN OLAY………… 543

2-        GAYRİMENKUL TESLİMLERİNDE VERGİYİ DOĞURAN OLAY—————– 547

3-        İŞLETMEDE KULLANILMAK ÜZERE İNŞAA EDİLEN BİNALARDA KDV UYGULAMASI……………………. 548

4-        KUR FARKLARININ KDV KARŞISINDAKİ DURUMU………………………………….. 549

4.1-       Kur Farkı Kavramı ve Ekonomik Niteliği…………………………………………………………… 549

4.2-       Konu ile İlgili Olarak Başvurulacak Kanun Hükümleri…………………………………….. 550

4.3-       Kur Farklarının KDV’ye Tabi Olup Olmadığına ilişkin Tartışmalar………………………………….551

4.3.1-   Kur Farklarının KDV’ye Tabi Olduğu Yönündeki Görüş…………………………………………….551

4.3.1.1- Kur Farkının Bir Hizmet Bedeli Olduğu Görüşü……………………….551

4.3.1.2-    Kur Farkının KDVK 24′üncü Maddesinin (c) Bendi Uyarınca Matraha Dahil Olduğu Görüşü……………………….     554

4.3.2-      Kur Farklarının KDV’ye Tabi Olmadığı Yönündeki Görüş ………………………………… 554

4.3.3-        Vergi İdaresinin Görüşü…………………………………………………………..    556

4.3.4-        Yargı Kararları……………………………………………………………….         559

4.3.5-        Bizim Değerlendirmemiz……………………………………………………… 561

5-       İHALE MAKAMINA AİT İŞ MAKİNELERİNİN KİRALANMASI DURUMUNDA KDV UYGULAMASI……………..566

6-        İHALE MAKAMININ MÜTEAHHİDE MALZEME VERMESİ DURUMUNDA KDV UYGULAMASI…………………….567

7-         YURT DIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİNİN KDV KARŞISINDAKİ DURUMU —————— 569

7.1-      Yurt Dışına Götürülen Malların KDV’si ……………………….569

7.1.1-      Geçici ihracat…………………………………..    569

7.1.2-      Kesin ihracat…………………………………… 570

8- KAYBOLAN, ÇALINAN MALLARIN KDV’Sİ……………………… 570

9. KONUT TESLİMLERİ İLE İNŞAAT VE KONUTA YÖNELİK TAAHHÜT İŞLERİNDE KDV UYGULAMASI…………………………571

9.1-      Uygulamanın Kısa Tarihçesi…………………………….571

9.2-     Konut Teslimlerinde Uygulanan KDV Oranları…………………. 573

9.3-       İstisnalar………………………………………574

9.3.1-       Organize Sanayi Bölgeleri ve Küçük Sanayi Sitesinin iktisadi İşletmelerinin İşyeri Teslimleri………………………………………..574

9.3.2-       Konut Yapı Kooperatiflerinin Üyelerine Konut Teslimleri…………………………..575

9.3.3-        Konut Yapı Kooperatiflerinin Sonradan Üye Kaydetmeleri ve Üyeleri Dışındakilere Konut Teslimleri……………………………577

9.3.4-        İnşaat Taahhüt İşlerinde İstisna………………………………………………………………..579

9.3.4.1-         İstisna Kapsamındaki (İstisna Olmadığı Durumda %1 Orana Tabi) İşler ……………………………………580

9.3.4.2-         İstisna Kapsamındaki Olmayan İşler………………………..585

9.3.5-            150 M2′nin Net Alan mı, Brüt Alan mı Olduğu ………………………………..586

9.3.6-        Müteahhidin Taahhüt Ettiği İşi Taşerona Yaptırması………………………………….587

9.3.7-        İstisna Kapsamında Yapılan İşlerle İlgili Olarak Yüklenilen KDV’lerin Durumu ………………………587

9.3.8-       Müteahhidin İstisnadan Vazgeçmesi —————————————– 588

9.4-       %1 Oranında Vergiye Tabi Taahhüt İşlemleri ……………………………………..589

10-         KONUT TESLİMLERİNDE KDV UYGULAMASI AÇISINDAN NET ALAN HESAPLAMASI (150 M2 NİN HESABINA DÂHİL ALANLAR) 589

11-       ARSA KARŞILIĞI KAT TESLİMLERİNDE KDV ……………….593

12-       İNŞAAT HALİNDE VE İNŞAATTAN SATIŞLARDA KDV……………………..598

13-       ARSA KARŞILIĞI İNŞAAT UYGULAMASINDA İNŞAAT BİTMEDEN ARSA TAPUSUNUN MÜTEAHHİDE DEVRİ… ………………….601

14-       DÜŞÜK ORANDA KDV’YE TABİ İŞLERİN MALİYETİ DOLAYISIYLA İNDİRİLEMEYEN KDV NİN İADESİ—— ……………………602

14.1-   Yıl İçinde Mahsuben İade   ………………………………….. 603

14.2-    Yıl İçinde Mahsuben iade Edilmeyen Vergilerin iadesi  ………………………………………………… ……..607

14.3-     İade Tutarının Hesaplanması…………………….. 609

14.4-     İade Hesabına Dahil Edilebilecek Yüklenilen KDV ……………… 613

14.5-      Yıl İçinde Mahsup Edilmeyen iadenin Talep Edileceği Dönem ……………………………   614

15-       İNŞAAT TAAHHÜT HAKEDİŞ BEDELİNİN BİR KISMININ FAZLA

OLDUĞU GEREKÇESİYLE İADESİ DURUMUNDA KDV’NİN DÜZELTİLİP DÜZELTİLMEYECEĞİ ……………. 617

16-        KONUT VE TAAHHÜT İSTİSNASINDA KISMİ VERGİ İNDİRİMİ…………….618

16.1-      Bağış Amacıyla Yapılan İnşaatlarda Durum……………………………………………………        620

16.2.       Diğer Hallerde Kısmi Vergi İndirimi Uygulaması……………………………. …………. 620

17-        İŞİN ZAMANINDA BİTİRİLMEMESİ NEDENİYLE ÖDENEN GECİKME CEZASININ KDV KARŞISINDAKİ DURUMU————————————- 621

18-        İNŞAAT TAAHHÜT İŞLERİNDE KDV TEVKİFATI……………………………….. 624

18.1-      Tevkifat Yapacak Olanlar……………..  625

18.2-      Tevkifata Tabi Hizmetler …………………….. 626

18.2.1-   Yapım İşleri ile Bu işlerle Birlikte ifa Edilen Mühendislik-Mimarlık ve Etüt-Proje Hizmetleri…………………………………..628

18.2.1.1.  Tevkifat Uygulayacak Alıcılar……………………………628

18.2.1.2.        Tevkifat Oranı……………………………………………………………..      628

18.2.1.3.        Kapsam………………….. ………………………………………… 628

18.2.2.        Etüt Plan-Proje, Danışmanlık, Denetim ve Benzeri Hizmetler……………….. 630

18.2.3-       Makine, Teçhizat, Demirbaş ve Taşıtlara Ait Tadil, Bakım ve Onarım Hizmetleri  …………………        631

18.2.4-       İşgücü Temin Hizmetleri………………………………………………………… 632

18.3-       Düzenlenecek Faturada KDV Hesaplaması…………………………………………..637

18.4-       KDV’nin Beyanı ve iade İşlemleri……………………………………………… 639

18.4.1-       Mahsuben iade———————————————————– 642

18.4.2-     Nakden İade Talepleri————–………………………645

18.4.3.        Tevkifattan Kaynaklanan İade Uygulaması ile İlgili Diğer Hususlar…….. 646

18.4.4-        Tevkif Edilen KDV İadesi Yeminli Mali Müşavir Raporu ………………………….648

ONUNCU BÖLÜM

İNŞAAT MUHASEBESİNDE ENFLASYON MUHASEBESİ
UYGULAMALARI

1-       ENFLASYON MUHASEBESİNİN İNŞAAT MUHASEBESİNE ETKİSİ… 677

2-       YILLARA YAYGIN İNŞAAT VE ONARMA İŞLERİNDE ENFLASYON MUHASEBESİ……………………….. 678

2.1-       2003 Yılı Enflasyon Düzeltmesi……………………………………………………………. 678

2.2-       Yıllara Yaygın inşaat ve Onarma İşlerinin Yıl İçinde Yapılan Maliyet ve Alınan Hakedişlerinde Enflasyon Düzeltmesi………………………. 682

2.3-      Stoklardaki İlk Madde ve Malzemenin Enflasyon Düzeltmesi ……………………………………..685

2.4-      önceki Yıldan Devreden Maliyet ve Hakedişlerin Enflasyon Düzeltmesi………………………….. 686

2.5-      Enflasyon Fark ve Düzeltme Hesaplan…………………………………….686

2.6-      Ortak Genel Giderlerde Enflasyon Muhasebesinin Uygulanması…………………. 689

3-       ÖZEL İNŞAAT İŞLERİNDE ENFLASYON MUHASEBESİ  ……………………………693

4-       ALINAN VE VERİLEN AVANSLARDA ENFLASYON MUHASEBESİ ………………………694

5-       KANUNEN KABUL EDİLMEYEN GİDERLERİN ENFLASYON DÜZELTMESİ…………………………. 694

6-       2003 YILI ENFLASYON DÜZELTMESİNİN SONRAKİ YILLARA ETKİSİ………701

6.1-       Satılmak Üzere Alınan veya Yapılan Taşınmazların Satışında Enflasyondan Doğan Zararlar Vergi Matrahının Saptanmasında Dikkate Alınmaz …………………. 701

6.2-       2003 Yılı Enflasyon Düzeltmesinden Kaynaklanan Farklar Gelir ya da Gider Olarak Dikkate Alınmaz……………………………702

KAYNAKÇA………………………………………………………………..704

 

 

 

 


]]> https://www.muhasebekitaplari.com/insaat-muhasebesi.html/feed 0 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun Uygulaması https://www.muhasebekitaplari.com/6183-sayili-amme-alacaklarinin-tahsil-usulu-hakkinda-kanun-uygulamasi.html https://www.muhasebekitaplari.com/6183-sayili-amme-alacaklarinin-tahsil-usulu-hakkinda-kanun-uygulamasi.html#comments Wed, 15 Apr 2015 07:00:15 +0000 muhasebe_admin http://www.muhasebekitaplari.com/?p=1252

İÇİNDEKİLER

BİRİNCİ KISIM
GENEL ESASLAR
BİRİNCİ BÖLÜM
YASANIN KAPSAMI, TERİMLER, GÖREVLİLER VE YETKİLİLER
KANUNUN ŞÜMULÜ (YASANIN KAPSAMI)………………………………………..3
1. Yasa Hükmünden Yararlanacak Olanlar…………………………………………..3
2. Yasa Kapsamındaki Alacaklar ………………………………………………………..4
3. Kamu Hizmetinden Doğan Kamu Alacakları……………………………………..7
4. 6183 Sayılı Yasaya Atıf Yapan Yasalar…………………………………………….7
TAHSİLİ EMVAL KANUNUNA YAPILAN ATIFLAR ………………………………15
KANUNDAKİ TERİMLER ………………………………………………………………..20
1. Amme (kamu) Alacağı …………………………………………………………………21
2. Amme Borçlusu veya Borçlu Terimi……………………………………………….21
3. Alacaklı amme idaresi terimi: ……………………………………………………….25
4. Tahsil Dairesi ………………………………………………………………………….25
5. Mal Terimi ………………………………………………………………………………….26
6. Para Cezaları……………………………………………………………………………..26
7. Tahsil Edilemeyen Amme Alacağı Terimi ………………………………………..26
8. Tahsil Edilemeyeceği Anlaşılan Amme Alacağı Terimi………………………26
9. Takibat Giderleri………………………………………………………………………….27
SELAHİYETLİLER VE MESULİYETLERİ…………………………………………..30
TAKİBATA SELAHİYETLİ TAHSİL DAİRESİ……………………………………….32
YARDIM MECBURİYETİ ………………………………………………………………..36
BORÇLUNUN ÖLÜMÜ……………………………………………………………………39
1. Mirası Reddetmemiş Mirasçılar Takip Edilir…………………………………….39
2. Borçlunun Ölümünden Önce Başlamış İşlemlerin Devamı………………..40
3. Mirasın Tutulan Defter Mucibince Kabulü……………………………………….46
4. Mirasın Kabulüne Kadar Geçen Sürede Satış Yapılamaz…………………46
5. Terekenin Mahkeme veya İflas Dairesi Tarafından Tasfiye Edilmesi …..46
TEBLİĞLER VE MÜDDETLERİN HESAPLANMASI……………………………51
1. Sürelerin Hesaplanması ………………………………………………………………51
2. Tebliğler …………………………………………………………………………………….57
İKİNCİ BÖLÜM
AMME ALACAKLARININ KORUNMASI
I TEMİNAT HÜKÜMLERİ
TEMİNAT İSTEME………………………………………………………………………….74
1. Teminat İsteme Nedenleri…………………………………………………………….75
2. Teminat Tutarı…………………………………………………………………………….79
3. Teminat İstemede Usul………………………………………………………………..80
VI
İçindekiler
4. Teminat İstenecek Olanlar……………………………………………………………81
5. Teminat Gösterilmemesinin Sonucu………………………………………………81
TEMİNAT VE DEĞERLEME…………………………………………………………….89
1. Teminat Olarak Kabul Edilecek Değerler………………………………………..89
2. Teminatların Değerlenmesi…………………………………………………………..94
3. Borcun Artması Veya Teminatın Değerinin Düşmesi………………………..96
4. Teminatın Değiştirilmesi……………………………………………………………….96
5. Teminatın Serbest Bırakılması………………………………………………………98
ŞAHSİ KEFALET………………………………………………………………………….105
1. Kişisel Kefaletin Niteliği ……………………………………………………………..105
2. Kişisel Kefilde Aranacak Nitelikler ……………………………………………….106
3. Kefalette Şekil…………………………………………………………………………..106
4. Kamu Alacağını Ödeyen Kefilin Rücu Hakkı …………………………………107
TEMİNAT HÜKMÜNDE OLAN EŞYA ……………………………………………… 110
1. Eşyanın Teminat Hükmünde Olmasının Anlamı ……………………………. 110
2. Eşyası Teminat Hükmünde Olan Yerler…………………………………………111
3. Eşyanın Teminat Olarak Sayıldığı Borçlar……………………………………..111
4. Teminat Hükmünde Olan Eşya…………………………………………………… 112
5. Teminatın Hükmünün Sınırı……………………………………………………….. 113
İKİNCİ BÖLÜM
AMME ALACAKLARININ KORUNMASI
II İHTİYATİ HACİZ
İHTİYATİ HACİZ …………………………………………………………………………..121
1. Tanım………………………………………………………………………………………121
2. İhtiyati Haciz Nedenleri………………………………………………………………123
3. İhtiyati Haczin Muhatabı …………………………………………………………….128
4. Usule İlişkin Hususlar………………………………………………………………..130
5. İhtiyati Hacizde İstihkak İddiası …………………………………………………..136
6. Şirket Temsilcilerinin Mallarının İhtiyati Haczi………………………………..137
7. İhtiyati Haczin Uygulanma Şekli …………………………………………………137
İHTİYATİ HACİZDE BORÇLU TARAFINDAN GÖSTERİLECEK
TEMİNAT…………………………………………………………………………………….146
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………146
2. Depo Edilecek Kıymetler……………………………………………………………147
3. Üçüncü Kişi Elinde Haczedilen Mallar………………………………………….147
4. Kefil Gösterilmesi………………………………………………………………………148
İHTİYATİ HACZE İTİRAZ ………………………………………………………………149
1. Dava Açmaya Yetkili Olanlar……………………………………………………….149
2. Yetkili Yargı Yeri ………………………………………………………………………..149
VII
İçindekiler
3. Dava Açma Süresi…………………………………………………………………….150
4. Dava Nedenleri…………………………………………………………………………151
5. Dava Açmanın Sonuçları …………………………………………………………..153
İHTİYATİ HACZİN KALDIRILMASI ………………………………………………….158
İKİNCİ BÖLÜM
AMME ALACAKLARININ KORUNMASI
III İHTİYATİ TAHAKKUK
İHTİYATİ TAHAKKUK ……………………………………………………………………164
1. İhtiyati Tahakkukun Niteliği …………………………………………………………165
2. İhtiyati Tahakkukun Konusu………………………………………………………..166
3. İhtiyati Tahakkuk Nedenleri…………………………………………………………166
4. İhtiyati Tahakkuk Kararı Yetkisi……………………………………………………170
İHTİYATİ TAHAKKUKUN NETİCELERİ …………………………………………..174
1. Matrahı Belli Olan Vergi ve Resimlerde İhtiyati Tahakkuk ……………….174
2. Matrahı Belli Olmayan Vergi ve Resimlerde İhtiyati Tahakkuk …………175
3. Matrahı Belli Olmayan Vergi ve Resimlerin Zam ve Cezaları ………….176
4. Matrahı Belli Olmayan Vergi ve Resimlerle İlgili Geçici Takdirlerin
 Yapılması…………………………………………………………………………………176
5. Tahsil Zamanı …………………………………………………………………………..177
İHTİYATİ TAHAKKUKUN DÜZELTİLMESİ ………………………………………179
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………179
2. İhtiyati Tahakkukun Düzeltilmesi………………………………………………….179
İHTİYATİ TAHAKKUKA İTİRAZ……………………………………………………….182
İKİNCİ BÖLÜM
AMME ALACAKLARININ KORUNMASI
IV DİĞER KORUNMA
HÜKÜMLERİ
AMME ALACAKLARINDA RÜÇHAN HAKKI …………………………………….189
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………189
2. Hacze İştirakin Koşulları…………………………………………………………….189
3. Hacze İştirakte Kamu Alacaklarının Öncelik Sırası ………………………..191
4. Kamu Alacağından Dolayı Konulan Hacze Diğer Alacaklıların
 İştiraki ……………………………………………………………………………………..201
5. Teminat Hükmündeki Eşyada Hacze İştirak ………………………………….202
6. İhtiyati Hacizde Diğer Alacaklıların Haczine İştirak…………………………202
7. Borçlunun Kamu Alacağı Karşısındaki Durumunun Hacze İştirakte
 Önemi……………………………………………………………………………………..203
8. Borçlunun İflası, Mirasın Reddi Ve Terekenin Resmi Tasfiyesi…………204
VIII
İçindekiler
AMME ALACAKLARINI KESİP ÖDEMEK MECBURİYETİNDE
OLANLAR……………………………………………………………………………………230
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………230
2. 213 Sayılı Yasanın 11’inci Maddesindeki Düzenleme …………………….232
3. Diğer Düzenlemeler…………………………………………………………………..235
AMME ALACAĞI ÖDENMEDEN YAPILMAYACAK İŞLEMLER İLE İŞLEM
YAPANLARIN SORUMLULUKLARI…………………………………………………………242
1. Borcu Yoktur Belgesi Aranacak İşlemler……………………………………….244
2. Kapsama Giren Kamu Alacakları…………………………………………………246
3. Belgelerin Geçerlilik Süresi…………………………………………………………247
4. Uygulanacak Ceza ……………………………………………………………………247
TAHSİL EDİLEN AMME ALACAKLARINDAN YAPILACAK REDDİYAT
SEBEBİYLE MAHSUPLAR ……………………………………………………………249
1. Fazla Yapılmış Ödeme Bulunmalıdır……………………………………………250
2. Alacak Reddedilecek Aşamaya Gelmiş Olmalıdır…………………………..250
3. Fazla tahsil Edilen Tutar Aynı İdarenin Alacaklarına Mahsup Edilebilir251
4. Kamu Alacağının Vadesi Gelmiş Olmalıdır …………………………………..251
5. Düzenleme Re’sen Mahsup Yapılmasına İlişkindir…………………………251
6. Vergi İadelerinde Süre……………………………………………………………….253
İPTAL DAVASI AÇILMASI………………………………………………………………272
1. İptal Davasının Konusu ……………………………………………………………..272
2. İptal Davasının Koşulları…………………………………………………………….273
3. İptal Davalarında Yetkili Mahkeme ………………………………………………276
İPTAL TALEBİNDE MUHATAP ……………………………………………………….285
HÜKÜMSÜZ SAYILMADA ZAMANAŞIMI ………………………………………..293
İVAZSIZ TASARRUFLARIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ ……………………………….296
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………296
2. Ödenmemiş Kamu Alacağı Bulunmalıdır………………………………………297
BAĞIŞLAMA SAYILAN TASARRUFLAR………………………………………….306
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………306
2. Bağış Sayılan İşlemler……………………………………………………………….306
HÜKÜMSÜZ SAYILAN DİĞER TASARRUFLAR……………………………….313
1. Tasarrufun Hükümsüz Sayılmasının Ön Koşulları………………………….313
2. Hükümsüz Tasarruflar………………………………………………………………..315
AMME ALACAĞININ TAHSİLİNE İMKAN BIRAKMAMAK MAKSADIYLA
YAPILAN TASARRUFLAR……………………………………………………………..318
ÜÇÜNCÜ ŞAHISLARIN HAKLARI VE MECBURİYETLERİ………………..325
1. Kamu Borçlusu Açısından İptalin Sonuçları…………………………………..325
2. Üçüncü Kişi Açısından İptalin Sonuçları……………………………………….326
IX
İçindekiler
TASFİYE HALİNDE VAZİFELİLER………………………………………………….330
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………331
2. Tüzel Kişilerin Tasfiyesinde ………………………………………………………..332
3. Tüzel Kişiliği Olmayan Kuruluşların Tasfiyesinde ………………………….332
TASFİYE HALİNDE MESULİYET……………………………………………………338
1. Bildirim Zorunluluğu…………………………………………………………………..339
2. Kamu Alacağına Öncelik Verme Zorunluluğu………………………………..340
ORTAKLIĞIN FESHİNİ İSTEME …………………………………………………….344
LİMİTED ŞİRKETLERİN AMME BORÇLARI…………………………………….352
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………352
2. Ortakların Sorumlu Tutulması İçin Alacağın Şirketten Tahsil Olanağı
Kalmamış Veya Tahsil Edilemeyeceği Anlaşılmış Olmalıdır………………..354
3. Ortaklar Hakkında Yapılacak Takipte Uygulanacak Hükümler …………355
4. Limited Şirket Ortağının Saptanması …………………………………………..355
5. Devir Öncesi Borçlardan Sorumluluk……………………………………………356
6. Borcun Doğduğu ve Ödenmesi Gerektiği Zamanlarda Ortakların
Faklı Olması Durumunda Sorumluluk………………………………………………357
7. Ortak Adına Ödeme Emri Düzenlenmeli ve Tebliğ Edilmelidir………….358
8. Limited Şirketin Yasal Temsilcilerinin Sorumluluğu…………………………358
9. Kamu Alacağının Öncelikle Yasal Temsilciden Mi Ortaklardan Mı
Aranacağı Konusu………………………………………………………………………..359
10. Ortakların Şirket Borçlarından Sorumlu Tutulmasının Hukuksal
Değerlendirmesi …………………………………………………………………………..362
KANUNİ TEMSİLCİLERİN SORUMLULUĞU …………………………………..386
1. Yasal Temsilcilerin Saptanması …………………………………………………..387
2. Alacağın Borçlunun Mal Varlığından Tamamen Veya Kısmen
Alınamaması veya Alınamayacağının Anlaşılması…………………………….398
3. Temsilci Sıfatını Kazanmadan Önceki Ve Ayrılma Tarihinden Sonraki
İşlemlere Ait Sorumluluk………………………………………………………………..399
4. Mükerrer 35’inci Madde Ve Vergi Usul Yasasının 10’uncu Maddesi …403
6. Tasfiye Durumu…………………………………………………………………………404
7. Rücu Hakkı………………………………………………………………………………404
BİRLEŞME, DEVİR, BÖLÜNME VE ŞEKİL DEĞİŞTİRME HALLERİ …..422
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
ÖDEME
ÖDEME ZAMANI VE ÖNCE ÖDEME ……………………………………………..427
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………427
2. Borç Vadesinden Önce Ödenebilir ………………………………………………429
TAKSİTLERİN ZAMANINDA ÖDENMEMESİ …………………………………..443
X
İçindekiler
ÖDEME YERİ ……………………………………………………………………………..444
ÖDEME ŞEKLİ, MAKBUZ …………………………………………………………….447
ÖZEL ÖDEME ŞEKİLLERİ ……………………………………………………………451
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………452
2. Özel Ödeme Şekilleri…………………………………………………………………452
ÇEKLE VEYA MÜNAKALE EMRİ İLE ÖDEMEYE AİT HUSUSİ
HÜKÜMLER ……………………………………………………………………………….461
ÇEKLERDE TANZİM TARİHİ …………………………………………………………463
HUSUSİ ÖDEME ŞEKİLLERİNDE ÖDEME TARİHİ …………………………464
VERGİ CÜZDANLARI …………………………………………………………………..470
ÖDEMENİN İSPATI ……………………………………………………………………..471
ÖDEMENİN MAHSUP EDİLECEĞİ ALACAKLAR …………………………….474
1. Rızaen Yapılan Ödemeler ………………………………………………………….474
2. Cebren Tahsil Olunan Paralar …………………………………………………….479
3. Hacze İştirak Eden Diğer Dairelerin Borçlarına Mahsup …………………481
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
TECİL, TEHİR, GECİKME ZAMMI
TECİL …………………………………………………………………………………………487
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………488
2. Tecil Ve Taksitlendirmeden Yararlanabilecek Olanlar ……………………..489
3. Tecil Ve Taksitlendirmeden Yararlanacak Olanların Yapacakları
İşlemler……………………………………………………………………………………….489
4. Tecil Edilen – Edilmeyen Alacaklar……………………………………………….490
5. Borçlunun Çok Zor Duruma Düşecek Olması Ve Bu Durumun
Saptanması …………………………………………………………………………………491
6. Teminat Gösterilmesi…………………………………………………………………493
7.Tecil Faizi Oranı…………………………………………………………………………495
8. Taksit Koşullarının Bozulmasının Sonucu ve Takip ………………………..496
9. Doğal Afet Nedeniyle Kuraldan Sapma ……………………………………….497
10. Yeniden Tecil…………………………………………………………………………..498
11. Süreli Red………………………………………………………………………………498
12. Aciz Halinde Tecil Uygulaması…………………………………………………..499
13. Gecikme Zammı Tatbik Edilmeyen Kamu Alacaklarında Tecilin İhlali
Halinde Ödenen Tecil Faizi Hakkında Yapılacak İşlemler …………………..499
İCRANIN KAZA MERCİLERİNCE TEHİRİ ……………………………………….508
ÖLÜM HALİNDE TAKİBİN GERİ BIRAKILMASI ……………………………….510
1. Akrabaların Ölümü…………………………………………………………………….510
2. Borçlunun Ölümü………………………………………………………………………510
3. Mirasçılar Açısından Takip…………………………………………………………. 511
XI
İçindekiler
GECİKME ZAMMI ………………………………………………………………………..512
1. Alacağın Gecikme Zammı Uygulaması Kapsamında Olması…………..512
2. Ödeme Vadesinin Dolmuş Olması……………………………………………….513
3. Gecikme Zammının Hesaplanması ……………………………………………..514
4. Asgari Gecikme Zammı Tutarı…………………………………………………….516
5. Gecikme Zammı Tatbikinde Sürelerin Hesaplanması……………………..516
6. Gecikme Zammında Üst Sınır Olmadığı……………………………………….519
7. Cezanın Ödeme Dışındaki Hallerle Kalkması ……………………………….519
8. Ölüm Durumunda Gecikme Zammı……………………………………………..520
9. Mücbir Sebep Durumunda Gecikme Zammı …………………………………520
10. Bankanın Aktarmayı Geç Yapması…………………………………………….523
11. Mahkeme Kararına Göre İade Edilen Alacağın Danıştay Kararı İle
Yeniden Alınması …………………………………………………………………………523
12. Süresinde Başvurulmakla Birlikte Daha Sonra Yapılan Mahsuplarda
Gecikme Zammı Uygulanıp Uygulanmayacağı …………………………………525
GECİKME ZAMMININ TATBİK MÜDDETİ VE DİĞER HÜKÜMLER ……539
1. Gecikme Zammı Uygulama Süresi………………………………………………539
2. Gecikme Zammının Durması………………………………………………………542
3. Gecikme Zammının Önceden Bildirim Zorunluluğu Yoktur………………545
4. Aslın Ödenmesi Gecikme Zammının Tahsiline Engel Değildir………….546
KÖYLERDE GECİKME ZAMMI………………………………………………………554
İKİNCİ KISIM
AMME ALACAĞININ CEBREN TAHSİLİ
BİRİNCİ BÖLÜM
CEBREN TAHSİL VE TAKİP ESASLARI
CEBREN TAHSİL VE ŞEKİLLERİ ………………………………………………….559
1. Cebren Tahsile Geçilecek Zaman………………………………………………..559
2. Cebren Tahsil Şekilleri……………………………………………………………….560
3. Cebren Tahsil Şekilleri Yasada Sayılanlarla Sınırlıdır……………………..561
ÖDEME EMRİ ……………………………………………………………………………..569
1. Ödeme Emri Çıkarılmasını Gerektiren Durumlar……………………………570
2. Vergi Sorumlularının Takibinde Ödeme Emri…………………………………571
3. Ödeme Emrinde Bulunması Gereken Bilgiler………………………………..572
4. Mahsup Talebinin Bulunması………………………………………………………574
5. Ödeme Emrinin Tebliği ………………………………………………………………574
TEMİNATLI ALACAKLARDA TAKİP ……………………………………………….588
1. Alacağın Ödenmesini İsteyen Yazı ………………………………………………588
2. Teminatın Niteliğinin Önemi………………………………………………………..589
3. Alacağın Teminata Bağlandığı Zamandaki Durumunun Önemi………..589
XII
İçindekiler
4. Teminat Paraya Çevrilmeden Diğer Cebri Takip Yollarına Gidilemez ..590
KEFİL VE YABANCI ŞAHIS VEYA KURUMLAR MÜMESSİLLERİNİ
TAKİP …………………………………………………………………………………………595
ÖDEME EMRİNE İTİRAZ………………………………………………………………597
1. Madde Metninin Düzeltilmeye Muhtaç İfadeleri……………………………..597
2. Ödeme Emrine Karşı Dava Açabilecek Olanlar……………………………..599
3. Dava Açma Nedenleri………………………………………………………………..599
4. Dava Açma Süresi…………………………………………………………………….607
5. Dava Açılacak Mahkeme……………………………………………………………608
6. Dava Açmada Şekil …………………………………………………………………..608
7. Kısmi Dava Açma ……………………………………………………………………..609
8. Davanın Sonuçları…………………………………………………………………….609
9. Ödeme Emrine Karşı Düzeltme Başvurusu Yapılması …………………… 611
MAL BİLDİRİMİ ……………………………………………………………………………628
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………629
2. Köylerde Mal Bildirimi………………………………………………………………..631
3. Sözlü Bildirim……………………………………………………………………………632
4. Diğer Hususlar………………………………………………………………………….632
MAL BİLDİRİMİNDE BULUNMAYANLAR…………………………………………634
1. Mal Beyanında Bulunmamanın Hapis Cezası……………………………….634
2. Gerçeğe Aykırı Bildirimde Bulunulması ………………………………………..635
3. Hapsin Paraya Çevrilip Çevrilemeyeceği Veya Ertelenip
Ertelenemeyeceği…………………………………………………………………………635
4. Hapisle Tazyik Kararının Verilme Şekli…………………………………………636
5. Hapsen Tazyik Hacze Engel Değildir……………………………………………637
MAL EDİNME VE MAL ARTMALARI……………………………………………….647
HACİZ…………………………………………………………………………………………648
1. Haciz……………………………………………………………………………………….648
2. Haczedilecek Malların Tespiti ……………………………………………………..649
3. Haczedilen Taşınmaz Malların Satışını Önlemek Amacıyla Taşınır
 Haczi …………………………………………………………………………………………649
4. Şirket Ortağının Kişisel Borçlarından Dolayı Şirket Gelirleri
Haczedilemez………………………………………………………………………………651
5. Adi Ortaklık Borçlarından Dolayı Ortakların Mal Varlıklarına Haciz …..651
6. Hacze Karşı Yargı Yolu………………………………………………………………653
7. Şirket Adına Düzenlenen Ödeme Emrine Dayanılarak Şirket Ortağı
ve Müdürünün Malvarlığına Bu Sıfatlarıyla Haciz Konulamaz……………..655
8. Tahsil Dairesi Alacaklı Amme İdaresi İle Borçlunun Menfaatlerini
Mümkün Olduğu Kadar Telif Etmekle Mükelleftir……………………………….655
XIII
İçindekiler
9. Ön Alım Hakkı ve 62’nci Maddeye Göre Hacizde Öncelik Sorunu……657
10. Haczedilecek Mallar Saptanırken Dikkat Edilecek Hususlar………….659
DİĞER HAKLARIN PARAYA ÇEVRİLMESİ ……………………………………..672
HACİZ VARAKASI………………………………………………………………………..679
KÖYLERDE HACİZ ………………………………………………………………………681
BORÇLU ELİNDE HACZEDİLEN MALLARA KARŞI İSTİHKAK
İDDİALARI…………………………………………………………………………………..682
1. İstihkak İddiasında Bulunabilecekler ……………………………………………682
2. İstihkak İddiasının Dayanakları……………………………………………………683
3. İstihkak İddiasının Usulü…………………………………………………………….684
4. Yetkili Mahkeme………………………………………………………………………..685
ÜÇÜNCÜ ŞAHIS ELİNDE HACZEDİLEN MALLARA KARŞI İSTİHKAK
İDDİALARI…………………………………………………………………………………..692
1. Genel Olarak …………………………………………………………………………..692
2. Zilyetliğin Mülkiyete Karine Olduğu ……………………………………………..692
3. Dava Açma Süresi ve Açılmamasının Sonucu ………………………………693
4. Borçlu İle Birlikte Oturanların İstihkak İddiaları………………………………693
İSTİHKAK İDDİALARI VE İLGİLİ DİĞER HÜKÜMLER ………………………700
1. İstihkak Davalarında Yetkili Mahkeme………………………………………….700
2. Yargılama Usulü ……………………………………………………………………….701
3. Teminat Karşılığı İcranın Ertelenmesi…………………………………………..701
AMME İDARELERİ ARASINDA HACZE İŞTİRAK …………………………….707
1. İştirakin Koşulları ………………………………………………………………………707
2. Alacakların Tahsil Sırası …………………………………………………………….707
HACZEDİLEMİYECEK MALLAR…………………………………………………….715
1. Devlet Malları……………………………………………………………………………717
2. Kişisel Ve Mesleki Elbise Ve Eşyalar……………………………………………717
3. Mesleki Mallar…………………………………………………………………………..718
4. Malullük Aylıkları ve Benzerleri……………………………………………………719
5. Borçlunun Durumuna Uygun Evi ………………………………………………..719
6. Harcırah Yasasına Göre Yapılan Ödemeler ………………………………….719
7. 2022 sayılı Yasa Uyarınca Bağlanan Aylıklar………………………………..719
8. Özel Yasaları Gereğince Haczedilemeyecek Mallar……………………….720
9. İşveren İdarelere Verilen Teminat Mektupları ………………………………..721
10. Hak Edişler Üzerindeki Ücret Payları …………………………………………721
KISMEN HACZEDİLEN GELİRLER ………………………………………………..738
YETİŞMEMİŞ MAHSULLERİN HACZİ ……………………………………………747
HACZİN SONUÇLARI ………………………………………………………………….749
1. Haczin Borçlu Açısından Sonuçları ……………………………………………..749
XIV
İçindekiler
2. Haczin Alacaklı Kamu İdaresi Açısından Sonuçları………………………..750
3. Haczin Üçüncü Kişiler Açısından Sonuçları…………………………………..750
PARAYA ÇEVİRME……………………………………………………………………….752
1. Paraya Çevirme………………………………………………………………………..752
2. Mahsup Sırası ………………………………………………………………………….753
3. Satışın Ertelenmesi …………………………………………………………………..753
ACİZ HALİ …………………………………………………………………………………..754
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………754
2. Aciz Durumunun Saptanması……………………………………………………..755
ACZİN NETİCELERİ……………………………………………………………………..757
İKİNCİ BÖLÜM
MENKUL MALLARIN HACZİ VE SATIŞI
MENKUL MALLARIN HACZİ …………………………………………………………760
HACİZ SIRASINDA BULUNACAKLAR VE HACİZ ZAPTI ………………….766
ÜÇÜNCÜ ŞAHISLARDAKİ MENKUL MALLARIN, ALACAK VE
HAKLARIN HACZİ………………………………………………………………………..772
1. Hamiline Yazılı Olmayan Veya Cirosu Kabil Senede Dayanmayan
Alacakların Haczi………………………………………………………………………….773
2. Hamiline Yazılı Veya Cirosu Kabil Senede Dayanan Alacakların
Haczi…………………………………………………………………………………………..774
3. Maaş, Ücret, Kira Gibi Hakların Haczi………………………………………….776
4. Haciz Bildirimi…………………………………………………………………………..776
5. Haciz Bildirimi İle Nezdinde Haciz Yapılacak Olanlar……………………..776
7. Bankalara Özel Uygulama………………………………………………………….777
8. Haciz İçin Üçüncü Kişide Mal, Alacak Veya Hakkın Varlığı Koşul
Değildir ……………………………………………………………………………………….777
9. Üçüncü Kişinin Bildirim Süresi ve Mal Elinde Borç Zimmetinde
Sayılması…………………………………………………………………………………….780
10. Üçüncü Kişinin İtiraz Yolları ………………………………………………………780
11. İdarenin Müspet Tespit Davası ………………………………………………….783
12. Gerçeğe Aykırı Beyanda Bulunanların Cezası …………………………….783
14. Rücu ……………………………………………………………………………………..784
ZOR KULLANMA………………………………………………………………………….793
HACİZDE DEĞERLEME ……………………………………………………………….795
HACZEDİLEN MENKUL MALLARIN KORUNMASI …………………………..798
MENKUL MALLARI KORUYACAK OLANLARIN MECBURİYET VE
MESULİYETLERİ …………………………………………………………………………806
1. Hacizli Malların Aynen İade Zorunluluğu ………………………………………806
2. İadenin Yeri………………………………………………………………………………806
XV
İçindekiler
3. Hacizli Malları Aynen Geri Vermeyenlerin Sorumlulukları ……………….806
4. Kurtuluş Kanıtı (Beyyinesi)…………………………………………………………808
MENKUL MALLARIN SATIŞI………………………………………………………….817
1. Satışa Yetkili İdare…………………………………………………………………….817
2. Satışta Süre……………………………………………………………………………..817
3. Borçlunun Satıştan Önce Borcunu Ödemesi…………………………………818
SATIŞ ŞEKLİ, ARTIRMA VE İLAN…………………………………………………..824
1. Satışın Duyurulması ………………………………………………………………….824
2. Satışın Yapılacağı Yer ……………………………………………………………….825
3. Satışın Usulü ……………………………………………………………………………825
4. Satış Bedelinin Tahsili………………………………………………………………..826
5. Malların Bir Kısmının Satılmasıyla Kamu Alacağının Tahsili ……………826
MÜŞTERİNİN MALI ALMAKTAN VAZGEÇMESİ ………………………………834
SATILMAYAN MENKUL MALLAR …………………………………………………..836
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
GAYRİMENKULLERİN HACZİ VE SATIŞI
GAYRİMENKUL MALLARIN, GEMİLERİN HACZİ ……………………………842
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………843
2. Taşınmaz Haczinde Usul……………………………………………………………844
3. Taşınmaz Haczinin Sonuçları ……………………………………………………..845
HACZİN REHİNLİ ALACAKLILARA BİLDİRİLMESİ …………………………..850
SATIŞ VE SATIŞ KOMİSYONLARI …………………………………………………851
GAYRİMENKULLERE DEĞER BİÇME……………………………………………854
GAYRİMENKULLERİN SATIŞ ŞARTNAMESİ…………………………………..859
GAYRİMENKUL SATIŞINDA İLAN …………………………………………………863
GAYRİMENKUL MALLARDA ARTIRMA VE İHALE……………………………868
1. Açık Artırmaya Katılma ………………………………………………………………868
2. Artırma Usulü……………………………………………………………………………869
4. Satışın Tamamlanması………………………………………………………………871
ARTIRMANIN UZATILMASI …………………………………………………………..872
İHALENİN YAPILAMAMASI …………………………………………………………..877
GAYRİMENKUL SATIŞ BEDELİNİN TAHSİLİ ………………………………….880
1. Süre Verme………………………………………………………………………………880
2. İhalenin Feshi ve Yeniden Artırma……………………………………………….880
3. Feshin Sonucu………………………………………………………………………….881
4. İhale Bedelini Ödememesinin Alıcı Açısından Sonucu……………………881
5. İki Artırma Arasında Farkın Kamu Alacağından Fazla Olması………….882
GAYRİMENKULLERİN TEFERRUĞU VE GERİ VERİLMESİ……………..884
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………884
XVI
İçindekiler
2. Taşınmaz Mülkiyetinin Alacaklı İdareye Geçirilmesinin Koşulları ……..885
3. Taşınmaz Mülkiyetinin Alacaklı İdareye Geçirilmesinin Sonuçları …….887
4. Üçüncü Kişilerin Dava Hakkı ………………………………………………………889
İHALENİN NETİCESİ FESİH VE TESCİL…………………………………………896
1. Mülkiyetin Kazanılması………………………………………………………………896
2. İhalenin Feshi İstemi Ve Süreci …………………………………………………..896
3. Sicile Tescilde Usul……………………………………………………………………897
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
İFLAS YOLUYLA TAKİP VE KONKORDATO
İFLAS YOLUYLA TAKİP ……………………………………………………………….902
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………903
2. İflasa Tabi Olanlar……………………………………………………………………..903
2. İflas Yolları ……………………………………………………………………………….905
3. İflas Takip ve Davasında Yetki…………………………………………………….908
4. İflasın Tasfiyesi …………………………………………………………………………908
5. Alacaklıları Davet………………………………………………………………………909
6. İflasın Ertelenmesi…………………………………………………………………….910
KONKORDATO …………………………………………………………………………..921
1. Konkordato Talebi …………………………………………………………………….921
2. Konkordato Süresi Verilebilmesinin Koşulları………………………………..922
3. Konkordato Süresinin Alacaklılar Ve Borçlu Açısından Sonuçları …….922
4. Konkordato İçin Gereken Çoğunluk……………………………………………..923
5. Konkordato Tasdikinin İlanı…………………………………………………………923
6. İflastan Sonra Konkordato………………………………………………………….924
7. Konkordatonun Kamu Alacakları İçin Sonucu ……………………………….924
ÜÇÜNCÜ KISIM
ZAMANAŞIMI, TERKİN, YASAKLAR, CEZALAR VE
SON HÜKÜMLER
BİRİNCİ BÖLÜM
ZAMANAŞIMI VE TERKİN
TAHSİL ZAMANAŞIMI ………………………………………………………………….930
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………931
2. Zamanaşımı Süresi …………………………………………………………………..932
3. Özel Yasalardaki Zamanaşımı Süreleri ………………………………………..932
4. Zamanaşımına Uğramış Borçların Rızaen Ödenmesi…………………….934
ZAMANAŞIMININ KESİLMESİ……………………………………………………….941
1. Tanım………………………………………………………………………………………941
2. Zamanaşımını Kesen Durumlar…………………………………………………..942
3. Kesilen Zamanaşımının Yeniden Başlayacağı Tarih……………………….949
XVII
İçindekiler
ZAMANAŞIMININ İŞLEMEMESİ…………………………………………………….955
TABİİ AFETLER SEBEBİYLE TERKİN ……………………………………………957
1. Terkin Nedeni Doğal Afetler………………………………………………………..957
2. Terkin İçin Doğması Gereken En Az Zarar ……………………………………958
3. Terkin Edilecek Kamu Alacakları …………………………………………………958
4. Terkin İçin Başvuru Süresi………………………………………………………….958
5. Zararın Tespiti…………………………………………………………………………..958
TAHSİL İMKANSIZLIĞI SEBEBİYLE TERKİN…………………………………..960
İKİNCİ BÖLÜM
YASAKLAR VE CEZALAR
SIRRIN İFŞASI ……………………………………………………………………………964
ARTIRMALARA KATILAMAYACAK VE ARTIRMALARDAN MAL
SATIN ALAMAYACAK OLANLAR …………………………………………………..968
TAKDİR MUAMELELERİNE VE KARARLARA İŞTİRAK
EDEMEYECEK OLANLAR…………………………………………………………….970
KAMU ALACAĞININ TAHSİLİNE ENGEL OLANLAR ………………………..971
1. Genel Olarak ……………………………………………………………………………971
2. Suçun Unsurları………………………………………………………………………..972
3. Ceza ……………………………………………………………………………………….975
GERÇEĞE AYKIRI BİLDİRİMDE BULUNANLAR ……………………………..979
1. Suçun Unsurları………………………………………………………………………..979
2. Ceza ……………………………………………………………………………………….981
3. Maliye Bakanlığının Açıklaması…………………………………………………..981
MAL EDİNME VE ARTMALARINI BİLDİRMEYENLER ………………………983
AMME BORÇLUSUNA AİT ELLERİNDE BULUNDURDUKLARI MALLARI
BİLDİRMEYENLER ………………………………………………………………………984
İSTENECEK BİLGİLERİ VERMEYENLER……………………………………….985
SUÇLARIN TAKİBİ ……………………………………………………………………….986
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SON HÜKÜMLER
KALDIRILAN KANUN HÜKÜMLERİ ……………………………………………….990
KAYNAKÇA …………………………………………………………………………………997
]]> https://www.muhasebekitaplari.com/6183-sayili-amme-alacaklarinin-tahsil-usulu-hakkinda-kanun-uygulamasi.html/feed 0