ÖNSÖZ

Finansal tablolar, işletme faaliyetlerinin sayısal sonuçlandır. Bu bakımdan karar almanın temelini oluştururlar. Finansal bilgilere ve bunun temelini oluşturan finansal tablolara dayalı olmayan bir karar verme modeli düşünülemez. İşletmenin, faaliyet, yatırım ve finansman kararlarının tümünde finansal tablolar bulunmaktadır.

Finansal tablolar, muhasebe sürecinin bir sonucudur. Bu bakımdan, finansal tabloların hazırlandığı bu sürecin kurallarının yakından bilinmesi gereklidir. Tablo kalemlerinin hazırlanma sürecini bilmeksizin, sadece sayılara dayalı bir analiz her zaman eksiktir. Bu nedenle, iyi bir finansal analistin, muhasebe bilgisinin yeterli olması gereklidir. Aynı zamanda, analistin, genel ekonomi ve genel işletmecilik alanlarında yeterli bilgiye sahip olması bir zorunluluktur.

Ülkemizde, finansal tabloların hazırlanmasında birçok düzenleme etkili olmaktadır. Bunlardan en önemlisi Vergi Mevzuatı ve Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standarttandır (TMS/TFRS). Her işletmenin vergiye tabi olması ve vergi mevzuatındaki yaptınmların çok ağır olması, finansal tabloların hazırlanmasında, vergi mevzuatım hâkim kılmaktadır. Ancak, gerek ülkelerimizin ve gerekse işletmelerimizin uluslararası entegrasyonu Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının giderek önem kazanmasına yol açmaktadır. Dünya genelinde karşılaştınlabilir tablolara olan ihtiyaç, uluslararası finansal raporlama standartlarına doğru başlayan süreci hızlandırmaktadır. SPK, halka açık işletmelerin 2005 yılından bu yana TMS/TFRS’ye göre tablo tutmasını zorunlu tutmaktadır. Standartların uygulama kapsamı, yeni TTK ile daha da genişlemiştir. Yeni TTK, ülkemizde uluslararası standartlara dayalı muhasebe standartlarının Kamu Gözetim Kurumu tarafından yayınlanmasını ve büyük ölçekli işletmelerin bu standartlara göre tablo düzenlemesini zorunlu kılmıştır. Gelecek yıllarda uygulama kapsamının daha da genişlemesi beklenmektedir. Özellikle, 2009 yılında KOBİ’ler için Finansal Raporlama Standartlannın yayınlanması bunun bir göstergesidir.

Kitabımız, ülkemizdeki diğer kitaplardan farklı bir bakış açısına sahiptir. Finansal tabloların hazırlanma esası olarak TMS/TFRS esasları benimsenmiştir. Ayrıca, konular ele alındıktan sonra, örnekler gerçek verilere dayandırılmıştır. Beyaz eşya sektöründe faaliyet gösteren iki şirketin verileri karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Ayrıca kitabımızın ikinci baskısında kitapta iki büyük değişiklik yapılmıştır. Bunlardan birincisi, konuların inceleme sıralaması

değiştirilmiştir. İkincisi ise, her bölüm sonuna tartışma sorulan, test sorulan ve uygulama sorulan eklenmiştir.

Kitabımız, finansal tablolar analizini üç kısım altında incelenmiştir. Bu kısımlar;

1. Kısım: Finansal Analize Genel Bakış

2. Kısım: Finansal Tablolar

3. Kısım: Finansal Analiz

olup, kitabımızın son kısmında ise ekler yer almaktadır.

Birinci kısımda, genel anlamda finansal bilgi ve finansal bilgi kullanıcılan üzerinde durulmuştur. Finansal bilginin temel kaynağı olan finansal tablolara genel bir bakış açısı kazandınlmaya çalışılmıştır. Analiz edilecek tablonun temelini teşkil eden kurallar ve tablolann sınırlan bu kısımda incelenmiştir. Yine bu kısımda, finansal analiz teknikleri diğer bölümlerdeki analizlere temel teşkil etmesi bakımından genel olarak incelenmiştir.

İkinci kısımda, finansal tablolar detaylı olarak ele alınmıştır. Bu kısım, beş bölümden oluşmuştur. Birinci bölümde bilanço, ikinci bölümde gelir tablosu, üçüncü bölümde nakit akım tablosu ve dördüncü bölümde özkaynaklar değişim tablosu içerikleri incelenmiştir. Beşinci bölümde ise, satışlann maliyeti, fon akım tablosu gibi tablolar tanıtılmıştır. Bu kısmın amacı, analiz edilecek finansal tablo kalemlerinin, okuyucu tarafından iyi anlaşılmasının sağlanmasıdır.

Üçüncü kısımda, finansal analiz ele alınmıştır. Birinci bölümde kredi analizi, karlılık analizi, nakit akış analizi ve yatırım analizi örneklerle incelenmiştir.

Kitabımızın finansal analiz konusuna farklı bir perspektiften baktığını düşünmekteyiz. Bu yönüyle kitabın okuyucuya faydalı olacağını ümit ederiz.

Prof. Dr. Aydın KARAPINAR

Prof. Dr. Figen AYIKOĞLU ZAİF

1-FİNANSAL ANALİZE GENEL BAKIŞ
2-FİNANSAL TABLOLARA GENEL BAKIŞ VE FİNANSAL TABLOLARIN SINIRLARI
3-FİNANSAL ANALİZ İLE İLGİLİ TEMEL KAVRAMLAR VE ANALİZ TÜRLERİ
4-FİNANSAL TABLO ANALİZ TEKNİKLERİ
5-FİNANSAL TABLOLAR
6-KAPSAMLI GELİR TABLOSU
7-NAKİT AKIŞ TABLOSU
8-ÖZKAYNAK DEĞİŞİM TABLOSU
9-DİĞER FİNANSAL TABLOLAR
10-FİNANSAL ANALİZ
11-KREDİ ANALİZİ
12-KARLILIK ANALİZİ
13-YATIRIM ANALİZİ

• KOBİ TFRS Uygulamaları
• KOBİ TFRS Yorumları
• Tekdüzen Hesap Planı ile Uyumlu Örnekler
• Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler İçin TMS
• KOBİ TFRS ve Tam Set TFRS ile Karşılaştırma

ı

ÖNSÖZ

Uluslararası alanda ticarette ortak dil arayışı, Uluslararası Muhasebe /Finansal Raporlama Standartlarının (TMS/TFRS) temelini oluşturmaktadır. Globalleşen âlnyada, artık ortak kurallara göre finansal tabloların düzenlenmesi, yasal zor runluluktan daha çok ekonomik zorunluluk haline gelmiştir. Gelişmişliğin ölçüsü olan açık ekonomi anlayışı bu süreci gittikçe arttırmaktadır.

TMS/TFRS temel itibariyle borsaya kote işletmeler için geliştirilmiştir. Ancak, bu tür işletmeler sayı olarak dünya ekonomisinin küçük bir bölümünü : oluşturmaktadırlar. Küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) ise, dünya eko.nomisinin temel taşı niteliğindedirler. Dolayısıyla, ülke ekonomilerinin entegre hale gelmesinin yolu KOBİ’ler için ortak standartlar uygulanmasından geçmektedir. Bu düşünce ile, Uluslararası Muhasebe Standartlar Kurulu,” KOBİ’lere yönelik :kurak tam set TFRS’lerden farklı niteliğe haiz standart yayınlamıştır. Bu standart, tam  set TFRS’leri esas almakla birlikte, daha az sayıda yöntem ve kolaylaştırıcısı rûkümler içermektedirler. Bu standart, ülkemizde de “Küçük ve Orta Ölçekli İsletmeler İçin Finansal Raporlama Standartı” olarak yayınlanmıştır.

Ülkemizde borsaya kote işletmeler, 2005 tarihinden bu yana, finansal ulu Ularım TMS/TFRS esaslarına göre düzenlemektedir. Bu işletmelerin sayısının uçukça az olması, TMS/TFRS ilkelerinin yaygın hale gelmesini engellemiştir. Ancak. TTK’nun değişmesi ile birlikte, süreç farklı bir hal almıştır. TTK ile birlikte, TFRS’leri baz alan, TMS/TFRS esasları kabul edilmiştir. TTK değerleme ve rapolamaya ilişkin prensip belirlemekten kaçmış, bu hususları standartlara rrakmıştır. Ancak, defter tutma sistemi değişmemiş, uluslararası standartlara uyumun muhasebe sistemi dışında sağlanması esası belirlenmiştir Bu yaklaşım, şu iu ubanyle borsaya kote işletmeler tarafından da uygulanmaktadır. Bir başka ifade  işletmeler, defterlerini vergi mevzuatı esaslarına göre tutmakta, ancak tablolarını nuıcsebe standartlarına göre düzeltmektedirler.

Şuan itibariyle, hangi işletmelerin tam set TMS/TFRS esaslarını hangi işletmelerin ise KOBÎ TFRS’leri uygulayacağı henüz belirlenmemiştir. Ancak, TFRS’in daha yaygın bir uygulama alanı bulacağı beklenmektedir.

Kitabımızda, KOBÎ TFRS bölümler itibariyle orijinal ayrımı gözetilerek nce.enmiştir. Bölümlerin öncelikle, amaç ve kapsamına yer verilmiş, daha sonra ise sinide geçen tanımlar incelenmiştir. Bundan sonra ise, bölümün koyduğu esaslar u unlama örnekleri ile açıklanmıştır. Kitabımızda 300’e yakın örnek yer almaktadır.

Örneklerin büyük bir kısmı, gerçek işletmelerin verilerine davalı olarak

geliştirilmiştir. Bölümün sonuna, tam set TMS/TFRS ile KOBİ TFRS arasındaki farklar eklenmiştir. Böylece, okuyucunun uygulamalar arasmda karşılaştırma yapması sağlanmıştır.

Kitabımızın, okuyuculara yararlı olması en büyük dileğimizdir.

ı

İÇİNDEKİLER